Τρίτη 3 Δεκεμβρίου 2019

«...Η επιμονή της Τουρκίας να αποπειράται να καταργήσει θαλάσσιες ζώνες νησιών –όπως η Κρήτη, η Ρόδος, η Κάρπαθος, το Καστελλόριζο– ή ακόμα και ολόκληρων νησιών-κρατών, με τεχνάσματα όπως άκυρα διμερή μνημόνια που, ως διά μαγείας, μετατρέπονται αιφνιδίως σε συμφωνίες ή με επιλεκτική επίκληση δικαστικών αποφάσεων ή άρθρων της UNCLOS –στην οποία όμως αρνείται να προσχωρήσει– δεν παράγει διεθνώς έννομα αποτελέσματα», σημείωσε ο κ. Γεννηματάς, προσθέτοντας πως οι ενέργειες της Τουρκίας «δεν μπορούν βεβαίως να θίξουν κυριαρχικά δικαιώματα των νησιών μας, που είναι αδιαμφισβήτητα εδραιωμένα στο Διεθνές Δίκαιο και, ειδικότερα, στο Διεθνές Δίκαιο της Θάλασσας...»

Από την "ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ", από...

Προκλήσεις εκτός ορίων από την Αγκυρα
Νέος χάρτης «εξαφανίζει» Καστελλόριζο και υφαλοκρηπίδα των νησιών, ενώ δεν αναγνωρίζει την επήρεια της Κρήτης

ΤΟΥ ΣΤΑΥΡΟΥ Γ. ΠΑΠΑΝΤΩΝΙΟΥ
Συνεχίζοντας τη διαρκή κλιμάκωση, η Αγκυρα λίγα 24ωρα μετά την υπογραφή του «μνημονίου κατανόησης» με τη Λιβύη, προχώρησε σε ανοικτή αμφισβήτηση της υφαλοκρηπίδας του Καστελλορίζου, υποστηρίζοντας πως τα ελληνικά νησιά δεν μπορούν να δημιουργήσουν περιοχές θαλάσσιας δικαιοδοσίας. Η ανακοίνωση του τουρκικού ΥΠΕΞ ήρθε ως «απάντηση» μετά τη συνάντηση του Νίκου Δένδια με τον Αιγύπτιο ομόλογό του, όπου ανακοινώθηκε η επιτάχυνση των συζητήσεων μεταξύ Ελλάδας και Αιγύπτου για τον χαρακτηρισμό και την οριοθέτηση αποκλειστικών οικονομικών ζωνών μεταξύ των δύο χωρών.

Η απάντηση του ελληνικού ΥΠΕΞ στην τουρκική κλιμάκωση έγινε διά του εκπροσώπου κ. Γεννηματά και ήταν ιδιαίτερα καυστική. «Η επιμονή της Τουρκίας να αποπειράται να καταργήσει θαλάσσιες ζώνες νησιών –όπως η Κρήτη, η Ρόδος, η Κάρπαθος, το Καστελλόριζο– ή ακόμα και ολόκληρων νησιών-κρατών, με τεχνάσματα όπως άκυρα διμερή μνημόνια που, ως διά μαγείας, μετατρέπονται αιφνιδίως
σε συμφωνίες ή με επιλεκτική επίκληση δικαστικών αποφάσεων ή άρθρων της UNCLOS –στην οποία όμως αρνείται να προσχωρήσει– δεν παράγει διεθνώς έννομα αποτελέσματα», σημείωσε ο κ. Γεννηματάς, προσθέτοντας πως οι ενέργειες της Τουρκίας «δεν μπορούν βεβαίως να θίξουν κυριαρχικά δικαιώματα των νησιών μας, που είναι αδιαμφισβήτητα εδραιωμένα στο Διεθνές Δίκαιο και, ειδικότερα, στο Διεθνές Δίκαιο της Θάλασσας».

Απάντηση υπήρξε και στα όσα υποστήριξε ο εκπρόσωπος του τουρκικού ΥΠΕΞ κ. Ακσόι, όπου ουσιαστικά αγνόησε τις θαλάσσιες ζώνες που δημιουργούν τα ελληνικά νησιά, λέγοντας πως η προέκταση της υφαλοκρηπίδας της Τουρκίας, «που έχει τη μεγαλύτερη ακτογραμμή στην Ανατολική Μεσόγειο», δεν μπορεί να αποκοπεί από τα νησιά τα οποία βρίσκονται «στο λάθος σημείο της διάμεσης γραμμής των ηπειρωτικών περιοχών», προσθέτοντας πως «δεν θα πρέπει να δημιουργούν υφαλοκρηπίδα, αλλά και αποκλειστική οικονομική ζώνη εκτός των χωρικών τους υδάτων».

