"....Προσωπικώς, στη ζωή μου, γνώρισα πολλούς «δηλωσίες», κάποιοι για μένα έχουν υπάρξει ηθικά παραδείγματα, επειδή δεν άντεξαν να μην κάνουν δήλωση μετανοίας. Ηταν τα χρόνια που η ιδεολογία ήθελε ατσαλένια φρονήματα και λάτρευε θυσιαστικούς ιδεότυπους. Η αδυναμία, ο φόβος, η αμφιβολία (κι αυτή) δεν επιτρέπονταν, δεν ήταν σύμφυτη με το αριστερό κομμουνιστικό φρόνημα. Η μεταμέλεια, μεταπολεμικώς, ήταν προδοσία. Αλλά έχει νόημα να εξηγούμε τη σημερινή εποχή με όρους, ιδεοληψίες και συμπεριφορές του εμφυλίου και της μετεμφυλιακής περιόδου; Δεν έχουν πάρει χαμπάρι όλοι αυτοί που το κάνουν ότι ο πόλεμος τελείωσε;..."

Από "ΤΑ ΝΕΑ"

"ΤΑ ΝΕΑ", 13/12/19

"Μεταμελημένοι" αριστεροί

Ο πιο δημοφιλής τρόπος να απαξιωθεί όποιος δεν συμφωνεί δημοσίως με τις επιλογές του ΣΥΡΙΖΑ και με τη, συχνά αλλοπρόσαλλη, συνήθως ιδεοληπτική πορεία του είναι η ανάδευση του παρελθόντος του. Για έλα εδώ εσύ, ποιος είσαι εσύ που λες τέτοια πράγματα; Στην αγορά της πολιτικής και στην αγορά των ιδεών, η πλειονότητα, ιδίως των παλαιότερων γενεών εν οις και η δική μου, έχει ταξιδέψει από τα φοιτητικά χρόνια σε κάποια από τις πολλές συνιστώσες αυτού που κάποτε ο Τσίπρας αποκαλούσε «πληθυντική Αριστερά».

Α, ώστε ήσουν αριστερός. Τι έλεγες τότε; Εγραφες και υπέγραφες άρθρα; Για να δούμε τα παλιά σου γραψίματα; Αλλαξες, ε; Γιατί άλλαξες; Σε μάγεψαν οι φιλελέδες, οι σειρήνες του καπιταλισμού, σου υπαγόρευσαν τη στροφή τα στενά συμφεροντάκια σου. Ξέρουμε τι είσαι: ένας μεταμελημένος αριστερός - και γι' αυτή σου τη μεταμέλεια προορίζεσαι για το πυρ το εξώτερον, την αιώνια απαξία.

Την υιοθέτηση του όρου «μεταμελημένοι αριστεροί» από πρόσωπα και έντυπα της Αριστεράς την πρόσεξε και την ανέδειξε, στα social media, το παλαιό διευθυντικό στέλεχος του Αστεροσκοπείου, Σάκης Κουρουζίδης, που κι αυτός έχει κάνει πλούσια διαδρομή στον χώρο της δημοκρατικής Αριστεράς και της οικολογίας. Ο Κουρουζίδης αναρωτιέται γιατί η ηθική απαξία συνοδεύει κατά τεκμήριον μόνο πρώην αριστερούς που μετακινήθηκαν και όχι πρώην κάτι άλλο που προσχώρησαν ή γειτνιάζουν με τη σημερινή Αριστερά. Δεν δίνει παραδείγματα αλλά, ευλόγως, μπορώ να δώσω εγώ. Ο Χρυσοχοΐδης, π.χ., είναι όχι απλώς μεταμελημένος αλλά κάτι χειρότερο, εχθρός του λαού. Η Μαριλίζα Ξενογιαννακοπούλου, ο Μπόλαρης, ο Φωτόπουλος της ΔΕΗ, ο Θύμιος των ταξιτζήδων (ευκαιριακά), ο Τέρενς ο Κουίκ και πολλοί άλλοι είδαν το φως το αληθινόν, αγωνιστές του αντικαπιταλιστικού μετώπου. Αλλά ως νεοπροσήλυτοι, επί τη εισόδω τους θα παιανίσει η μπάντα. Αλίμονο στους υπόλοιπους.

Η ηθικολογική μομφή που περιέχει ο όρος «μεταμελημένος αριστερός», λέει ο Κουρουζίδης, δεν είναι απλώς μια φτηνή και εύκολη μεταφορά για να ξεμπερδεύουν στον ΣΥΡΙΖΑ με τους πολιτικούς αντιπάλους τους. Ο όρος είναι προσβλητικός διπλά επειδή έχει εμφυλιοπολεμική καταγωγή. Μεταμελημένοι αριστεροί αποκαλούνταν όσοι αριστεροί, στη διάρκεια της μετεμφυλιακής περιόδου, αναγκάστηκαν είτε λόγω της βίας λόγω της κράτησής τους είτε λόγω της ψυχικής πίεσης της ζωής τους και υπέγραψαν δήλωση αποκήρυξης των ιδεών τους. Γράφει ο Κουρουζίδης:

