"...Άς πούμε ότι τά πράγματα δέν υπήρξαν απλώς καί μόνο ευμετά­βλητα άλλα απολύτως ρευστά. Δι­πλωματικό κεφάλαιο, ασφαλώς, δέν παράγει καί ή σχεδόν έμφυλιακή οξύτητα σ' ενα θέμα πού απαι­τούσε καί επέβαλε εθνική ενότη­τα, εθνική συναίνεση ή τουλάχι­στον εθνική συνεννόηση. Δέν είναι δέ άσκοπο νά ύπομνησθεΐ ότι τό δι­πλωματικό κεφάλαιο κινδυνεύει νά παραμείνει αναξιοποίητο, ανενερ­γό, ανώφελο χωρίς ανάλογη διπλω­ματία. Έν πάση περιπτώσει, μέ τόν γνωστό έλεγχο άλλων κεφαλαίων, θά πρέπει νά αποκτήθηκε αρμοδί­ως εμπειρία καί τεχνογνωσία χρή­σιμη γιά τή διακίνηση καί διαχείρηση καί τοϋ διπλωματικού. Ή δημι­ουργία του όμως ίσως χωλαίνει. ..."

Από την "ΕΣΤΙΑ"

διαθέσιμο γιά άλλα μέτωπα. Μέ τη λύση πού δόθηκε οι αισιόδοξοι, πού δέ φαίνεται όμως νά
πλειοψη­φούν, θέλουν νά πιστεύουν οτι οι εφεδρείες διπλωματικού κεφαλαί­ου θά ενισχυθούν καί θά είναι δια­θέσιμες νά προστρέξουν έκεΐ πού πρέπει, όταν πρέπει, όπως πρέπει. Δέν αμφισβητείται πώς, όντως, κά­τι τέτοιο χρειάζεται σέ κάποια άπό τά άλλα υπάρχοντα καί καρκινοβατούντα μέτωπα, στά όποία  κα­λείται νά κάνει ό,τι μπορεί η Χώρα, μέ κίνδυνο νά δει τη θέση της στό διεθνές πεδίο νά υποβαθμίζεται, νά υποβιβάζεται δέ στην ιεραρχία των κρατών μέ τίς μοιραίες εσωτερικές συνέπειες, διατρέχοντας επιπλέον ολοένα μεγαλύτερους κινδύνους.

Πολύ συνοπτικά θά μπορούσε νά θεωρηθεί ότι τό διπλωματικό κε­φάλαιο πού θά εξοικονομηθεί μέ τήν οριστική ονομασία τοϋ βορεί­ου κράτους θά μετακινηθεί ανατο­λικότερα ή όπου άλλου καί θά ανα­πτυχθεί έκεί αποτελεσματικότερα καί επωφελέστερα. Δέν είναι βέ­βαιο, όμως, πως τά πράγματα είναι έτσι. Αντίθετα άπ’ ό,τι άπό κάποια πλευρά υποστηρίζεται καί ελπίζε­ται, τό περίφημο διπλωματικό κε­φάλαιο είναι πιθανό νά συρρικνώ­θηκε, νά μειώθηκε καί ν' ακρωτη­ριάστηκε άπό τήν πρόσφατη δι­αδικασία πού κατέληξε έκεΐ πού κατέληξε. Αν μάλιστα ληφθεί υπό­ψη άπό πού ξεκίνησε, ποιές ήταν οι τότε ελληνικές θέσεις όπως τίς εξέφρασαν οι εκάστοτε πολιτικές ηγεσίες της Χώρας. Η σταθερό­τητα, η έμμονή, η συνέπεια, παρά­γοντες πού συμβάλλουν στή δημι­ουργία, διατήρηση καί αύξηση τοϋ διπλωματικού κεφαλαίου, κάνουν τήν απουσία τους αισθητή στην πε­ρίπτωση μας.

Τό συμπέρασμα που, δυστυχώς, άλλ’ ενδεχομένως νά εξαχθεί άπ’ όσους έχουν λόγους νά μάς ψυχαναλύουν, είναι ότι λίγος χρόνος, λίγη επιμονή, λίγη υπομο­νή άρκούν γιά νά κάμψουν ή νά  πα­ρακάμψουν τίς κατηγορηματικότε­ρες των ελληνικών στάσεων, θέσε­ων, απόψεων. Διπλωματικό  κεφά­λαιο διασκορπίζεται, διασπαθίζεται, διασπείρεται σέ σημαντικό βαθμό καί όταν κόκκινες γραμμές ξεθω­ριάζουν, ξεβάφουν, ξεχνώνται.

Παράγοντες πού δέ συντελούν επίσης στή δημιουργία διπλωματι­κού κεφαλαίου ώστε νά υπάρχει, νά περισσεύει μετά τή γνωστή Συμ­φωνία καί νά είναι διαθέσιμο γιά νά προσφέρεται νά χρησιμοποιηθεί σέ άλλους τομείς, αποτελούν κά­ποιες ιδιαιτερότητες τοϋ πολιτι­κού μας συστήματος καί ορισμέ­νων πρακτικών του. Οι πρόσφατες διεργασίες καί διαδικασίες πού πε­ριέβαλαν τό λιμνιαίο κείμενο, έδω­σαν μιά εικόνα πού άφησε ισχυρή εντύπωση όχι μόνο στό εσωτερικό της Χώρας άλλα καί στό εξωτερικό, όπου κυρίως διαμορφώνεται τό δι­πλωματικό κεφάλαιο. Αλλοπρόσαλ­λες θέσεις, στάσεις, ενέργειες δι­άνθισαν τήν πορεία του θέματος, στην τελευταία αυτή φάση ιδιαίτε­ρα.

 Άς πούμε ότι τά πράγματα δέν υπήρξαν απλώς καί μόνο ευμετά­βλητα άλλα απολύτως ρευστά. Δι­πλωματικό κεφάλαιο, ασφαλώς, δέν παράγει καί ή σχεδόν έμφυλιακή οξύτητα σ' ενα θέμα πού απαι­τούσε καί επέβαλε εθνική ενότη­τα, εθνική συναίνεση ή τουλάχι­στον εθνική συνεννόηση. Δέν είναι δέ άσκοπο νά ύπομνησθεΐ ότι τό δι­πλωματικό κεφάλαιο κινδυνεύει νά παραμείνει αναξιοποίητο, ανενερ­γό, ανώφελο χωρίς ανάλογη διπλω­ματία.

Έν πάση περιπτώσει, μέ τόν γνωστό έλεγχο άλλων κεφαλαίων, θά πρέπει νά αποκτήθηκε αρμοδί­ως εμπειρία καί τεχνογνωσία χρή­σιμη γιά τή διακίνηση καί διαχείρηση καί τοϋ διπλωματικού. Ή δημι­ουργία του όμως ίσως χωλαίνει.

*Νομικός