Ο κ. Γεννηματάς αντέκρουσε, υπογραμμίζοντας αρχικά πως «είναι θετικό ότι η Τουρκία δηλώνει έτοιμη για διαπραγμάτευση, όπως προβλέπει το Διεθνές Δίκαιο της Θάλασσας, για την οριοθέτηση θαλασσίων ζωνών μεταξύ κρατών», προσθέτοντας, όμως, πως «οι διαπραγματεύσεις δεν μπορούν να γίνονται παρά μόνο στο πλαίσιο της διεθνούς νομιμότητας». Καταλήγοντας, ο εκπρόσωπος του ΥΠΕΞ υπογράμμισε πως η Τουρκία «αντί να ομιλεί για τη θέση νησιών στη “λάθος πλευρά της μέσης γραμμής”, την καλούμε να αναρωτηθεί εάν θέλει η ίδια να βρίσκεται στη λάθος πλευρά του Δικαίου».

Τα τρία σημεία

Ο ανυπόστατος χάρτης που οριοθετεί τις διεκδικήσεις της Τουρκίας, όπως δημοσιεύθηκε από αξιωματούχο της τουρκικής διπλωματίας, παραβιάζει «δεκάδες αποφάσεις διεθνών δικαιοδοτικών οργάνων που υποστηρίζουν ακριβώς το αντίθετο», υποστήριξε ο ΥΠΕΞ Ν. Δένδας μιλώντας στον ΣΚΑΪ. Ο κ. Δένδιας που σήμερα θα έχει συνάντηση στις Βρυξέλλες με τον Ζοζέπ Μπορέλ, τον Υπατο Εκπρόσωπο Εξωτερικών Υποθέσεων της Ε.Ε., συνεχίζοντας το διπλωματικό μπαράζ επαφών με στόχο να καταδείξει τα όσα ανεδαφικά υποστηρίζει η Τουρκία, πρόσθεσε ακόμα πως «η Τουρκία καλύπτεται πίσω από το γεγονός ότι δεν έχει υπογράψει τη σύμβαση του Δικαίου της Θάλασσας στο πλαίσιο της διαπραγματευτικής της τακτικής. Επικαλείται ανεδαφικά πράγματα».

Για την Αθήνα ο χάρτης που δημοσιεύθηκε, χθες, από τον Τούρκο αξιωματούχο, Τσαγατάι Ερτζίγες –αναπληρωτή διευθυντή της γενικής διεύθυνσης Διμερών Πολιτικών Υποθέσεων και Ναυτιλίας, Αεροπορίας, Συνόρων του τουρκικού ΥΠΕΞ– παραβιάζει το Διεθνές Δίκαιο σε τρία σημεία: Πρώτον, «εξαφανίζει» το Καστελλόριζο και την υφαλοκρηπίδα των ελληνικών νησιών. Δεύτερον, δεν αναγνωρίζει την επήρεια της Κρήτης και τρίτον χαράσσει μέση γραμμή με Λιβύη και Αίγυπτο, μη λαμβάνοντας υπόψη την Κύπρο. Την ίδια ώρα, το Bloomberg με δημοσίευμά του δίνει μία ακόμα διάσταση στη συμφωνία Αγκυρας - Τρίπολης, λέγοντας πως αποτελεί «εμπόδιο για τον τερματισμό του πολέμου στη Λιβύη». Ο κ. Γκασάν Σαλάμε, απεσταλμένος των Ηνωμένων Εθνών στη Λιβύη, δήλωσε πως η συμφωνία στην Κωνσταντινούπολη μπορεί να περιπλέξει τις εξελίξεις ενόψει της διάσκεψης του Βερολίνου που είναι προγραμματισμένη για τις 10 Δεκεμβρίου.

Στο ΝΑΤΟ οι τουρκικές διεκδικήσεις

ΤΗΣ ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΙΑΣ ΠΕΛΩΝΗ

Στο ευρύτερο ευρωπαϊκό πλαίσιο των εναλλακτικών πηγών ενέργειας και της απεξάρτησης από τον λιγνίτη έθεσε χθες –ενώπιον των αρχηγών κρατών και κυβερνήσεων της Ε.Ε. που μετέχουν στη Σύνοδο του ΟΗΕ για την Κλιματική Αλλαγή στη Μαδρίτη– το ζήτημα της τουρκικής προκλητικότητας ο Κυριάκος Μητσοτάκης, κατηγορώντας την Τουρκία ότι με τις ενέργειές της στην Ανατ. Μεσόγειο «υπονομεύει τη συνολική προσπάθεια».

