"...Ο αγώνας για τη γυναικεία απελευθέρωση εκτείνεται σε βάθος αιώνων. Με την ανάδειξη της Κατερίνας Σακελλαροπούλου τιμώνται οι καπετάνισσες του Εικοσιένα καθώς και οι ηρωίδες των ειρηνικών καιρών. Η πρώτη συγγραφέας Ελισάβετ Μαρτινέγκου και η πρώτη ζωγράφος Ελένη Μπούκουρα - Αλταμούρα. Η Κυβέλη, η Μαρίκα Κοτοπούλη, η Ελένη Παπαδάκη, η Κατίνα Παξινού, πρωθιέρειες του θεάτρου, οι οποίες - πόσο παράδοξο ηχεί! - δεν είχαν δικαίωμα ψήφου. Η φλογερή φεμινίστρια Καλλιρρόη Παρρέν, η Πηνελόπη Δέλτα, η Εύα Πάλμερ - Σικελιανού. Οι αγωνίστριες Αύρα Θεοδωροπούλου, Μαρία Σβώλου, Χρύσα Χατζηβασιλείου. Η Ελένη Σκούρα που το 1953 εξελέγη βουλευτής, μόνη ανάμεσα σε 299 άντρες και η Λίνα Τσαλδάρη που το 1956 ανέλαβε υπουργός Κοινωνικής Πρόνοιας. Τιμώνται κυρίως εκατομμύρια Ελληνίδες που τα ταλέντα τους δεν αξιοποιήθηκαν, που οι προσωπικότητες τους τσαλακώθηκαν - πολύ συχνά ισοπεδώθηκαν - εξαιτίας των περιορισμών και των προκαταλήψεων...."

Από ΤΑ ΝΕΑ/ΣΑΒΒΑΤΟΚΥΡΙΑΚΟ"

"ΤΑ ΝΕΑ/ΣΑΒΒΑΤΟΚΥΡΙΑΚΟ", 18-19/01/20

ΤΟΥ ΗΛΙΑ ΚΑΝΕΛΛΗ
Το φθινόπωρο του 2004, ο καθηγητής Συνταγματικού Δικαίου στη Νομική Σχολή του Πανεπιστημίου Αθηνών Σταύρος Τσακυράκης κάλεσε μερικούς φίλους του δημοσιογράφους στο σπίτι του. Oχι για φαγητό, πολιτική συζήτηση, τσακωμό και καλαμπούρι, ως συνήθως, αλλά για να γνωρίσουν μερικούς άγνωστους ευρύτερα δικαστές του Συμβουλίου της Επικρατείας που «έπρεπε να τους ξέρουν», επειδή θα ήταν το μέλλον - και τους ανθρώπους που διαμορφώνουν το μέλλον οι δημοσιογράφοι έπρεπε, κατά τον Τσακυράκη, να τους ξέρουν. Μάλιστα πήρε εκείνος την πρωτοβουλία της γνωριμίας επειδή οι δικαστές δεν έχουν ευρύτερο κοινωνικό κύκλο, απορροφημένοι σε μια δουλειά που δεν επιτρέπει ιδιαίτερη έκθεση σε ευρύτερες σχέσεις.

Οι δικαστές που βρέθηκαν σε εκείνη τη συνάντηση ήταν καλλιεργημένοι, είχαν βαθιά νομική παιδεία, ήταν οπαδοί ενός νομικού φιλελευθερισμού, βαθιά δημοκράτες, εξωστρεφείς, ανήσυχοι, με ενδιαφέρον για τα κοινά και με πίστη στους θεσμούς. Και τόσο διαφορετικοί από τη στερεότυπη εικόνα του δικαστή, που είναι πάντα μαγκωμένος μέσα στη συντηρητική ενδυμασία που παίζει τον ρόλο της στολής εργασίας. Αυτοί ήταν ζωηροί, παρεμβατικοί και ντυμένοι κάζουαλ. Στη συνάντηση εκείνη, μεταξύ άλλων, είχαν κληθεί η Κατερίνα Σακελλαροπούλου και ο Παύλος Κοτσώνης.

