ΜΑΘΑΙΝΟΝΤΑΣ ΑΠΟ ΤΑ ΠΑΘΗ ΤΗΣ ΜΑΚΡΥΝΗΣ ΑΡΓΕΝΤΙΝΗΣ ΚΑΙ ΑΠΟ ΤΗΝ ΗΜΕΤΕΡΗ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ ΑΠΟ ΤΗΝ ΜΕΤΑΠΟΛΙΤΕΥΣΗ ΚΑΙ ΕΠΕΚΕΙΝΑ...

Από τα  "ΠΑΡΑΠΟΛΙΤΙΚΑ"

"ΠΑΡΑΠΟΛΙΤΙΚΑ", 12/05/18

Η ιστορία δύο χρεοκοπιών:
Ελλάδας και Αργεντινής
Της Ζέζας Ζήκου

Η πολιτική και κοινωνική ιστορική μεταμόρφωση που επήλθε στην Ελλάδα μετά την οικονομική κα­ταστροφή του 2010 και στην Αρ­γεντινή το 2001, έχει αδυσώπητες ομοιότητες και οι δύο χώρες αδυ­νατούν να συνέλθουν, Αιπό που σου μαθαίνει η Αργεντινή: η χρε­οκοπία δεν μετριέται σε χαμένο χρήμα. Μετριέται σε χαμένες γε­νιές. Πρόκειται για μια ιστορική ήττα, όπως τη διαπιστώσαμε με τη Μαρίτα στα ταξίδια μας στην Αργεντινή. Απ' όλα τα σημάδια που σου δείχνει η Αργεντινή, το πιο οδυνηρό δεν είναι ο χαμένος πλούτος, αλλά οι χαμένες γενιές. Δηλαδή, αυτό που συμβαίνει στη χώρα μας. Δεν είναι τυχαίο ότι στην ιστορία της Αργεντινής πα­ραπέμπει ο σπουδαίος καθηγητής του Πανεπιστημίου του Χάρβαρντ Νάιαλ Φέργκιουσον. για να υπενθυμίσει πως «είναι μύθος ότι οι χώρες δεν χρεοκοπούν»...

Όπως n Ελλάδα σήμερα, έτσι και η Αργεντινή στα τέλη της δεκαε­τίας του '90 όφειλε πολύ περισσότερα χρήματα από όσο μπορούσε ποτέ να αποπληρώσει. «Δεν έχε­τε να πληρώσετε; Δώστε μας τα πετρέλαια. Πουλήστε τις τηλεπι­κοινωνίες, την ύδρευση, τις αερο­γραμμές, τη συγκοινωνία, το φυ­σικό αέριο», ο ωμός εκβιασμός. Η κυβέρνηση τούς τα έδωσε όλα.. Και βρέθηκε η Αργεντινή στην παράδοξη κατάσταση να έχει πουλήσει τα πάντα και το χρέος της να αυξάνεται αντί να μειώνε­ται! Τι μας θυμίζει αυτό; H ελληνι­κή εμπειρία -μέχρι σήμερα- μοιά­ζει με «ριπλέι» της τραγωδίας της Αργεντινής.

Εδώ και αιώνες, όταν δανείζεται ένα εθνικό κράτος, δεν υπάρχει τρόπος να του επιβάλεις την απο­πληρωμή. Ο λόγος είναι απλός. Εάν χρεοκοπήσει ένα κράτος, τότε ενεργοποιείται ο διεθνής κανόνας της ισότητος των εθνικών κρα­τών. Κανένα κράτος δεν μπορεί να επιβάλει σε ένα άλλο την απο­πληρωμή. Συνεπώς, οι λύσεις (μέ­χρι στιγμής) είναι ο έμμεσος οι­κονομικός εκβιασμός, οι άτυπες διαπραγματεύσεις και η προσφυ­γή σε διεθνείς δανειστές, όπως το ΔΝΤ. με στόχο η χώρα να επι­στρέψει στις αγορές... Αλλά απο­δεικνύεται, δυστυχώς, ότι αυτή η «σωτηρία» είναι συνώνυμη με τη λεηλασία του εθνικού πλού­του, τη διαφθορά και τη φτωχοποίηση, με συνέπεια να ξανακυ­λά η χώρα -όπως η Αργεντινή- για να καλύψει τις δανειακές ανάγκες σχο ΔΝΤ. Ξανά, λοιπόν, από την αρχή...