Ο κ. Μητσοτάκης αναμένεται να θέσει το ζήτημα των τουρκικών ενεργειών και στη Σύνοδο Κορυφής του ΝΑΤΟ στο Λονδίνο και κυρίως στο γεύμα που θα έχει αύριο με τον Ντόναλντ Τραμπ, ενώ θεωρείται πιθανή, παρότι δεν έχει «κλειδώσει» οριστικά και συνάντησή του με τον Ταγίπ Ερντογάν.

Την ίδια ώρα, θεωρείται μάλλον απίθανο σε αυτή τη φάση να προγραμματιστεί Συμβούλιο Πολιτικών Αρχηγών. Το Μαξίμου προφανώς δεν επιδιώκει να δραματοποιήσει περαιτέρω την κατάσταση στα ελληνοτουρκικά. Και επιπλέον, πρακτικά, όπως εξηγούσε κυβερνητικός παράγων, οι εκπρόσωποι των κομμάτων ενημερώθηκαν ήδη χθες από τον υπ. Εξωτερικών Νίκο Δένδια, κατόπιν εντολής του Κυρ. Μητσοτάκη, οπότε, όπως εξηγούσαν, δεν θεωρούν ότι ένα Συμβούλιο Αρχηγών θα είχε κάτι να προσθέσει σε αυτή τη φάση. «Μακροπρόθεσμα στον δρόμο για την απολιγνιτοποίηση και την πλήρη υποκατάσταση από τις Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας, θα είμαστε εξαρτημένοι από το φυσικό αέριο, ως ενδιάμεσο καύσιμο.

Επομένως, αποτελεί προϋπόθεση η Ε.Ε. να δώσει προσοχή στην Ανατολική Μεσόγειο και στις πολιτικές αξιοποίησης νέων κοιτασμάτων από την ευρύτερη περιοχή, που μπορεί να αποτελέσουν σημαντική πηγή φυσικού αερίου», σημείωσε ο πρωθυπουργός, θέτοντας το ενεργειακό πλαίσιο, για να υπογραμμίσει ότι «οι κινήσεις της Τουρκίας υπονομεύουν τη συνολική αυτή προσπάθεια».

Λίγες ώρες πριν, παρέμβαση για τις τουρκικές ενέργειες έκανε και κλείνοντας το 13ο συνέδριο της Ν.Δ. Ο κ. Μητσοτάκης αναφέρθηκε στην καταδίκη της «προκλητικής συμπεριφοράς» της Τουρκίας από την ηγεσία του ΕΛΚ στο συνέδριο της Ν.Δ. «Οπως γυρίσαμε εμείς την πλάτη στις εμπρηστικές αναφορές στην τελετή για τον αγωγό ΤΑΝΑΡ, έτσι και η Ευρώπη στέκεται απέναντι στην παραβίαση των διεθνών κανόνων», σημείωσε. Και προανήγγειλε ότι αντίστοιχη καταδίκη θα ζητήσει και στη Σύνοδο του ΝΑΤΟ στο Λονδίνο. «Μια συμμαχία δεν μπορεί να στέκεται αδιάφορη όταν ένα μέλος της παραβιάζει ανοιχτά το Διεθνές Δίκαιο και στρέφεται έτσι κατά άλλου μέλους της.

Η τακτική των ίσων αποστάσεων αδικεί κατάφωρα την πατρίδα μας, που ουδέποτε επιδίωκε ούτε επιδιώκει την ένταση στην περιοχή μας» τόνισε, υπογραμμίζοντας ότι η Ελλάδα «ξέρει να υπερασπίζεται τα δικαιώματά της με αυτοπεποίθηση, ψυχραιμία και αποτελεσματικότητα».

Το ζήτημα θα θέσει ο πρωθυπουργός στις επαφές τις οποίες θα έχει στη Σύνοδο Κορυφής του ΝΑΤΟ και κυρίως στο γεύμα που θα έχει αύριο με τον Ντ. Τραμπ. Ο Ελληνας πρωθυπουργός θα είναι ένας από τους οκτώ αρχηγούς κυβερνήσεων που θα παρακαθήσουν στο γεύμα το οποίο παραθέτει ο Αμερικανός πρόεδρος για τους εκπροσώπους των χωρών που δίνουν πάνω από το 2% του ΑΕΠ τους για τις αμυντικές δαπάνες της Συμμαχίας.