Οι συζητήσεις δεν έμειναν μόνο στα ζητήματα της Δικαιοσύνης - άλλωστε οι καθυστερήσεις στην απονομή της και η συχνή καταδίκη της Ελλάδας στα ευρωπαϊκά δικαστήρια ήταν μέρος των προβληματισμών ευρύτερων κύκλων. Οι συζητήσεις αυτές συναντιούνται, άλλωστε, πάντα με την πολιτική, που στο σπίτι του Τσακυράκη ήταν συστηματικά μέρος του μενού. Ηδη, μετά τους Ολυμπιακούς Αγώνες, ζητήματα όπως τα χαρακτηριστικά της ισχυρής Ελλάδας που πάντα ήταν το ζητούμενο αλλά και ο κρατικοδίαιτος χαρακτήρας της ανάπτυξης απασχολούσαν όσους δεν εθελοτυφλούσαν. Ως πνευματικοί άνθρωποι, οι δικαστές συζητούσαν επίσης ζητήματα τέχνης και των ορίων της, και μαζί ζητήματα ελευθερίας: ποιο είναι το όριο, αν υπάρχει, πάνω από το οποίο κάποια κρατική Αρχή δικαιούται να αποσύρει ένα έργο τέχνης ή να διώξει ένα κείμενο; Εχει όρια η ελευθερία της έκφρασης;

Πολίτες. Εχοντας βρεθεί σε εκείνη τη συνάντηση, ανταλλάσσαμε γνώμες για πράγματα που ξεπερνούσαν τη στενή επαγγελματική ιδιότητά μας. Μιλούσαμε περισσότερο ως πολίτες παρά ως δημοσιογράφοι και δικαστές. Στο πέρασμα του χρόνου, ξανασυναντηθήκαμε πολλές φορές με αρκετά πρόσωπα από εκείνη την ομήγυρη - και πάντα οι συζητήσεις μας είχαν το πάθος της κατόπτευσης του δημόσιου χώρου. Η Κατερίνα Σακελλαροπούλου, που λάτρευε τον Τσακυράκη για την καθαρότητα της σκέψης του και τις πρακτικές εφαρμογές στις οποίες παρέπεμπε, μοιραία, ήταν ένα από τα πρόσωπα με τα οποία συναντηθήκαμε πολλές φορές, πάντα σε αυτό το μεταίχμιο του ιδιωτικού χώρου που όμως ενδιαφέρεται για τα κοινά.

Οπότε, μοιραία, οι συζητήσεις ήταν περιορισμένου ενδιαφέροντος. Και πιθανόν μονότονες. Τα δικαστήρια. Οι ελευθερίες. Η πολιτική. Ο Τύπος. Το επίπεδο δικαστηρίων και Τύπου. Οι ιδεολογίες και τα κόμματα. Τα πολιτικά και τα κοινωνικά δικαιώματα. Οι μειονότητες. Η διαφορετικότητα. Η ταυτότητα. Η Ευρώπη. Η δημοκρατία. Και μερικές φορές, τα βιβλία - που πάντα παραπέμπουν στα θέματα των ιδιαίτερων ενδιαφερόντων μας. Το θέατρο ή το σινεμά, η μουσική...

Από τον κύκλο των δικαστών του Συμβουλίου της Επικρατείας που ο Τσακυράκης είχε συστήσει στους δημοσιογράφους, η Κατερίνα Σακελλαροπούλου ήταν η πιο κοινωνική. Και συχνά παραβίαζε την ατζέντα τής σοβαροφάνειας, παρεκκλίνοντας από τα συνήθη. Οι διακοπές ήταν ο λόγος μιας από αυτές τις παραβιάσεις, η ανάγκη της ξεκούρασης, του αδειάσματος πριν από μία ακόμα έντονη χρονιά. Η Κατερίνα Σακελλαροπούλου (και ο σύντροφός της, ο Παύλος Κοτσώνης, παλαιός συνάδελφός της στο ΣτΕ που, στην πορεία, παραιτήθηκε και πλέον δικηγορεί με έδρα τις Βρυξέλλες) βρισκόταν τακτικά στον Μόλυβο, τον γενέθλιο τόπο του Τσακυράκη, που ιδίως τη δεκαετία του 2010 είχε γίνει κάτι σαν τόπος αναψυχής πολλών φίλων. Μπάνια, περίπατοι, δείπνα με λίγο κρασί και πάντα ζωηρές κουβέντες. Ο Τσακυράκης ήταν πάντα στο επίκεντρο, κοντά βρίσκονταν πρόσωπα όπως ο ποιητής Τίτος Πατρίκιος ή ο δημοσιογράφος και στιχουργός Λευτέρης Παπαδόπουλος. Και συχνότατα η Κατερίνα Σακελλαροπούλου.