Η Αργεντινή χρεοκόπησε το 2001 μετά την εφαρμογή ενός αποτυχημένου κλασικού προγράμματος δπμοσιονομικής προσαρμογής και απελευθέρωσης της οικονο­μίας, του ΔΝΤ, που είχε ξεκινήσει από το 1995. Ακρογωνιαίος λίθος του προγράμματος ήταν η πρόσ­δεση του πέσο στο δολάριο. Η δολαριοποίηση εφαρμόστηκε σε πολλές λατινοαμερικάνους χώρες και σε άλλες περιοχές χου κόσμου. Εντούτοις, διαδοχικές κρίσεις την περίοδο 199S-1998 (Μεξικό, ΝΑ Ασία, Ρωσία) οδήγησαν στην  επι­στροφή στις κυμαινόμενες ισο­τιμίες. Η μόνη εξαίρεση ήταν η Αργεντινή. Αυτή επέμεινε στο νεο-φιλελεύθερο δόγμα της δολαριοποίησης και καταστράφηκε. Η Αργεντινή θεωρείται η μεγαλύτε­ρη αποτυχία του ΔΝΤ, με δεύτε­ρη την Ελλάδα... Μετά μόλις από δυάμισι χρόνια στην εξουσία, ο νεο-φιλελεύθερος πρόεδρος Μαουρίσιο Μάκρι καλεί και πάλι το ΔΝΤ ( ζητάει δάνειο 30 δισ. δολα­ρίων) και ο εφιάλτης επιστρέφει. Υπάρχει μια βασική παραδοχή του διεθνούς δικαίου, πως κα­μία κυρίαρχη χώρα δεν μπορεί να υποχρεωθεί να συνομολογή­σει την οικονομική αυτοκτονία της, εξαναγκαζόμενη σε μέτρα λι­τότητας που θα εξανδραποδίσουν τον λαό της. Τα κράτη είναι κυρί­αρχα. Και όταν δεν το αντιλαμβά­νονται αυτό οι κυβερνήσεις τους, το αντιλαμβάνονται οι λαοί χους. Αλλά τότε είναι αργά.

Ο Τζόζεφ Στίγκλιτς, που έχει υπηρετήσει τους σύγχρονους δεσμοφύλακες του χρέους, την Παγκόσμια Τρά­πεζα και το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο, όταν έλαβε το βραβείο Νό­μπελ για την Οικονομία, είχε απο­καλύψει το ρεαλιστικά ωμό πρό­γραμμα για τη «διάσωση» μιας χώρας: ιδιωτικοποιήσεις, ελευ­θερία στην κυκλοφορία του κεφα­λαίου και εσωτερική υποτίμηση. Δηλαδή, η χειραγώγηση χώρας και οικονομίας. 0 Στίγκλιτς πα­ραλληλίζει το δόγμα αυτό με τους πολέμους του οπίου... Αυτά.

Η πένθιμη μπαλάντα
της «Κεντροαριστεράς»


Του Κ.Ι. ΑΓΓΕΛΟΠΟΥΛΟΥ

Κανένα κόμμα δεν ευδοκίμησε στη Μεταπολίτευση, όποτε εμφανίστη­κε με τη φιλοδοξία για έναν «ενδι­άμεσο» ρόλο στην πολιτική σκηνή. Το γεγονός ότι κατά περιόδους  δη­μιουργείται μια κατάστοση πόλω­σης μεταξύ δύο ισχυρών κομμά­των, με «ακραία» ρητορεία και με προβολή άκαμπτων θέσεων εκατέ­ρωθεν, δεν σημαίνει ότι αυτό δημι­ουργεί απαραιτήτως χώρο για την επιτυχή πορεία ενός τρίτου κόμματος-μπαλαντερ. Το τρίτο κόμμα μπορεί να έχει ελπίδα βάσιμη για επιτυχία, μόνον αν διαθέτει μια κα­θαρή πολιτική ταυτότητα με θέσεις πειστικές απέναντι σε ένα κοινω­νικό ακροατήριο. Το πιθανώς έν­δοξο παρελθόν και η «φίρμα» δεν παίζουν ρόλο όταν αυτά λείπουν. Βεβαίως, το άνευ διακριτών θέσε­ων «ενδιάμεσο» κόμμα μπορεί κα­μία φορά να εξασφαλίζει έναν αριθμό εδρών στο Κοινοβούλιο, αλλά ως πολιτική οντότητα κινείται τυχοδι­ωκτικά και χωρίς πολιτικό κύρος. Συχνά, μάλιστα, οδηγείται τελικώς και σε διάλυση.