Πιθανή, αν και δεν έχει οριστικοποιηθεί και θα βρίσκεται στον αέρα έως την τελευταία στιγμή, θεωρείται και συνάντηση του κ. Μητσοτάκη με τον κ. Ερντογάν.

ΣΑΦΗΣ ΑΠΟΔΟΚΙΜΑΣΙΑ ΑΠΟ ΜΟΣΧΑ: Σαφέστατα επικριτική απέναντι στο τουρκολιβυκό μνημόνιο εμφανίζεται και η Μόσχα, όπως προκύπτει από τοποθέτηση της εκπροσώπου του ρωσικού ΥΠΕΞ, Μαρίας Ζαχάροβα. Συγκεκριμένα, κληθείσα να σχολιάσει τα δύο υπογραφέντα μνημόνια, τόσο αυτό για τον καθορισμό θαλασσίων ζωνών όσο και αυτό που αφορά σε συνεργασία Τουρκίας - Λιβύης στον τομέα της ασφάλειας, η εκπρόσωπος του ρωσικού ΥΠΕΞ, Μαρία Ζαχάροβα ανέφερε: «Νομική αποτίμηση των δύο αυτών εγγράφων μπορεί να γίνει μόνο κατόπιν εξέτασης του περιεχομένου του, το οποίο δεν έχει ακόμη αποκαλυφθεί. Ωστόσο, έχουμε παρατηρήσει την έντονη αντίδραση στην υπογραφή των μνημονίων αυτών, από αρκετές μεσογειακές χώρες, κυρίως την Ελλάδα την Κύπρο και την Αίγυπτο. Παρά την επίσημη ανακοίνωση του τουρκικού ΥΠΕΞ, ότι το τουρκολιβυκό Μνημόνιο δεν αντίκειται στις διεθνείς προβλέψεις, η Αθήνα και η Λευκωσία κατηγόρησαν τα δύο κράτη (σσ: Τουρκία και Λιβύη) ότι παραβιάζουν το διεθνές δίκαιο της θάλασσας και τα συμφέροντά τους. Οσον αφορά το μνημόνιο για την ασφάλεια, η εμφάνισή του έδωσε βάση σε ισχυρισμούς ότι η Τουρκία επιχειρεί να νομιμοποιήσει τη στρατιωτική υποστήριξη που παρέχει προς την κυβέρνηση της Τρίπολης στην αντιπαράθεση της τελευταίας με τον Λιβυκό Απελευθερωτικό Στρατό του Χαφτάρ, συμπεριλαμβανομένης μίας κατάφωρης παραβίασης του επιβληθέντος εμπάργκο στην πώληση όπλων». Η κυρία Ζαχάροβα προσθέτει, επίσης, ότι «και ο ειδικός απεσταλμένος των Ηνωμένων Εθνών για τη Λιβύη, θεωρεί ότι το έγγραφο μπορεί να μπλοκάρει τη διεθνή συνάντηση του Βερολίνου για τη διευθέτηση του Λιβυκού ζητήματος, η οποία έχει προγραμματιστεί για τα τέλη του χρόνου». Και η τοποθέτηση της κυρίας Ζαχάροβα καταλήγει: «Ελπίζουμε ότι τα δύο μέρη των προαναφερθέντων μνημονίων θα επιδείξουν πολιτική σύνεση και θα αποστούν από πράξεις που θα επιδείνωναν περαιτέρω την ήδη δύσκολη κατάσταση στη Λιβύη και στη Μεσόγειο συνολικά».

Ουδέτερος παρατηρητής το ΝΑΤΟ

στις ελληνοτουρκικές διαφωνίες

Σελιδοδείκτ

ΒΡΥΞΕΛΛΕΣ, ΕΛΕΝΗ ΒΑΡΒΙΤΣΙΩΤΗ

Οι τεταμένες ελληνοτουρκικές σχέσεις παραμένουν το θέμα που προκαλεί αμηχανία στη Βορειοατλαντική Συμμαχία. Αυτό αναφέρει και ο επικεφαλής της, Γενς Στόλτενμπεργκ, σε συνέντευξη που παραχώρησε στην «Κ», τονίζοντας ότι το ΝΑΤΟ παραμένει ουδέτερος παρατηρητής της κατάστασης.