Πλούσια πορεία. Η επόμενη Πρόεδρος της Δημοκρατίας βρέθηκε στα νομικά όπως το μήλο πέφτει κάτω απ' τη μηλιά. Ο πατέρας της Νικόλαος Σακελλαρόπουλος, που διατέλεσε αντιπρόεδρος του Αρείου Πάγου, υπήρξε για εκείνη ηθικό παράδειγμα και πρότυπο δημοκράτη που υπηρετούσε τη Δικαιοσύνη. Σε μια ανάρτησή της στο Facebook (στο οποίο διατηρούσε έναν πολύ ενεργό λογαριασμό, δημοσιεύοντας συνήθως προσωπικές στιγμές της ζωής της που επιδίωκε να μοιραστεί) έκανε λόγο για τον ειρηνοδίκη στη Σταυρούπολη Ξάνθης που συνάντησε τη σύντροφο της ζωής του στη Θεσσαλονίκη, για τις μεγάλες υποθέσεις με τις οποίες ως δικαστικός ασχολήθηκε (όπως η δίκη για τον φόνο του Γρηγόρη Λαμπράκη) και, ασφαλώς, την ανάρρησή του στην κορυφή της Δικαιοσύνης, όπου μεταξύ άλλων βρέθηκε στη σύνθεση του Ειδικού Δικαστηρίου που, μετά το σκάνδαλο Κοσκωτά, δίκασε και αθώωσε τον Ανδρέα Παπανδρέου.

Λόγω και του πατέρα της, η Κατερίνα Σακελλαροπούλου είχε από πολύ νωρίς συνείδηση της σχέσης που μπορεί να έχει ένας ενεργός δικαστικός με την πολιτική. Σπούδασε στη Νομική Αθηνών, έκανε μεταπτυχιακό στο Δημόσιο Δίκαιο, στο Πανεπιστήμιο Paris IΙ, ενώ απέκτησε ειδίκευση στο Περιβαλλοντικό Δίκαιο - η οικολογία, το περιβάλλον και, κατ' αναλογία, το πολιτιστικό περιβάλλον ήταν ανέκαθεν στο κέντρο των ενδιαφερόντων της. Στο ΣτΕ εισήλθε ως εισηγήτρια το 1982, ενώ παράλληλα ανέπτυξε συνδικαλιστική δράση. Το 2015 βρέθηκε αντιπρόεδρος του δικαστηρίου, ενώ το 2018, με πρόταση της κυβέρνησης ΣΥΡΙΖΑ, έγινε πρόεδρος.

