Aπό "ΤΑ ΝΕΑ"
 |
| "ΤΑ ΝΕΑ", 05/12/19 |
ΤΗΣ ΚΙΤΤΥΣ ΞΕΝΑΚΗ
Η σημερινή (χθεσινή0 ημέρα δεν αναμένεται να είναι εύκολη για τον Εμανουέλ Μακρόν: μια «μαύρη Πέμπτη» προέβλεπε ο γαλλικός Τύπος λόγω των προγραμματισμένων μαζικών κινητοποιήσεων εναντίον της συνταξιοδοτικής μεταρρύθμισης που προωθεί. Με το ενδιαφέρον επικεντρωμένο σε αυτές, ελάχιστος «χώρος» απέμενε για τη Σύνοδο του ΝΑΤΟ που πραγματοποιήθηκε χθες και προχθές στο Λονδίνο - και στην οποία ο γάλλος πρόεδρος επιβεβαίωσε, όπως χαρακτηριστικά σχολίασαν οι «New York Times», ότι «έχει αντικαταστήσει τη γερμανίδα καγκελάριο Ανγκελα Μέρκελ ως επικεφαλής αντίπαλος του Ντόναλντ Τραμπ στην Ευρώπη». Οι δημοσκοπήσεις, βέβαια, αποκαλύπτουν ένα παράδοξο: το βασικό ατού που αναγνωρίζουν οι Γάλλοι στον Μακρόν είναι αυτό ακριβώς που τους βγάζει στους δρόμους, το γεγονός ότι «τολμάει να κάνει αντιδημοφιλείς αλλά απαραίτητες μεταρρυθμίσεις». Τον ίδιο βολονταρισμό, θα μπορούσε να πει κανείς, πιστώνουν και χρεώνουν ταυτόχρονα στον γάλλο πρόεδρο και οι ευρωπαίοι εταίροι του.
Η δήλωσή του περί «εγκεφαλικά νεκρού» ΝΑΤΟ προκάλεσε σάλο, το ίδιο και το βέτο που άσκησε στην έναρξη ενταξιακών διαπραγματεύσεων με τη Βόρεια Μακεδονία και την Αλβανία. Από την άλλη πλευρά, η δριμεία κριτική που άσκησε, στο περιθώριο της νατοϊκής Συνόδου, τόσο στον αμερικανό όσο και στον τούρκο πρόεδρο Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν έκανε πολλούς, ανά την Ευρώπη, να σκεφτούν «chapeau» - το γαλλικό αντίστοιχο του «βγάζω το καπέλο».
Ο ΛΗΘΑΡΓΟΣ ΤΗΣ ΕΕ. Ας είμαστε ειλικρινείς, αν κάποιος κινείται σήμερα στη διαβόητα βραδυκίνητη Ευρώπη, αυτός είναι ο Εμανουέλ Μακρόν. Ισως να μην κινείται πάντα με τον πλέον διπλωματικό ή κομψό τρόπο - αλλά κινείται. Ισως ο τρόπος του να είναι πράγματι «αλαζονικός», «αυταρχικός», και «μονομερής», όπως του προσάπτουν πολλοί στα αρχηγεία της ΕΕ και του ΝΑΤΟ στις Βρυξέλλες και σε άλλες ευρωπαϊκές πρωτεύουσες, αλλά επιτέλους κάποιος ταράζει τα νερά. Πεπεισμένος ότι η ΕΕ δεν έχει πλέον την πολυτέλεια να δουλεύει με τις παραδοσιακές της συνήθειες, την οικοδόμηση συναίνεσης και την (υπερβολικά) σταδιακή αλλαγή, απογοητευμένος από την εσωστρέφεια, αν όχι αδράνεια, που επιδεικνύει η Ανγκελα Μέρκελ κατά την τελευταία της θητεία, ο γάλλος πρόεδρος προσπαθεί να βγάλει την Ευρώπη από έναν λήθαργο που η ίδια δεν αναγνωρίζει καν ως τέτοιο.
