"...Η Ελλάδα για πρώτη φορά στην ευρωπαϊκή της ιστορία αποκτά θέση αντιπροέδρου. Μια εξέλιξη που για συμβολικούς λόγους τουλάχιστον είναι σημαντική. Ωστόσο ο έλληνας αντιπρόεδρος (Μ. Σχοινάς) θα έχει υπό τη συντονιστική του ευθύνη έναν τομέα, αυτόν της «προστασίας του ευρωπαϊκού τρόπου ζωής», που εμφανίζεται για πρώτη φορά στην οργάνωση της Επιτροπής με ασαφή περιεχόμενο και ακόμη ασαφέστερους στόχους - από την κατάρτιση των εργατών, την εκπαίδευση, τις επιπτώσεις της παράτυπης μετανάστευσης, την κουλτούρα και τον αθλητισμό, τον συντονισμό για ένα Νέο Σύμφωνο για τη Μετανάστευση και το Ασυλο, κ.λπ. (η μετανάστευση αυτή καθεαυτή ανατίθεται στην επίτροπο από τη Σουηδία, Υ. Γιόχανσον). Αυτό σημαίνει ότι δεν υπάρχει στο έργο του αντιπροέδρου ένα ξεχωριστό ιδιαίτερα ισχυρό χαρτοφυλάκιο (και μάλιστα στον οικονομικό τομέα, όπως φαίνεται να επεδίωκε η κυβέρνηση). Ετσι, για ορισμένους, καλή μεν η θέση του αντιπροέδρου αλλά χωρίς πραγματικό ουσιαστικό αντίκρισμα στα όρια του χαρακτηρισμού της ως διακοσμητικής...."

Από "ΤΑ ΝΕΑ", την  "ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ", και...

"ΤΑ ΝΕΑ", 11/09/19

ΤΗΣ ΚΙΤΤΥΣ ΞΕΝΑΚΗ

Ας εστιάσουμε πρώτα στα θετικά. Η νέα Ευρωπαϊκή Επιτροπή που παρουσίασε χθες η Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν τιμά για πρώτη φορά την ισότητα των φύλων, περιλαμβάνει 13 γυναίκες και 14 άνδρες. Εχει τρεις ήδη δοκιμασμένους, και επιτυχημένους, εκτελεστικούς αντιπροέδρους, που επιβεβαιώνουν και τις προτεραιότητές της - μία «Ευρωπαϊκή Πράσινη Συμφωνία» (με την αρμόδια Μαργκρέτε Βεστάγκερ να διατηρεί αναπάντεχα και το χαρτοφυλάκιο του Ανταγωνισμού), μία «Οικονομία στην υπηρεσία των πολιτών», μία «Ευρώπη προσαρμοσμένη στην ψηφιακή εποχή». Εχει και έναν εξίσου άξιο όσο και έμπειρο Ελληνα, τον πρώην εκπρόσωπο της Κομισιόν Μαργαρίτη Σχοινά, για πρώτη φορά σε θέση αντιπροέδρου - μία από τις οκτώ συνολικά.

Για μία «ξεχωριστή τιμή» έκανε λόγο ο Πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης, «ψήφο εμπιστοσύνης προς τον ίδιο (τον Μαργαρίτη Σχοινά) αλλά και την Ελλάδα», που «αποδεικνύει ότι η χώρα αναβαθμίζεται πια, σε παράγοντα ισχύος και ανάπτυξης στην ευρωπαϊκή σκηνή». Ο τίτλος που δόθηκε, ωστόσο, στον εκπρόσωπο της Ελλάδας, «Αντιπρόεδρος αρμόδιος για την Προστασία του Ευρωπαϊκού Τρόπου Ζωής», προκάλεσε θύελλα αντιδράσεων, πρωτίστως από την Αριστερά. Και αυτός ο τίτλος δεν είναι παρά ένα από τα παράξενα ή παράδοξα της νέας «ευέλικτης, σύγχρονης, ευκίνητης» Κομισιόν που οραματίζεται η πρώην υπουργός Αμυνας της Γερμανίας.