Στο Συμβούλιο της Επικρατείας, συμμετείχε στην εκδίκαση πολυσυζητημένων υποθέσεων. Το 2001, στη μάχη της ταυτότητας, που υποκίνησε ο τότε αρχιεπίσκοπος Χριστόδουλος, είχε ταχθεί με την πλειοψηφία τού δικαστηρίου που έκρινε να μην είναι υποχρεωτική η αναγραφή του θρησκεύματος στις ταυτότητες. Το στίγμα της ωστόσο καταγράφηκε ακόμα πιο έντονα τα χρόνια μετά τη χρεοκοπία της χώρας και τα Μνημόνια, μια περίοδο που αντιτάχθηκε στον λαϊκισμό και τον συνταγματικό λαϊκισμό. Ως εισηγήτρια, χειρίστηκε ενδιαφέρουσες υποθέσεις, μεταξύ των οποίων τα προσφυγικά της Λεωφόρου Αλεξάνδρας, τα οποία κρίθηκαν διατηρητέα, και τα μεταλλεία χρυσού στην Κασσάνδρα Χαλκιδικής, η λειτουργία των οποίων δεν κρίθηκε επιβαρυντική για το περιβάλλον. Εκρινε τη νομιμότητα της Συμφωνίας των Πρεσπών, ενώ, όντας πρόεδρος του ΣτΕ, αποφασίστηκε η αναγκαία ένταξη παιδιών προσφύγων και μεταναστών στα σχολεία.

Μία από τις πιο ενδιαφέρουσες πτυχές της διαδρομής της ήταν η οξεία αντίθεσή της στην αντιθεσμική λειτουργία του δικαστηρίου το διάστημα 2016-18. Τον Σεπτέμβριο του 2016 διαφώνησε και (μαζί με τον δικαστή Χρήστο Ράμμο) παραιτήθηκε από την Ενωση Δικαστικών Λειτουργών του ΣτΕ, στην οποία ήταν μέλος, επικρίνοντας τη στάση τού τότε προέδρου Νικόλαου Σακελλαρίου και τον τρόπο με τον οποίο, αναβάλλοντας συνέχεια τη δίκη, χειριζόταν τον διαγωνισμό παραχώρησης τηλεοπτικών αδειών - την εποχή της μνημειώδους προσπάθειας του ΣΥΡΙΖΑ να ελέγξει τον Τύπο και το ραδιοτηλεοπτικό τοπίο.

Η ηθική της ευθύνης. Η Κατερίνα Σακελλαροπούλου κράτησε τη στενή σχέση με τον καθηγητή Τσακυράκη μέχρι τον θάνατό του, το καλοκαίρι του 2018. Η δημόσια παρρησία εκείνου ενέπνεε στενά τη δική της ανεξαρτησία, τον δικό της δικαστικό φιλελευθερισμό, αλλά και την παρεμβατικότητα, την αίσθηση της κοινωνικής ευθύνης που οφείλει να έχει κάθε δημόσιος λειτουργός. Τον περασμένο Απρίλιο, η επόμενη Πρόεδρος της Δημοκρατίας μίλησε σε εκδήλωση μνήμης για τον μέντορά της. Εκεί, σημείωσε τρεις φράσεις του Τσακυράκη, τρεις ηθικές επιταγές που μπορούν να οδηγήσουν τη δική της διαδρομή.

Φράση πρώτη: «Δεν ήταν συναφές». Ηταν η απάντηση του Τσακυράκη προς τον Αριστόβουλο Μάνεση, όταν εκείνος παρατήρησε ότι στο βιογραφικό του με το οποίο ζητούσε να γίνει συνεργάτης του δεν είχε αναφέρει την αντιδικτατορική του δράση.

Φράση δεύτερη: «Τη θεωρώ αναπόφευκτη συνέπεια των αγώνων που έχω δώσει στη ζωή μου». Εννοούσε τη μήνυση της πρώην προέδρου του Αρείου Πάγου Βασιλικής Θάνου εναντίον του, επειδή της άσκησε κριτική.

Φράση τρίτη: «Δεν γινόταν να μην έρθω». Εννοούσε την παρουσία του στη δίκη των οκτώ τούρκων αξιωματικών, μολονότι ήταν ιδιαίτερα επιβαρυμένη η υγεία του.

Βαριές υποθήκες για τη νέα Πρόεδρο της Δημοκρατίας: διεκδίκηση, πίστη στο κράτος δικαίου, αγώνας για τη δημοκρατία. Ανεξαρτησία, πνευματικότητα, ηθική συγκρότηση.