ΟΙ «ΓΑΛΛΙΚΟΙ» ΤΡΟΠΟΙ ΤΟΥ. Υπάρχουν βέβαια και αυτοί που θεωρούν πως όλα - ακόμα και το «ας σοβαρευτούμε» που είπε στον Τραμπ ή η κατηγορία που εξαπέλυσε στην Αγκυρα ότι «μερικές φορές συνεργάζεται με πληρεξούσιους του Ισλαμικού Κράτους» - γίνονται για εσωτερική κατανάλωση. «Εχει κανείς την εντύπωση ότι θέλει να δείξει στους Γάλλους ότι είναι αυτός που κυβερνάει την Ευρώπη» δήλωνε τις προάλλες στην εφημερίδα «Le Monde» ο Xριστιανοδημοκράτης Νόρμπερτ Ρέτγκεν, πρόεδρος της Επιτροπής Εξωτερικών Υποθέσεων της Μπούντεσταγκ. «Δεν έχει άδικο ακόμα και όταν μιλάει για μια ΕΕ στο χείλος του γκρεμού» αντέτεινε, μιλώντας στην ίδια εφημερίδα, ο πρεσβευτής ενός ευρωπαϊκού κράτους στις Βρυξέλλες. «Αλλά γιατί πρέπει να εκφράζεται μονίμως με αυτόν τον τόσο γαλλικό τρόπο;» αναρωτιόταν, απηχώντας μια ευρέως διαδεδομένη ένσταση.
Ο ΜΕΓΑΛΟΣ ΚΙΝΔΥΝΟΣ. Ο φιλευρωπαϊσμός του Εμανουέλ Μακρόν είναι κάτι που του αναγνωρίζουν ακόμα και οι σφοδρότεροι αντίπαλοί του. Η υπεροψία του είναι κάτι που έχει αναγνωρίσει επανειλημμένως τον τελευταίο χρόνο, με αφορμή την κρίση των Κίτρινων Γιλέκων, και ο ίδιος. Τον κίνδυνο τον επεσήμανε ο ευρωπαίος διπλωμάτης που προαναφέραμε: «Ναι, ο Μακρόν έχει δίκιο. Αλλά αν τρέχει συνεχώς μπροστά μόνος του, κινδυνεύει να γυρίσει μια μέρα και να δει ότι δεν τον ακολουθεί κανείς». Ο κίνδυνος όμως τον οποίο ενέχει η στάση «συνεχίζουμε όπως είμαστε» για μια ΕΕ αντιμέτωπη με τεράστιες προκλήσεις, από τον λαϊκισμό, τη μετανάστευση και την κλιματική αλλαγή μέχρι την τεχνολογική αλλαγή και έναν ολοένα και πιο εχθρικό κόσμο, είναι ακόμα μεγαλύτερος.
Η ΜΗΤΕΡΑ ΟΛΩΝ ΤΩΝ ΜΑΧΩΝ ΓΙΑ ΤΟΝ ΜΑΚΡΟΝ
Μία μάχη που μπορεί να κρίνει το σύνολο της μεταρρυθμιστικής προσπάθειας, και μαζί με αυτή όλη την προεδρική θητεία του Εμανουέλ Μακρόν, ξεκίνησε χθες στη Γαλλία με απεργίες και διαδηλώσεις εναντίον μιας συνταξιοδοτικής μεταρρύθμισης που δεν έχει καν ανακοινωθεί ακόμα λεπτομερώς. Συνολικά 806.000 (σύμφωνα με το υπουργείο Εσωτερικών) έως 1,5 εκατομμύριο (σύμφωνα με το συνδικάτο CGT) άνθρωποι διαδήλωσαν σε ολόκληρη τη χώρα, 65.000 - 250.000 (αντιστοίχως) ήταν οι διαδηλωτές μόνο στο Παρίσι, από όπου δεν έλειψαν τα επεισόδια και οι δεκάδες συλλήψεις. Τρένα, Μετρό και λεωφορεία παρείχαν μόνο τις επιβεβλημένες από τον νόμο «ελάχιστες υπηρεσίες», πολλά σχολεία παρέμειναν κλειστά, ο Πύργος του Αϊφελ δεν άνοιξε στους τουρίστες, χιλιάδες πτήσεις ακυρώθηκαν. Συνάδελφοι των ίδιων αστυνομικών που απωθούσαν με δακρυγόνα μαυροντυμένους ταραξίες του Black Bloc κοντά στην place de la République απέκλεισαν συμβολικά ορισμένα αστυνομικά τμήματα. Οι σιδηροδρομικοί υπάλληλοι θα συνεχίσουν την απεργία τους και σήμερα, οι συνδικαλιστές των αστικών συγκοινωνιών του Παρισιού μέχρι και τη Δευτέρα. Πηγές του Ελιζέ, εντούτοις, ήθελαν τον γάλλο πρόεδρο «ήρεμο και αποφασισμένο»: οι εντυπώσεις, και η εξέλιξη της κοινής γνώμης, θα παίξουν πρωταγωνιστικό ρόλο στο μπρα-ντε-φερ ανάμεσα σε αυτό που οι Γάλλοι αποκαλούν «τον δρόμο» και την κυβέρνηση.