«Και η Ελλάδα και η Τουρκία είναι δύο αξιόλογοι σύμμαχοι και οι δύο συμβάλλουν στην κοινή μας ασφάλεια», είπε χαρακτηριστικά ο κ. Στόλτενμπεργκ. «Υπάρχουν κάποιες διαφωνίες και χαιρετίζω ότι υπάρχουν διμερείς επαφές που προσπαθούν να αντιμετωπίσουν αυτές τις διαφορές, το ΝΑΤΟ δεν αποτελεί μέρος της διαδικασίας αντιμετώπισης αυτών των θεμάτων» ανέφερε και δεν ήθελε να επεκταθεί περαιτέρω στο θέμα.

Κανονικά θα πραγματοποιηθούν οι τεχνικές συζητήσεις σε στρατιωτικό επίπεδο ανάμεσα σε Ελλάδα και Τουρκία, τονίζουν στην «Κ» πηγές του Μεγάρου Μαξίμου, διευκρινίζοντας ότι ο σχεδιασμός των Μέτρων Οικοδόμησης Εμπιστοσύνης (ΜΟΕ) με τη γειτονική χώρα θα συνεχιστεί κανονικά.
Νωρίτερα, η «Κ» μετέδωσε πληροφορίες που προήλθαν από πηγές του υπουργείου Εθνικής Άμυνας, σχετικά με αναστολή των ΜΟΕ, τα οποία επρόκειτο να συζητηθούν ανάμεσα σε στρατιωτικές αντιπροσωπείες Ελλάδας και Τουρκίας στην Αθήνα μέσα στο μήνα.
Οι ίδιες πηγές τόνιζαν ότι το προσωρινό πάγωμα των ΜΟΕ, αποτελούσε αντίδραση του υπουργείου Εθνικής Άμυνας στις τουρκικές πρωτοβουλίες των τελευταίων ημερών και δη την υπογραφή συμφώνου με τη Λιβύη.Online

Στο ζήτημα του κατά πόσον ανησυχεί το ΝΑΤΟ για τις τουρκικές γεωτρήσεις στην κυπριακή ΑΟΖ, ο ίδιος αναφέρει ότι ένας από τους λόγους που έχει επιτύχει η Βορειοατλαντική Συμμαχία είναι ότι «δεν συμμετέχουμε σε όλα τα δύσκολα θέματα που μας περιβάλλουν».

Λίγα εικοσιτετράωρα πριν βρεθεί στο Λονδίνο για τον εορτασμό των 70 ετών του ΝΑΤΟ, ο γενικός γραμματέας του Οργανισμού κ. Στόλτενμπεργκ παραχώρησε συνέντευξη σε πέντε ευρωπαϊκές εφημερίδες –ανάμεσά τους και η «Κ»– θέλοντας να κατεβάσει τους τόνους και να προβάλει τα πρόσφατα επιτεύγματα της Συμμαχίας, καθώς το τελευταίο διάστημα έχει δεχθεί πυρά από τα ίδια της τα μέλη. Αλλωστε, οι πρόσφατοι χαρακτηρισμοί ότι το ΝΑΤΟ είναι «εγκεφαλικά νεκρό», «απαρχαιωμένο», «κοιμισμένο», στους οποίους προχώρησαν ηγέτες μελών της Συμμαχίας, όπως ο Γάλλος πρόεδρος Εμανουέλ Μακρόν, σίγουρα δεν δημιουργούν μια ατμόσφαιρα εορταστική, αλλά μάλλον τεταμένη ενόψει της σημερινής συνάντησης στη βρετανική πρωτεύουσα.

«Καλές σχέσεις»
Ο ίδιος δηλώνει ότι έχει πολύ καλές «εργασιακές σχέσεις» με τον Αμερικανό πρόεδρο Ντόναλντ Τραμπ και ότι η δουλειά του άλλωστε είναι να εξασφαλίζει ότι το ένα μέλος θα προστατεύει το άλλο παρά τους διαφορετικούς ηγέτες, την ιστορία και τη γεωγραφία που διαθέτει. Οι Ηνωμένες Πολιτείες, εξάλλου, για πρώτη φορά από το τέλος του Ψυχρού Πολέμου αυξάνουν τη στρατιωτική τους παρουσία, λέει ο ίδιος. «Σε μερικούς μήνες θα γίνει η στρατιωτική άσκηση 2020, στην οποία θα συμμετάσχουν 20.000 Αμερικανοί στρατιώτες στην Ευρώπη, ο μεγαλύτερος αριθμός συμμετοχής τα τελευταία 25 χρόνια» σημείωσε, θέλοντας να απομακρύνει τα σύννεφα στις σχέσεις ανάμεσα στο ΝΑΤΟ και στον Λευκό Οίκο.