ΤΟΥ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥ ΜΕΝΟΥΔΑΚΟΥ

Αν ως πρότυπο δικαστή σκιτσάρουμε έναν άνθρωπο με κρίση και πνευματική εντιμότητα, με στέρεη λογική και αισθήματα, με ευαισθησία και καλλιέργεια, με παιδεία και ανοικτούς ορίζοντες, με κοινωνική και αισθηματική ευφυΐα, με αίσθηση του ωραίου και ταχύτητα σκέψης, με επίγνωση του θεσμικού ρόλου του και με σεβασμό στους πολίτες, η Κατερίνα Σακελλαροπούλου ασφαλώς θα είναι στο κάδρο. Από τα πρώτα χρόνια της θητείας της στο Συμβούλιο της Επικρατείας έδειξε ότι ανταποκρίνεται στο πρότυπο αυτό. Είναι νομικός με πολλές επιστημονικές και κοινωνικές δραστηριότητες, που παρακολουθεί τις εξελίξεις του δικαίου στη θεωρία και στη δικαστική πρακτική, πέρα και από τον ελληνικό και τον ευρωπαϊκό χώρο. Επί τέσσερις σχεδόν δεκαετίες παρέμεινε δικαστής με ανθρώπινο πρόσωπο, αλλά και με άποψη, ο οποίος ξέρει να μάχεται αλλά και να συνθέτει και ο οποίος, πάντως, λειτούργησε με γνώμονα την απονομή ουσιαστικής δικαιοσύνης, χωρίς να αρκείται στην τυπικά ορθή εφαρμογή του νόμου. Με άλλα λόγια, δικαστής που έχει την ικανότητα να αντιλαμβάνεται τα συμφραζόμενα του νόμου και να εκτιμά τις συνέπειες της δικαστικής απόφασης στην κοινωνική πραγματικότητα και στα δικαιώματα του ανθρώπου. Το αντίθετο του τυπολάτρη εφαρμοστή του νόμου, ο οποίος συλλογίζεται και αποφασίζει με βάση μόνο τις λέξεις των διατάξεων και με πρόταγμα τη δογματική καθαρότητα.

Με όλες αυτές τις ιδιότητες και τη ζεστασιά που εκπέμπει η παρουσία της, η Κατερίνα Σακελλαροπούλου δεν χρειάστηκε περισσότερο από ενάμιση χρόνο παραμονής στη θέση του προέδρου του Συμβουλίου της Επικρατείας για να αλλάξει το κλίμα στο ανώτατο δικαστήριο. Ηταν ήδη αγαπητή στους συναδέλφους. Εγινε αποδεκτή και ως πρόεδρός τους. Από τη θέση αυτή επιβεβαίωσε ότι είναι ο άνθρωπος που δεν διχάζει αλλά ενώνει.

Τα παραπάνω χαρακτηριστικά του δικαστή δεν είναι αδιάφορα για την άσκηση καθηκόντων στο ανώτατο πολιτειακό αξίωμα διότι αντανακλώνται και στην ιδιότητά του ως πολιτικά βουλευόμενου προσώπου. Αλλά βεβαίως δεν αρκούν. Η νέα Πρόεδρος της Δημοκρατίας έχει βαθιά, ουσιαστική γνώση της πολιτικής ιστορίας της νεότερης Ελλάδας, αλλά είναι και πολίτης που παρακολουθεί τα μεγάλα προβλήματα της εποχής μας. Γνωρίζει την ουσία του θεσμικού της ρόλου και είμαι βέβαιος ότι έχει επίγνωση της συνθετότητας και πολυπλοκότητας των διεθνών σχέσεων. Με βάση την εμπειρία της γνωριμίας και πολυετούς στενής συνεργασίας μας, έχω την πεποίθηση ότι η Κατερίνα Σακελλαροπούλου έχει τα εχέγγυα να ανταποκριθεί πλήρως στις ευθύνες που θα αναλάβει σε λίγες μέρες.