Αντίφαση. Η ίδια η Φον ντερ Λάιεν, που διαδέχεται επισήμως τον Ζαν-Κλοντ Γιούνκερ την 1η Νοεμβρίου, διευκρίνισε πως στις αρμοδιότητες του Μαργαρίτη Σχοινά περιλαμβάνεται η μετανάστευση, η κινητικότητα και η ασφάλεια. Ομως η «προστασία του τρόπου ζωής μας» είναι μία φράση που χρησιμοποιεί συχνά η Ακροδεξιά. «Τρομακτική» αποκάλεσε την επιλογή η συμπροεδρεύουσα των ευρωπαίων Πρασίνων Σκα Κέλερ: «Ελπίζουμε πως η πρόεδρος Φον ντερ Λάιεν δεν βλέπει κάποια αντίφαση ανάμεσα στη στήριξη των προσφύγων και τις ευρωπαϊκές αξίες», σχολίασε. «Εκτός συζήτησης να επικυρώσουμε ένα τέτοιο πόστο», ξεκαθάρισε ο γάλλος σοσιαλιστής ευρωβουλευτής Ραφαέλ Γκλικσμάν. «Οι μετανάστες δεν απειλούν τον τρόπο ζωής μας. Η Ακροδεξιά τον απειλεί και αυτός ο τίτλος απηχεί ακροδεξιά συνθήματα», προσυπέγραψε ο Λιντοβίκ Βοέ, γραμματέας της Ευρωπαϊκής Συνομοσπονδίας Συνδικάτων. «Βαθιά προσβλητικό» χαρακτήρισε από την πλευρά του τον επίμαχο τίτλο ο βρετανός αντιπρόεδρος των ευρωπαίων Σοσιαλιστών, Κλοντ Μόραες - οι Βρετανοί δεν πρότειναν επίτροπο, μέχρι νεωτέρας ωστόσο έχουν ευρωβουλευτές και αν ο Μπόρις Τζόνσον αναγκαστεί να ζητήσει νέα παράταση του Brexit θα αναγκαστούν να προτείνουν και επίτροπο.

Στη δεύτερη θέση του καταλόγου με τα νέα, προτεινόμενα μέλη της Κομισιόν (πρέπει όλοι να περάσουν από ακροάσεις από το Ευρωκοινοβούλιο μεταξύ 30 Σεπτεμβρίου και 8 Οκτωβρίου) που προκάλεσαν αντιδράσεις βρίσκεται αναμφισβήτητα ο πρώην υπουργός Δικαιοσύνης του Βίκτορ Ορμπαν, ο Λάσλο Τρότσανι, που προτάθηκε από τη Φον ντερ Λάιεν να αναλάβει το χαρτοφυλάκιο της Γειτνίασης και της Διεύρυνσης. «Οι αξίες του Κράτους Δικαίου και της Δικαιοσύνης είναι θεμελιώδεις. Πώς μπορούμε να ζητάμε τον σεβασμό τους από τις υπό ένταξη χώρες όταν ο αρμόδιος επίτροπος ήταν υπουργός Δικαιοσύνης σε μία κυβέρνηση που συστηματικά τις παραβιάζει;», διερωτήθηκε ο ευρωβουλευτής του ΚΙΝΑΛ, Νίκος Ανδρουλάκης. Ως «πρόκληση» ή και «τρολάρισμα» χαρακτήριζαν ευρωπαϊκές πηγές τις προηγούμενες ημέρες την προώθηση του Τρότσανι από τον εθνοσιαλιστή Ορμπαν - προσθέτοντας πως πολύ δύσκολα θα περάσει τη σκόπελο του Ευρωκοινοβουλίου.