Σήμερα διεκδικεί το λεγόμενο Κί­νημα Αλλαγής έναν ρόλο χρήσιμου τρίτου με φιλοδοξίες «ρυθμιστή» σε ενδεχόμενη έλλειψη αυτοδυναμί­ας του πρώτου κόμματος μελλοντικώς. Η καταγωγή των προσώπων που αποτελούν τον ηγετικό πυρήνα του, πολιτικά ασήμαντα στην πλει­ονότητά τους και, πάντως, όλα προ­ερχόμενα από περιόδους πολιτικής φθοράς, λαθών και αποτυχιών, δεν έχουν απολύτως τίποτε το ελκυστι­κό να προσφέρουν στο κοινό, ει μη μόνον αναμνήσεις και φαντάσματα ενός πολύ παλιού -καλού καιρού·. Η πραγματικότητα της τελευταίας δεκαετίας στην «παγκοσμιοποιημένη» ευρωζωνική Ε.Ε., που οδήγησε αναπόφευκτα σε καταρράκωση της Σοσιαλδημοκρατίας και ενίσχυση εθνικισμών, καθώς και οι οδυνηρές εγχώριες «μνημονιακές» εμπειρίες έχουν ακυρώσει βάναυσα την πολι­τική υπόσταση της όποιου χρώματος «Κεντροαριστεράς» στη χώρα μας. Aυτό που μένει είναι η καρι­κατούρα της, που αποτελεί το KIN. ΑΛ. Μια χοντροκομμένη μεταμφίε­ση τοΰ γερασμένου ΠΑΣΟΚ.

Φυσιολογικά, λοιπόν, επικρατεί «ζουρλάδα» σήμερα στο ΚΙΝ. ΑΛ. με την ανανεωμένη προοπτική εκλο­γών και σε πολωτικό κλίμα ΣΥΡΙΖΑ - Νέας Δημοκρατίας. Φυσιολογικό το φαινόμενο, δεδομένου ότι άπα­ντες εκεί έχουν κεντρικό στόχο την κοινοβουλευτική επιβίωση τους με εργαλείο το «Κίνημα», το οποίο, μη διαθέτοντας διακριτές θέσεις και αυτοπεποίθηση, ταλαντεύεται βα­σανιστικά, καθώς στ' αυτιά του ηχεί το διλημματικό άσμα «την Κική την αγαπώ, μα μ’ αρέσει κι η Κοκό». Το κακό για το ΚΙΝ.ΑΛ. είναι ότι πράγματι αποτελεί ένα πολιτικό μόρφω­μα που είναι βαμμένο και «γαλάζιο» και «κόκκινο», αφού το «σοσιαλιστι­κό» ΠΑΣΟΚ είναι αυτό που οδήγη­σε την Ελλάδα στο νεοφιλελεύθερο «Μνημόνιο» και στο ΔΝΤ, έχει συ­νεργαστεί στενά με την κεντροδεξιά ΝΔ. και έχει στηρίξει και ψηφίσει στη Βουλή συνολικά τρία «Μνημό­νια», το τρίτο μαζί με τη ΝΔ και με κυβέρνηση ΣΥΡΙΖΑ. Είναι, λοιπόν, «λίγο απ' όλα» το «Κίνημα», που σή­μερα αλληθωρίζει μεταξύ «Αριστε­ράς» και «φιλελευθέρων». Τί να «δι­δάξει» στο πάσχον ελληνικό κοινό η «νέα Κεντροαριστερά» και από ποιά θέση; Ακόμα και οι κάποτε λαλίστα­τοι «ευρωπαϊστές» του ΠΑΣΟΚ σι­ωπούν τώρα ή αοριστολογούν αμή­χανοι, έχοντας ενώπιον τους μια Ευρώπη στην οποία η «λιτότητα» όχι μόνο νίκησε κατά κράτος τη Σο­σιαλδημοκρατία, αλλά και εκμηδέ­νισε τις προοπτικές μιας «επανόδου» της.

Τώρα τα νεύρα του «μπαλαντέρ» εί­ναι τόσο τεντωμένα, ώστε να προ­καλεί ταραχή στο ΚΙΝ.ΑΛ. σαν υπο­λογίσιμος «παράγων, έως και ο... κ. Γιάννης Ραγκούσης, που κοιτάζει, λέει, «αρισχερά». Ή,μήπως, και «δε­ξιά»; Ενα δράμα διπρόσωπο η νέα Αλλαγή. Ματαίως προσπαθεί να συμμαζέψει τα πράγματα με δυνα­τή νεολαιίστικη φωνή η κ. Φώφη Γεννηματά, που με γενναιότητα δι­αλαλεί πως το ορθόν είναι «ούτε από δω ούτε από κει». Στο Μέγα­ρο Μαξίμου, η «παρέα» του επιδέ­ξιου κ. Τσίπρα χαμογελάει, καθώς εκεί υπολογίζεται ότι στο μικροκομ­ματικό παιχνίδι των παρασκηνίων ο ΣΥΡΙΖΑ θα κάνει στο τέλος «μια χαψιά» κάποιο στελέχη του «Κινή­ματος» - αν δεν τυλίξει σε μια κόλ­λα χαρτί και ολόκληρο το ΚIN.AΛ. την «κρίσιμη·» ώρα. Άλλοι, πάλι, στη Ν.Δ., πιστεύουν ότι πολλά μπορεί να εξελιχθούν τελικώς υπέρ των «γαλάζιων» μέσα απ' το δράμα της απελπισμένης αστικής «Κεντροαρι­στεράς».Ίδωμεν...