-Ο Κωνσταντίνος Μενουδάκος είναι πρόεδρος της Αρχής Δεδομένων Προσωπικού Χαρακτήρα, επίτιμος πρόεδρος του Συμβουλίου της Επικρατείας

"ΤΑ ΝΕΑ/ΣΑΒΒΑΤΟΚΥΡΙΑΚΟ", 18-19/01/20

ΑΣΤΑΘΜΗΤΟΣ ΠΑΡΑΓΩΝ,
του Χρήστου Χωμενίδη
Ειλικρινά δυσκολεύομαι να θυμηθώ κάποια πολιτική πράξη με συμβολικό φορτίο τόσο ισχυρό όσο η εκλογή της κυρίας Κατερίνας Σακελλαροπούλου στην Προεδρία της Δημοκρατίας.

Το μήνυμα που στέλνει ως τις εσχατιές της ελληνικής επικράτειας είναι βαρυσήμαντο και εξαιρετικά χαρμόσυνο. Οι γυναίκες - το «μισό του ουρανού» - που μέχρι πριν από σαράντα μόλις χρόνια αντιμετωπίζονταν από τον νόμο σαν πολίτες δεύτερης κατηγορίας, που δίνονταν με προίκα από τον πατέρα στον σύζυγο και άμα χήρευαν, το δικαστήριο διόριζε άντρα παρεπίτροπο για να τις ελέγχει στο μεγάλωμα των ανήλικων παιδιών τους... Οι γυναίκες, για τη συντριπτική πλειονότητα των οποίων μονόδρομος ήταν τα οικιακά ή κάποια «υποδεέστερα» επαγγέλματα - βοηθητικά, διακοσμητικά -, εκτός εάν αφιερώνονταν στην τέχνη, οπότε τούς κολλούσαν άλλες ρετσινιές... Οι γυναίκες που η μεγαλύτερη - δήθεν - τύχη τους ήταν να σταθούν στο πλευρό κάποιου ισχυρού κυρίου... Κατακτούν με το σπαθί τους το ύπατο αξίωμα. Κάθε κορίτσι πλέον ξέρει πως στην Ελλάδα δεν υπάρχουν άβατα. (Πλην του Αγίου Ορους.) Οτι μπορεί να στοχεύσει και να φτάσει στην κορυφή.

Ο αγώνας για τη γυναικεία απελευθέρωση εκτείνεται σε βάθος αιώνων. Με την ανάδειξη της Κατερίνας Σακελλαροπούλου τιμώνται οι καπετάνισσες του Εικοσιένα καθώς και οι ηρωίδες των ειρηνικών καιρών. Η πρώτη συγγραφέας Ελισάβετ Μαρτινέγκου και η πρώτη ζωγράφος Ελένη Μπούκουρα - Αλταμούρα. Η Κυβέλη, η Μαρίκα Κοτοπούλη, η Ελένη Παπαδάκη, η Κατίνα Παξινού, πρωθιέρειες του θεάτρου, οι οποίες - πόσο παράδοξο ηχεί! - δεν είχαν δικαίωμα ψήφου. Η φλογερή φεμινίστρια Καλλιρρόη Παρρέν, η Πηνελόπη Δέλτα, η Εύα Πάλμερ - Σικελιανού. Οι αγωνίστριες Αύρα Θεοδωροπούλου, Μαρία Σβώλου, Χρύσα Χατζηβασιλείου. Η Ελένη Σκούρα που το 1953 εξελέγη βουλευτής, μόνη ανάμεσα σε 299 άντρες και η Λίνα Τσαλδάρη που το 1956 ανέλαβε υπουργός Κοινωνικής Πρόνοιας. Τιμώνται κυρίως εκατομμύρια Ελληνίδες που τα ταλέντα τους δεν αξιοποιήθηκαν, που οι προσωπικότητες τους τσαλακώθηκαν - πολύ συχνά ισοπεδώθηκαν - εξαιτίας των περιορισμών και των προκαταλήψεων.