Δυσπιστία. «Αναστεναγμούς δυσπιστίας», όμως, προκάλεσε σύμφωνα με το Politico (παρότι ήταν ήδη γνωστή) και η ανάθεση του χαρτοφυλάκιου της Οικονομίας στον κεντροαριστερό πρώην πρωθυπουργό της Ιταλίας, Πάολο Τζεντιλόνι. Το ΕΛΚ δεν άργησε να καταστήσει σαφή τη δυσφορία του: «Είναι ιδιαίτερα απογοητευτικό να διορίζεται για μία ακόμα φορά, μετά τον Πιερ Μοσκοβισί, μέλος ενός κόμματος που αμφισβητεί ανοιχτά το Σύμφωνο Σταθερότητας και Ανάπτυξης ως επίτροπος που εποπτεύει την εφαρμογή του», επεσήμανε. Ο Τζεντιλόνι ήταν ο τελευταίος επίτροπος που προτάθηκε, από τη νέα κυβέρνηση συνασπισμού Κινήματος Πέντε Αστέρων (Μ5S) - Δημοκρατικού Κόμματος που συγκροτήθηκε την περασμένη εβδομάδα στην Ιταλία, προς μεγάλη απογοήτευση του Ματέο Σαλβίνι. Η νέα κυβέρνηση συμφώνησε να συντάξει έναν «επεκτατικό προϋπολογισμό» για το 2020, δεσμευόμενη παράλληλα να μη θέσει σε κίνδυνο τα δημόσια οικονομικά - και να επιδιώξει καλές σχέσεις με τις Βρυξέλλες, έπειτα από 15 μήνες συνεχούς κονταροχτυπήματος, πρωτίστως για την οικονομία και τη μετανάστευση, υπό την προηγούμενη κυβέρνηση Λέγκας - M5S. Πληροφορίες ωστόσο θέλουν τη νέα κυβέρνηση να σχεδιάζει να αυξήσει του χρόνου το δημοσιονομικό έλλειμμα στο 2,3%, από 2,04% φέτος - και ο Τζεντιλόνι θα έχει κεντρικό ρόλο στην αξιολόγηση του κατά πόσο τα δημοσιονομικά σχέδια της πατρίδας του σέβονται τους ευρωπαϊκούς κανόνες.

Ακόμα ένα παράδοξο της νέας Κομισιόν: ένας Ιρλανδός, ο Φιλ Χόγκαν, επωμίζεται το χαρτοφυλάκιο του Εμπορίου - που σημαίνει πως μεταξύ άλλων, θα αναλάβει να διαμορφώσει τις μελλοντικές οικονομικές σχέσεις με τη Βρετανία μετά το Brexit. Η Φον ντερ Λάιεν ερωτήθηκε αν αυτό ήταν ένα εσκεμμένο μήνυμα προς το Λονδίνο. «Το Brexit δεν είναι το τέλος κάποιου πράγματος, αλλά η αρχή μιας μελλοντικής σχέσης», απάντησε χαρακτηρίζοντας τον Χόγκαν «άριστο, πολύ δίκαιο διαπραγματευτή».

Η νέα πρόεδρος της Κομισιόν ερωτήθηκε επίσης για τις δικαστικές έρευνες περί διαφθοράς που εκκρεμούν σε βάρος κάποιων νέων επιτρόπων - της Γαλλίδας Σιλβί Γκουλάρ, νέας επιτρόπου αρμόδιας για την Εσωτερική Αγορά που αναλαμβάνει επικεφαλής και της νέας Γενικής Διεύθυνσης για την Αμυνα, τη Βιομηχανία και το Διάστημα, του Πολωνού Γιάνους Βοϊτσέχοφσκι, της Ρουμάνας Ροβάνα Πλουμπ… Επικαλέστηκε το τεκμήριο της αθωότητας -άλλωστε και η ίδια ελέγχεται στην πατρίδα της για την ανάθεση επικερδών συμβάσεων του υπουργείου Αμυνας, επί ηγεσίας της, σε εξωτερικούς συμβούλους χωρίς την αρμόζουσα επίβλεψη. Εν κατακλείδι, πάντως, έχει δίκιο ο συμπροεδρεύων των ευρωπαίων Πρασίνων Φιλίπ Λαμπέρ: η νέα Κομισιόν «είναι κάτι σαν ταινία με γνωστό πια κάστινγκ αλλά μεγάλη αβεβαιότητα όσον αφορά στην πλοκή».