«Το "μεταμελημένος" δεν υπονοούσε κάποια αλλαγή απόψεων, κάποια έστω και απρόσμενη μετακίνηση από τον ένα πολιτικό χώρο (τον αριστερό) στον απέναντι (τον δεξιό). Το "μεταμελημένος" παρέπεμπε σε μια ταπεινωτική μεταστροφή, σε μια απόλυτη απαξία του "μεταμελημένου", του "δηλωσία". Αυτό, τότε στις σκοτεινές εποχές, οδηγούσε σε απομόνωση του "δηλωσία", σε έναν ηθικό στιγματισμό γιατί ο "δηλωσίας" δεν αποδείχτηκε παλικάρι και "δεν άντεξε" ή "έσπασε"».

Προσωπικώς, στη ζωή μου, γνώρισα πολλούς «δηλωσίες», κάποιοι για μένα έχουν υπάρξει ηθικά παραδείγματα, επειδή δεν άντεξαν να μην κάνουν δήλωση μετανοίας. Ηταν τα χρόνια που η ιδεολογία ήθελε ατσαλένια φρονήματα και λάτρευε θυσιαστικούς ιδεότυπους. Η αδυναμία, ο φόβος, η αμφιβολία (κι αυτή) δεν επιτρέπονταν, δεν ήταν σύμφυτη με το αριστερό κομμουνιστικό φρόνημα. Η μεταμέλεια, μεταπολεμικώς, ήταν προδοσία.

Αλλά έχει νόημα να εξηγούμε τη σημερινή εποχή με όρους, ιδεοληψίες και συμπεριφορές του εμφυλίου και της μετεμφυλιακής περιόδου; Δεν έχουν πάρει χαμπάρι όλοι αυτοί που το κάνουν ότι ο πόλεμος τελείωσε;


*** Η πρώην ΠΑΣΟΚ Νίνα Κασιμάτη έχει δύο αστυνομικούς φρουρούς. Και πρέπει να υφίσταται τεράστια ψυχική πίεση κάθε πρωί που τους συναντάει. «Καλημέρα σας, κύριε Γουρούνη» θα λέει στον έναν. «Γεια σας, κύριε Μπάτσε Δολοφόνε». Επίσης, όταν πηγαίνει στη Βουλή, χοιροστάσιο καθότι τίγκα στους ένστολους φύλακες, θα πρέπει να πιάνει τη μύτη της, διότι ως γνωστόν τα χοιροστάσια μυρίζουν. Μεγάλες θυσίες κάνει για τα συμφέροντα του λαού. Την ευχαριστούμε γι' αυτές.

Η νεότητα ως φετίχ

Νεότης δύσκολων χρόνων, κάτι δηλαδή που προβληματίζεται και αγωνιά, είναι μονάχα στην ποίηση της Ζωής Καρέλλη. Στην κοινότοπη πλευρά της ζωής, που κυριαρχεί παντού, νεότητα είναι η εποχή της ζωής που λατρεύεται και αποθεώνεται απ' όλους. Δικαίως για κάποια πράγματα: όταν είσαι νέος, μπορείς να είσαι όμορφος, ακμαίος και ορμητικός, η ζωή σου ανήκει. Αλλά αυτό είναι μια φετιχιστική εικόνα, φευγαλέα μάλιστα.

Ελα που αυτή η εικόνα είναι δημοφιλής - και γίνεται ακόμα πιο δημοφιλής από τον τρόπο με τον οποίο αποθεώνεται στα ΜΜΕ. Μόλις προχθές, παγκοσμίως, η ειδησεογραφία κορυβαντιούσε γιατί στη Φινλανδία ανέλαβε πρωθυπουργός μια 34χρονη, η «νεότερη πρωθυπουργός στον κόσμο». Μπράβο της, αλλά στο τέλος ξυρίζουν το γαμπρό - κι αν πάει καλά, δεν θα είναι λόγω της νεότητας αλλά, κυρίως λόγω άλλων προσόντων, λόγω μεθόδου και λόγω συγκυριών.

Μήπως με τον ίδιο ενθουσιασμό δεν υποδέχτηκε ο παγκόσμιος Τύπος τον Αλέξη Τσίπρα, όταν πρωθυπούργευσε; Τα είδαμε τα χαΐρια του.

Διαβάζω τώρα ότι συγκροτεί στρατό από τη νέα γενιά και η Φώφη Γεννηματά. Φωτογενή αγόρια και κορίτσια και ωραία, δροσερή η φωτογραφία τους. Το πρόβλημα αρχίζει εκεί όπου δεν παίζει ρόλο η φωτογένεια, στην πραγματική πολιτική αντιπαράθεση: στα ξύλινα λόγια, στο αποψιλωμένο από νόημα πεδίο του ΚΙΝΑΛ, του καθηλωμένου στο περιθώριο μιας άβουλής, και συνεχώς λεηλατούμενης, Κεντροαριστεράς.