Η μεταρρύθμιση του συνταξιοδοτικού συστήματος ήταν προεκλογική υπόσχεση του Εμανουέλ Μακρόν και προαναγγέλλεται ως «η μητέρα όλων των μεταρρυθμίσεων», «μία επανάσταση», ένα πραγματικό «μπιγκ μπανγκ» - για τους αντιπάλους της ωστόσο είναι μία «καταστροφή» ή και «η ληστεία του αιώνα». Η κυβέρνηση Μακρόν θέλει να θεσπίσει ένα νέο, «οικουμενικό σύστημα» συνταξιοδότησης, μέσω μοριοδότησης, καταργώντας έτσι τα 42 «ειδικά» καθεστώτα που ισχύουν σήμερα για διάφορους κλάδους εργαζομένων, από τους σιδηροδρομικούς υπαλλήλους έως τους εργαζόμενους στην Οπερα του Παρισιού. Υπόσχεται ένα «πιο λογικό», «πιο δίκαιο» αλλά και περισσότερο βιώσιμο οικονομικά, δεδομένης της γήρανσης του πληθυσμού, σύστημα. Ο διάλογος με τους κοινωνικούς φορείς είναι ακόμα σε εξέλιξη, οι λεπτομέρειες της μεταρρύθμισης αναμένεται να ανακοινωθούν την επόμενη εβδομάδα. Σε μία Γαλλία όμως βυθισμένη -σύμφωνα με το 89% των ερωτηθέντων σε πρόσφατη δημοσκόπηση της Libération - σε «κοινωνική κρίση», με το κίνημα των Κίτρινων Γιλέκων να σιγοκαίει ακόμα, πολλοί βλέπουν σε αυτή την πρωτοβουλία του Μακρόν μία ακόμα επίθεση στην ασφάλεια των εργαζομένων.
Οι δημοσκοπήσεις αναδεικνύουν, για μία ακόμα φορά, τα παράδοξα της Γαλλίας. Εως και 69% των Γάλλων θεωρούν τις κινητοποιήσεις «δικαιολογημένες». Παράλληλα, όμως, ένα 76% εκτιμούν πως το σύστημα των συντάξεων «πρέπει να μεταρρυθμιστεί». Το λογικό κενό έρχεται να καλύψει μία άλλη σφυγμομέτρηση, που θέλει το 64% των Γάλλων να μην έχουν εμπιστοσύνη στον Εμανουέλ Μακρόν να «εφαρμόσει με επιτυχία αυτή τη μεταρρύθμιση» - γιατί θεωρούν πως δεν καταλαβαίνει «καθόλου», ή καταλαβαίνει «ανεπαρκώς» τις κοινωνικές δυσκολίες. Από τις διακυμάνσεις σε αυτά τα ποσοστά, ιδιαίτερα το πρώτο, θα κριθεί η έκβαση αυτής της σύγκρουσης. Οπως επεσήμαινε χθες η Le Monde, αδύνατο να πει κανείς επί του παρόντος αν η επίμαχη μεταρρύθμιση θα έχει την τύχη της συνταξιοδοτικής μεταρρύθμισης που επιχειρήθηκε το 2010 επί προεδρίας Σαρκοζί ή εκείνης που επιχειρήθηκε το 1995 επί προεδρίας Σιράκ - γιατί σχεδόν κάθε γάλλος πρόεδρος επιχειρεί και από μία. Η πρώτη είχε υιοθετηθεί τελικά, παρά τα εκατομμύρια των διαδηλωτών. Η δεύτερη ναυάγησε, γιατί οι απεργίες που πυροδότησε ήταν οι μεγαλύτερες μετά τον Μάη του '68, και η κοινή γνώμη τις στήριζε κάθε εβδομάδα και περισσότερο. Αλλες εποχές, βέβαια. Με πολύ πιο ισχυρά συνδικάτα. Για την ιστορία, πάντως, η μεγαλύτερη διαδήλωση του 1995 είχε κινητοποιήσει ένα εκατομμύριο ανθρώπους σύμφωνα με την αστυνομία, 2,2 εκατομμύρια σύμφωνα με τους διοργανωτές.