ΤΟΥ Π.Κ.ΙΩΑΚΕΙΜΙΔΗ

Η κατανομή των χαρτοφυλακίων στη νέα Ευρωπαϊκή Επιτροπή που ανακοίνωσε χθες η (εκλεγμένη) πρόεδρός της Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν επεφύλασσε ορισμένες εκπλήξεις όχι και τόσο ευχάριστες ίσως και για την Ελλάδα. Πρώτα απ' όλα, αλλάζει η οργανωτική δομή της. Δημιουργούνται οκτώ θέσεις αντιπροέδρων από τις πέντε που υπήρχαν ως σήμερα. Αλλά οι τρεις αναβαθμίζονται σε θέσεις εκτελεστικών αντιπροέδρων (executive vice-presidents) και καταλαμβάνουν οι Φρ. Τίμερμανς (Ολλανδία), Μαργκ. Βεστάγκερ (Δανία) και Βάλτις Ντομπρόβσκις (Λετονία). Οι εκτελεστικοί αντιπρόεδροι θα έχουν την επίβλεψη ενός ευρέος φάσματος θεμάτων αλλά ταυτόχρονα θα είναι και επίτροποι με την έννοια ότι θα έχουν υπό την ευθύνη τους έναν συγκεκριμένο τομέα πολιτικής που θα υποστηρίζεται από Γενική Διεύθυνση (ο Φρ. Τίμερμανς την κλιματική αλλαγή, Η Μ. Βεστάγκερ τον ανταγωνισμό και ο Β. Ντομπρόβσκις τις χρηματοπιστωτικές υπηρεσίες). Ουσιαστικά οι τρεις εκτελεστικοί αντιπρόεδροι μαζί με την πρόεδρο της επιτροπής Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν - το κουαρτέτο - θα διευθύνουν τη νέα Ευρωπαϊκή Επιτροπή ως εσωτερικό διευθυντήριο. Οι υπόλοιποι πέντε θα είναι απλοί αντιπρόεδροι που θα έχουν μόνο συντονιστικές κυρίως λειτουργίες στο μέτρο που οι λειτουργίες αυτές θα μπορούν να ασκηθούν στη νέα Επιτροπή.

Η Ελλάδα για πρώτη φορά στην ευρωπαϊκή της ιστορία αποκτά θέση αντιπροέδρου. Μια εξέλιξη που για συμβολικούς λόγους τουλάχιστον είναι σημαντική. Ωστόσο ο έλληνας αντιπρόεδρος (Μ. Σχοινάς) θα έχει υπό τη συντονιστική του ευθύνη έναν τομέα, αυτόν της «προστασίας του ευρωπαϊκού τρόπου ζωής», που εμφανίζεται για πρώτη φορά στην οργάνωση της Επιτροπής με ασαφή περιεχόμενο και ακόμη ασαφέστερους στόχους - από την κατάρτιση των εργατών, την εκπαίδευση, τις επιπτώσεις της παράτυπης μετανάστευσης, την κουλτούρα και τον αθλητισμό, τον συντονισμό για ένα Νέο Σύμφωνο για τη Μετανάστευση και το Ασυλο, κ.λπ. (η μετανάστευση αυτή καθεαυτή ανατίθεται στην επίτροπο από τη Σουηδία, Υ. Γιόχανσον). Αυτό σημαίνει ότι δεν υπάρχει στο έργο του αντιπροέδρου ένα ξεχωριστό ιδιαίτερα ισχυρό χαρτοφυλάκιο (και μάλιστα στον οικονομικό τομέα, όπως φαίνεται να επεδίωκε η κυβέρνηση). Ετσι, για ορισμένους, καλή μεν η θέση του αντιπροέδρου αλλά χωρίς πραγματικό ουσιαστικό αντίκρισμα στα όρια του χαρακτηρισμού της ως διακοσμητικής.

Παρά ταύτα, ο ικανότατος Μ. Σχοινάς μπορεί να μετατρέψει αυτό το χαλαρό, πλατειάζον περιεχόμενο σε κάτι ουσιαστικό για την Ευρώπη (και για την Ελλάδα). Και αυτό είναι η μεγάλη πρόκληση που αντιμετωπίζει.

Αλλά πρώτα να ολοκληρωθεί η τοποθέτηση της Επιτροπής με την έγκρισή της από το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο πριν αναλάβει την 1η Νοεμβρίου.

-Ο Π.Κ. Ιωακειμίδης είναι ομότιμος καθηγητής του Πανεπιστημίου Αθηνών

"Η ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ", γράφημα, 11/09/19

...οι φαιδρότητες Αρβανίτη, από 
το κομματικό δελτίο της "ΑΥΓΗΣ"

"Η ΑΥΓΗ", 11/09/19