Παρά τις διαφορές που πλέον είναι εμφανείς ανάμεσα στα κράτη-μέλη, ο κ. Στόλτενμπεργκ τονίζει ότι αυτή τη στιγμή το ΝΑΤΟ βρίσκεται στην ισχυρότερή του περίοδο. «Εχουμε τριπλασιάσει τις αμυντικές μας δυνάμεις και πλέον διαθέτουμε στράτευμα 40.000 ανθρώπων. Εχουμε αυτή τη στιγμή αναπτύξει 5.000 στρατιώτες στη Βαλτική και στην Πολωνία για πρώτη φορά στην Ιστορία» σημείωσε, θέλοντας να τονίσει τη δυναμική του ΝΑΤΟ.

Ο Γενς Στόλτενμπεργκ επισήμανε ότι παρόλο που δεν βλέπει άμεση επίθεση σε κανένα από τα 29 μέλη του ΝΑΤΟ, αξιολογεί ότι το μέλλον θα είναι πολύ πιο αβέβαιο και «πρέπει να προετοιμαστούμε για εκπλήξεις», όπως είπε. «Γι’ αυτό αυξάνουμε την ετοιμότητα των δυνάμεων του ΝΑΤΟ, γι’ αυτό προσαρμοζόμαστε ώστε να είμαστε πιο έτοιμοι για τις απειλές στον κυβερνοχώρο, βλέπουμε ένα νέο τύπο τρομοκρατίας, τύπου ISIS, πιο βάναυσο και ισχυρότερο», προσθέτει. Συγχρόνως, δεν περνάει απαρατήρητο το γεγονός ότι η Ρωσία επενδύει πολύ στον στρατιωτικό εξοπλισμό, στα πυρηνικά όπλα, παραβιάζοντας τον ακρογωνιαίο λίθο της συμφωνίας για τα Πυρηνικά Μέσου Βεληνεκούς.

Παρουσία στη Βαλτική
Για τον γενικό γραμματέα του ΝΑΤΟ, όμως, η Ρωσία δεν ορίζεται ως εχθρός. «Απαντάμε όταν βλέπουμε μια πιο ισχυρή Ρωσία, βλέπουμε τι συμβαίνει στην Ουκρανία, όπου η Ρωσία χρησιμοποίησε στρατιωτική δύναμη εναντίον μιας γειτονικής χώρας. Σε καμία περίπτωση δεν μπορεί να συμβεί αυτό σε σύμμαχο του ΝΑΤΟ». Για τον λόγο αυτό η Συμμαχία

έχει παρουσία στις χώρες της Βαλτικής, και τονίζει ότι αν μία από αυτές τις χώρες δεχθεί επίθεση, θα προκαλέσει απάντηση από όλους τους συμμάχους. «Με την ανάπτυξη δυνάμεων στην περιοχή δεν υπάρχει περιθώριο λάθος υπολογισμού, παρεξήγησης ή επανάληψης αυτών που έγιναν στην Ουκρανία σε χώρα του ΝΑΤΟ», είπε χαρακτηριστικά.

Ο ίδιος, πάντως, τονίζει ότι είναι πολύ δύσκολο να προβλέψει ποια θα είναι η επόμενη επίθεση. «Κανένας δεν είχε προβλέψει την κατάρρευση του Τείχους του Βερολίνου, παρά μόνο λίγες εβδομάδες πριν, κανένας δεν μπορούσε να προβλέψει την 11η Σεπτεμβρίου, ούτε την προσάρτηση της Ουκρανίας ή την άνοδο του ISIS». Γι’ αυτό πρέπει το ΝΑΤΟ να είναι «ευκίνητο» και να αποκτήσει καλύτερο σύστημα πληροφοριών, λέει. «Επενδύουμε σε αεροσκάφη παρακολούθησης και σε drones για να ενισχύσουμε την άμυνα του κυβερνοχώρου, έτσι ώστε να είμαστε έτοιμοι για την επόμενη κρίση» ανέφερε, αλλά τόνισε ότι «όλη η ιδέα πως μπορούμε να προβλέψουμε τη νέα κρίση είναι σχεδόν επικίνδυνη».

...την "ΕΣΤΙΑ", και...