ΤΗΣ ΑΛΕΞΙΑΣ ΚΕΦΑΛΑ
Το ΝΑΤΟ δημιουργήθηκε το 1949 στις ΗΠΑ, στην περίοδο του Ψυχρού Πολέμου, με βασικό στόχο την προστασία της Δυτικής Ευρώπης από τις απειλές της Σοβιετικής Ενωσης. Εβδομήντα χρόνια μετά, με αφορμή τη μάλλον παρακμιακή επετειακή σύνοδο του Λονδίνου, εύλογα γεννάται η απορία: με τέτοιους συμμάχους, μήπως το ΝΑΤΟ δεν έχει πια ανάγκη από εχθρούς; Και τη θέτει, εμμέσως πλην σαφώς, το Παρίσι.
Είναι προφανές ότι η Γαλλία αποφάσισε να μην υποκύπτει πλέον στις υπόγειες απειλές απ' όπου κι αν προέρχονται. Απόδειξη; Στη συνέντευξη Τύπου της Δευτέρας, η οποία έγινε στην πρεσβεία των ΗΠΑ στο Λονδίνο, ο γάλλος πρόεδρος, παρουσία του Ντόναλντ Τραμπ, δεν έκρυψε τη δυσαρέσκειά του για τη συμπεριφορά των ΗΠΑ απέναντι στην Τουρκία. Δεν έκανε καμία διπλωματική προσπάθεια για να μην επιτεθεί στον αμερικανό πρόεδρο για την υποστήριξή του στον Ερντογάν αλλά και στον τούρκο πρόεδρο για το διπλό παιχνίδι που παίζει με το ισλαμικό κράτος και την ΕΕ.
Τι συμβαίνει λοιπόν με τον Εμανουέλ Μακρόν;
Στη σημερινή εποχή, η μάχη της επικοινωνίας είναι επικίνδυνο «σπορ», διότι ο καθένας από τους τρεις παραπάνω ηγέτες έχει μια περίεργη άποψη για την εξουσία και ένα διαφορετικό όραμα για τον κόσμο. Και οι τρεις θέλουν να κερδίσουν παράλληλα το παιχνίδι των εντυπώσεων για δικούς τους λόγους.
- Ο Τραμπ είναι ο δισεκατομμυριούχος που αναστατώνει τους πάντες και αποδυναμώνει κάθε φορά τις προσπάθειες συνεννόησης.
- Ο Ερντογάν είναι ο συντηρητικός ισλαμιστής που θέλει να κυριαρχήσει σαν νέος «σουλτάνος», όντας επιρρεπής στις υπερβολές.
- Και ο Εμανουέλ Μακρόν είναι ο φιλελεύθερος που θέλει να αναβαθμίσει τον ρόλο της ΕΕ και δεν φοβάται τις αντιπαραθέσεις ούτε στη χώρα του. Και το δείχνει.
Χθες, τα αμερικανικά ΜΜΕ δεν μπορούσαν να πιστέψουν την ανοιχτή, για πρώτη φορά, αντιπαράθεσή του με τον Τραμπ και ακόμη σχολιάζουν το γεγονός.
Επειτα από όλα τα παραπάνω, είναι λοιπόν δύσκολο να πιστέψει κανείς ότι αυτοί οι τρεις άνδρες ανήκουν στην ίδια συμμαχία, όταν είναι ξεκάθαρο πλέον πόσο αντίθετη άποψη έχει ο ένας για τον άλλον και όλοι τους για το μέλλον του κόσμου.
Αυτό λέει πολλά από τη μια για την κατάσταση του κόσμου γενικώς κι από την άλλη για το πραγματικό νόημα της ατλαντικής συμμαχίας. Ο Μακρόν δήλωσε στον «Economist» ότι το ΝΑΤΟ είναι «εγκεφαλικά νεκρό», και φυσικά ο Τραμπ υποστήριξε το αντίθετο, ενώ έλεγε τα ίδια με τον γάλλο πρόεδρο πριν από λίγους μήνες!
Πάντως, η φωτογραφία των αρχηγών των κρατών-μελών του ΝΑΤΟ που ποζάρουν με ανοιχτά τα πόδια γύρω από τη βασίλισσα-σύμβολο της σταθερότητας της Δύσης είναι ανησυχητική. Δεν δείχνει μαγκιά, αλλά συνιστά φαρσοτραγωδία με καρικατούρες που σίγουρα ανησυχούν τον κόσμο αντί να τον καθησυχάσουν, όπως ήταν ο αρχικός στόχος του ΝΑΤΟ.