Εχουμε, δεν χωράει αμφιβολία, μεγάλο ακόμα δρόμο να βαδίσουμε. Ο κόσμος μας επιμένει να γέρνει προς τη μεριά των αντρών. Το να έχεις γεννηθεί αρσενικό κάνει την καθημερινότητά σου πιο απλή. Τη σταδιοδρομία σου, σε όποιον σχεδόν τομέα κι αν διαλέξεις, ευκολότερη. Το περιβάλλον επιεικέστερο απέναντί σου. Σε χώρες σαν τη δική μας - όπου οι οικογενειακές δομές παραμένουν παραδοσιακές - πολλά αγόρια εξακολουθούν να ανατρέφονται σαν κανακάρηδες, σαν πρίγκιπες κι ας βλάπτει αυτό πρωτίστως τα ίδια. Κι ας τους στερεί μαχητικότητα, προσαρμοστικότητα κι ας τους στενεύει εν τέλει τους ορίζοντες. Μια ματιά να ρίξουμε στους νεότερους, θα διαπιστώσουμε πως τα κορίτσια υπερέχουν ακαδημαϊκά, λαμβάνουν τολμηρότερες αποφάσεις, ανοίγονται συχνότερα στο άγνωστο. Ο τριαντάρης που αραχνιάζει στο πατρικό του και βαυκαλίζεται πως θα χτυπήσει το τηλέφωνο και θα του προσφερθεί μια δουλειά αντάξια των κατά φαντασίαν προσόντων του αποτελεί κατ' εξοχήν αντρική εικόνα.

Πιστεύω απόλυτα ότι η ουσιαστική εξίσωση των φύλων θα ωφελήσει πρωτίστως τους άντρες. Οπως κάθε αλλαγή που σε βγάζει από τη βολή σου, που σου στερεί κληρονομημένα προνόμια. Ακόμα και στο ερωτικό πεδίο μια χειραφετημένη γυναίκα είναι ασυγκρίτως ελκυστικότερη από μια προβατίνα που υποτάσσεται στα γούστα του αφέντη της ή από μια σιγανοπαπαδιά η οποία προωθεί στα μουλωχτά τις επιδιώξεις της.

Από τις φεμινίστριες των ημερών μας, οι πιο κοντόφθαλμες αναθεματίζουν μονότονα την πατριαρχία δίχως να τους περνάει απ' το μυαλό πως πρόκειται για έναν ιστό αράχνης που σαν τις μύγες παγιδεύει, έως και ευνουχίζει, τα αρσενικά. Τραγουδάνε «ο βιαστής είσαι εσύ!» τσουβαλιάζοντας το άλλο φύλο, αγνοώντας προφανώς ότι οι άντρες - πλην νοσηρών περιπτώσεων - ούτε που διανοούνται να βιάσουν. Να γοητεύσουν και να γοητευτούν λαχταρούν. Να ερωτευτούν και να τους ερωτευτούν. Να νιώσουν επιθυμητοί, να ανθίσουν σε μια αγκαλιά. Ποιος άντρας που στέκει στα σύγκαλά του ικανοποιείται επιβαλλόμενος με το στανιό; Σε πολλούς μας, σε μεγαλύτερες ιδίως ηλικίες, είχε εμφυτευθεί η άθλια ιδέα πως όταν μια γυναίκα λέει «ίσως» εννοεί «ναι» και όταν λέει «όχι» εννοεί «ίσως». Τέτοιους κάλους όμως τούς αφαιρεί από το μυαλό η παιδεία. Οχι η συλλήβδην δαιμονοποίηση.


Οι θολοί μας καιροί δεν έχουν ανάγκη από άγονες συγκρούσεις, μα από υπερβάσεις. Καθώς και από εύληπτα παραδείγματα που να φωταγωγούνται από τη δημοσιότητα και να δίνουν τον τόνο στην κοινωνία. Σπανίζουν οι θετικοί ήρωες με τις διάφανες διαδρομές ζωής. Οι οποίοι αποδεικνύουν έμπρακτα πως όσα εμπόδια και να μπουν μπροστά της, η ανθρώπινη αξιοσύνη θα λάμψει. Που έχουν το χάρισμα να ενώνουν.

Εχω την αίσθηση πως δεν θα αργήσουμε να αποκαλούμε όλοι την Πρόεδρό μας με το μικρό της όνομα. Σιδεροκέφαλη, Κατερίνα!