Η μεταρρύθμιση του συνταξιοδοτικού συστήματος ήταν προεκλογική υπόσχεση του Εμανουέλ Μακρόν και προαναγγέλλεται ως «η μητέρα όλων των μεταρρυθμίσεων», «μία επανάσταση», ένα πραγματικό «μπιγκ μπανγκ» - για τους αντιπάλους της ωστόσο είναι μία «καταστροφή» ή και «η ληστεία του αιώνα». Η κυβέρνηση Μακρόν θέλει να θεσπίσει ένα νέο, «οικουμενικό σύστημα» συνταξιοδότησης, μέσω μοριοδότησης, καταργώντας έτσι τα 42 «ειδικά» καθεστώτα που ισχύουν σήμερα για διάφορους κλάδους εργαζομένων, από τους σιδηροδρομικούς υπαλλήλους έως τους εργαζόμενους στην Οπερα του Παρισιού. Υπόσχεται ένα «πιο λογικό», «πιο δίκαιο» αλλά και περισσότερο βιώσιμο οικονομικά, δεδομένης της γήρανσης του πληθυσμού, σύστημα. Ο διάλογος με τους κοινωνικούς φορείς είναι ακόμα σε εξέλιξη, οι λεπτομέρειες της μεταρρύθμισης αναμένεται να ανακοινωθούν την επόμενη εβδομάδα. Σε μία Γαλλία όμως βυθισμένη -σύμφωνα με το 89% των ερωτηθέντων σε πρόσφατη δημοσκόπηση της Libération - σε «κοινωνική κρίση», με το κίνημα των Κίτρινων Γιλέκων να σιγοκαίει ακόμα, πολλοί βλέπουν σε αυτή την πρωτοβουλία του Μακρόν μία ακόμα επίθεση στην ασφάλεια των εργαζομένων.
Οι δημοσκοπήσεις αναδεικνύουν, για μία ακόμα φορά, τα παράδοξα της Γαλλίας. Εως και 69% των Γάλλων θεωρούν τις κινητοποιήσεις «δικαιολογημένες». Παράλληλα, όμως, ένα 76% εκτιμούν πως το σύστημα των συντάξεων «πρέπει να μεταρρυθμιστεί». Το λογικό κενό έρχεται να καλύψει μία άλλη σφυγμομέτρηση, που θέλει το 64% των Γάλλων να μην έχουν εμπιστοσύνη στον Εμανουέλ Μακρόν να «εφαρμόσει με επιτυχία αυτή τη μεταρρύθμιση» - γιατί θεωρούν πως δεν καταλαβαίνει «καθόλου», ή καταλαβαίνει «ανεπαρκώς» τις κοινωνικές δυσκολίες. Από τις διακυμάνσεις σε αυτά τα ποσοστά, ιδιαίτερα το πρώτο, θα κριθεί η έκβαση αυτής της σύγκρουσης. Οπως επεσήμαινε χθες η Le Monde, αδύνατο να πει κανείς επί του παρόντος αν η επίμαχη μεταρρύθμιση θα έχει την τύχη της συνταξιοδοτικής μεταρρύθμισης που επιχειρήθηκε το 2010 επί προεδρίας Σαρκοζί ή εκείνης που επιχειρήθηκε το 1995 επί προεδρίας Σιράκ - γιατί σχεδόν κάθε γάλλος πρόεδρος επιχειρεί και από μία. Η πρώτη είχε υιοθετηθεί τελικά, παρά τα εκατομμύρια των διαδηλωτών. Η δεύτερη ναυάγησε, γιατί οι απεργίες που πυροδότησε ήταν οι μεγαλύτερες μετά τον Μάη του '68, και η κοινή γνώμη τις στήριζε κάθε εβδομάδα και περισσότερο. Αλλες εποχές, βέβαια. Με πολύ πιο ισχυρά συνδικάτα. Για την ιστορία, πάντως, η μεγαλύτερη διαδήλωση του 1995 είχε κινητοποιήσει ένα εκατομμύριο ανθρώπους σύμφωνα με την αστυνομία, 2,2 εκατομμύρια σύμφωνα με τους διοργανωτές.
ΤΗΣ ΑΛΕΞΙΑΣ ΚΕΦΑΛΑ
Το ΝΑΤΟ δημιουργήθηκε το 1949 στις ΗΠΑ, στην περίοδο του Ψυχρού Πολέμου, με βασικό στόχο την προστασία της Δυτικής Ευρώπης από τις απειλές της Σοβιετικής Ενωσης. Εβδομήντα χρόνια μετά, με αφορμή τη μάλλον παρακμιακή επετειακή σύνοδο του Λονδίνου, εύλογα γεννάται η απορία: με τέτοιους συμμάχους, μήπως το ΝΑΤΟ δεν έχει πια ανάγκη από εχθρούς; Και τη θέτει, εμμέσως πλην σαφώς, το Παρίσι.
Είναι προφανές ότι η Γαλλία αποφάσισε να μην υποκύπτει πλέον στις υπόγειες απειλές απ' όπου κι αν προέρχονται. Απόδειξη; Στη συνέντευξη Τύπου της Δευτέρας, η οποία έγινε στην πρεσβεία των ΗΠΑ στο Λονδίνο, ο γάλλος πρόεδρος, παρουσία του Ντόναλντ Τραμπ, δεν έκρυψε τη δυσαρέσκειά του για τη συμπεριφορά των ΗΠΑ απέναντι στην Τουρκία. Δεν έκανε καμία διπλωματική προσπάθεια για να μην επιτεθεί στον αμερικανό πρόεδρο για την υποστήριξή του στον Ερντογάν αλλά και στον τούρκο πρόεδρο για το διπλό παιχνίδι που παίζει με το ισλαμικό κράτος και την ΕΕ.
Τι συμβαίνει λοιπόν με τον Εμανουέλ Μακρόν;
Στη σημερινή εποχή, η μάχη της επικοινωνίας είναι επικίνδυνο «σπορ», διότι ο καθένας από τους τρεις παραπάνω ηγέτες έχει μια περίεργη άποψη για την εξουσία και ένα διαφορετικό όραμα για τον κόσμο. Και οι τρεις θέλουν να κερδίσουν παράλληλα το παιχνίδι των εντυπώσεων για δικούς τους λόγους.
- Ο Τραμπ είναι ο δισεκατομμυριούχος που αναστατώνει τους πάντες και αποδυναμώνει κάθε φορά τις προσπάθειες συνεννόησης.
- Ο Ερντογάν είναι ο συντηρητικός ισλαμιστής που θέλει να κυριαρχήσει σαν νέος «σουλτάνος», όντας επιρρεπής στις υπερβολές.
- Και ο Εμανουέλ Μακρόν είναι ο φιλελεύθερος που θέλει να αναβαθμίσει τον ρόλο της ΕΕ και δεν φοβάται τις αντιπαραθέσεις ούτε στη χώρα του. Και το δείχνει.
Χθες, τα αμερικανικά ΜΜΕ δεν μπορούσαν να πιστέψουν την ανοιχτή, για πρώτη φορά, αντιπαράθεσή του με τον Τραμπ και ακόμη σχολιάζουν το γεγονός.
Επειτα από όλα τα παραπάνω, είναι λοιπόν δύσκολο να πιστέψει κανείς ότι αυτοί οι τρεις άνδρες ανήκουν στην ίδια συμμαχία, όταν είναι ξεκάθαρο πλέον πόσο αντίθετη άποψη έχει ο ένας για τον άλλον και όλοι τους για το μέλλον του κόσμου.
Αυτό λέει πολλά από τη μια για την κατάσταση του κόσμου γενικώς κι από την άλλη για το πραγματικό νόημα της ατλαντικής συμμαχίας. Ο Μακρόν δήλωσε στον «Economist» ότι το ΝΑΤΟ είναι «εγκεφαλικά νεκρό», και φυσικά ο Τραμπ υποστήριξε το αντίθετο, ενώ έλεγε τα ίδια με τον γάλλο πρόεδρο πριν από λίγους μήνες!
Πάντως, η φωτογραφία των αρχηγών των κρατών-μελών του ΝΑΤΟ που ποζάρουν με ανοιχτά τα πόδια γύρω από τη βασίλισσα-σύμβολο της σταθερότητας της Δύσης είναι ανησυχητική. Δεν δείχνει μαγκιά, αλλά συνιστά φαρσοτραγωδία με καρικατούρες που σίγουρα ανησυχούν τον κόσμο αντί να τον καθησυχάσουν, όπως ήταν ο αρχικός στόχος του ΝΑΤΟ.
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου