ΗΤΑΝ ΚΑΠΟΤΕ ΤΟ ΧΑΛΕΠΙ, Η ΔΕΥΤΕΡΗ ΜΕΓΑΛΥΤΕΡΗ ΠΟΛΗ ΤΗΣ ΣΥΡΙΑΣ...

Από "ΤΑ ΝΕΑ"

"ΤΑ ΝΕΑ, 15/12/16

Η τελευταία κραυγή από το Χαλέπι
Καθώς τα κυβερνητικά στρατεύματα διώχνουν τους αντάρτες, οι βομβαρδισμοί έχουν ενταθεί και πληθαίνουν οι αναφορές για σφαγές αμάχων

Της Νατάσας Μπαστέα

Ανάλογα με την πηγή πληροφόρησης, αυτή τη στιγμή το Χαλέπι έχει καταληφθεί από τις δυνάμεις του Ασαντ ή έχει ανακαταληφθεί ή έχει απελευθερωθεί. Ωστόσο, αν αφήσει κάποιος στην άκρη την πολιτική τοποθέτηση, ένα είναι το σημαντικό από όσα συμβαίνουν αυτές τις ημέρες στο Χαλέπι: οι κραυγές των κατοίκων που έχουν καταστραφεί από τον αιματηρό εμφύλιο που εκτυλίσσεται στη Συρία τα τελευταία πέντε χρόνια. Εχουν υποφέρει πολλά όλο αυτό τον καιρό, έχουν χάσει δικούς τους, ζουν σε άθλιες συνθήκες και το μαρτύριό τους δεν έχει τέλος. Αντίθετα, τις τελευταίες ημέρες με τα κυβερνητικά στρατεύματα να διώχνουν τους αντικαθεστωτικούς αντάρτες και από τις τελευταίες συνοικίες, οι βομβαρδισμοί έχουν ενταθεί και υπάρχουν όλο και περισσότερες αναφορές για μαζικές εκτελέσεις ακόμα και αμάχων. Είναι, όπως τη χαρακτήρισε ο διεθνής Τύπος, η «τελευταία κραυγή» των κατοίκων στο Χαλέπι.

Επειτα από τις λυσσαλέες μάχες της περασμένης εβδομάδας, χθες δημιουργήθηκαν ελπίδες ότι πολλοί άμαχοι θα μπορέσουν να διαφύγουν από την πόλη. Βάσει συμφωνίας για την κατάπαυση του πυρός που επετεύχθη μεταξύ των τουρκικών μυστικών υπηρεσιών και του ρωσικού στρατού - και εδώ γεννάται ένα μεγάλο ερώτημα για τον ρόλο της Τουρκίας στη σημερινή κατάσταση στη Συρία - οι τελευταίοι αντικαθεστωτικοί αντάρτες θα εγκατέλειπαν τις θέσεις τους στις ανατολικές συνοικίες της πόλης, ενώ οι πολίτες θα μπορούσαν είτε να διαφύγουν μαζί τους είτε να μετακινηθούν στις περιοχές που ελέγχουν τα κυβερνητικά στρατεύματα. Υστερα από αυτό, ο έλεγχος ολόκληρου του Χαλεπίου θα είχε περάσει στις δυνάμεις που παραμένουν πιστές στον πρόεδρο Μπασάρ αλ Ασαντ. Σύμφωνα με κάποιες αναφορές, περίπου 15.000 άτομα, εκ των οποίων οι 4.000 αντάρτες, επιθυμούν να εγκαταλείψουν την πόλη.

Χθες το πρωί 20 λεωφορεία που έφθασαν στα περίχωρα της πόλης, περίμεναν επί ώρες άδεια για να απομακρύνουν αντάρτες και τις οικογένειές τους. Μάταια. Από το πρωί, παρά την αναγγελθείσα κατάπαυση του πυρός, άρχισαν νέοι βομβαρδισμοί από αέρος και από εδάφους. Σύμφωνα με πληροφορίες, προήλθαν όχι από τον συριακό στρατό αλλά από τους μαχητές της Χεζμπολάχ, της φιλοϊρανικής λιβανέζικης σιιτικής οργάνωσης που είχε απωθήσει και τον περασμένο Οκτώβριο την τελευταία προσπάθεια των ανταρτών να σπάσουν την πολιορκία στο Χαλέπι. Ουσιαστικά δηλαδή, η άποψη που επικρατεί είναι ότι το Ιράν, σημαντικός σύμμαχος της κυβέρνησης της Δαμασκού, υπονόμευσε τη συμφωνία ενοχλημένο από το ότι επετεύχθη από Ρωσία και Τουρκία χωρίς να το συμβουλευθούν.

Σύμφωνα με μάρτυρες, φιλοκυβερνητικά στρατεύματα εμπόδισαν ένα κομβόι περίπου 70 τραυματιών, κυρίως ανταρτών και συγγενών τους, να αναχωρήσει επιμένοντας ότι δεν θα επιτρέψουν σε κανέναν να αποχωρήσει αν οι ανταρτικές ομάδες δεν σταματήσουν την πολιορκία της Φουάα και της Κφαρίγια, δύο σιιτικών θυλάκων στην επαρχία Ιντλίμπ.

Το ρωσικό υπουργείο Αμυνας κατηγόρησε τους αντάρτες για το αδιέξοδο, ανακοινώνοντας χθες ότι «επανέλαβαν τις εχθροπραξίες» τα ξημερώματα. Στην ανακοίνωση αναφέρεται ότι πλέον οι αντάρτες ελέγχουν μια περιοχή μόνο δυόμισι τετραγωνικών χιλιομέτρων. Ο υπουργός Εξωτερικών Σεργκέι Λαβρόφ προέβλεψε ότι η αντίστασή τους θα καμφθεί μέσα στις επόμενες δυο - τρεις ημέρες.
Η όλη κατάσταση μπορεί, σύμφωνα με αναλυτές, να αποτελεί τακτική καθυστέρησης από πλευράς του σύρου προέδρου Μπασάρ αλ Ασαντ, που και άλλες φορές στο παρελθόν έχει φέρει σε αντιπαράθεση τους υποστηρικτές της. Η διαφωνία μπορεί να προσφέρει κάλυψη ώστε η Δαμασκός να επιτύχει τον στόχο της, δηλαδή να «καθαρίσει» το Χαλέπι με τη βία. Οπως άλλωστε είπε πρόσφατα σύρος στρατιωτικός στο Ρόιτερ, «στο Χαλέπι οι αντάρτες ή θα παραδοθούν ή θα πεθάνουν».

Το Χαλέπι ήταν η μεγαλύτερη πόλη της Συρίας πριν από τον πόλεμο, με δύο εκατομμύρια κατοίκους. Από το 2012 τη δυτική πλευρά της πόλης ελέγχουν τα κυβερνητικά στρατεύματα, ενώ οι αντάρτες κατείχαν τις ανατολικές περιοχές. Τις τελευταίες εβδομάδες οι στρατιώτες του Ασαντ με την υποστήριξη ρωσικών αεροπορικών επιθέσεων κατέλαβαν σχεδόν όλη την πόλη.

«Οι άνθρωποι εδώ δεν είναι πλέον άνθρωποι»

Τα social media προσφέρουν μια σπαρακτική περιγραφή της ζοφερής κατάστασης που ζουν οι κάτοικοι στο Χαλέπι τα τελευταία χρόνια. Νεαροί χρήστες με μηνύματα, φωτογραφίες και βίντεο προσπαθούν να αποτυπώσουν τις σκληρές συνθήκες της καθημερινότητας - από τους βομβαρδισμούς και τις μάχες έως τον αγώνα για να βρει κάποιος τρόφιμα και να μεγαλώσει τα παιδιά του. Από χθες στις περιγραφές έχει προστεθεί η συγκλονιστική επωδός: «Αυτή μπορεί να είναι η τελευταία φορά που μας βλέπετε ζωντανούς. Μην ξεχάσετε ότι υπήρχε κάποτε μια πόλη που την έλεγαν Χαλέπι».
Ο Βισάν Ζάρκα είναι καθηγητής Αγγλικών και ζει στις περιοχές που μέχρι πρόσφατα ήλεγχαν οι αντικαθεστωτικοί αντάρτες. Αναφέρει σε μηνύματά του στο WhatsApp ότι διέφυγε στη Σαουδική Αραβία το 2011 για να αποφύγει την επιστράτευση στη Συρία, όμως γύρισε εθελοντικά στο Χαλέπι τον Απρίλιο του 2015 για να διδάξει αγγλικά στα παιδιά που είχαν απομείνει. Παντρεύθηκε πριν από εννέα μήνες και η σύζυγός του είναι έγκυος, γεγονός όμως που δεν μπορεί να τον χαροποιήσει καθώς γύρω του μαίνονται οι συγκρούσεις και οι βομβαρδισμοί. Χθες ανέβηκε στην ταράτσα και τράβηξε βίντεο με τα κατεστραμμένα κτίρια.

Ο Ζουχίρ Αλσιμάλ είναι δημοσιογράφος και καθημερινά τραβά με το κινητό του βίντεο που δείχνουν την κατάσταση στο Χαλέπι. «Αυτή τη στιγμή αισθανόμαστε εντελώς αβοήθητοι. Ολοι μας λένε ότι μας λυπούνται, αλλά δεν μπορούν να κάνουν κάτι για όλους εμάς που βρισκόμαστε εγκλωβισμένοι εδώ. Κάποιοι κλαίνε που βλέπουν την κατάσταση στο Χαλέπι, αλλά έπειτα από λίγο κλείνουν το κομπιούτερ τους και συνεχίζουν τη ζωή τους. Εμείς δεν έχουμε ζωή για να συνεχίσουμε μέσα σε όλο αυτό το σκηνικό θανάτου. Σας παρακαλούμε, ζητήστε από τις κυβερνήσεις σας να σταματήσει η σφαγή στο Χαλέπι».

Ο Μοχάμεντ αλ Αχμάντ είναι νοσοκόμος στο ραδιολογικό τμήμα του νοσοκομείου στο Χαλέπι. Γράφει στο Viber: «Ελπίζω να ακούτε την τελευταία κραυγή από τις τελευταίες ελεύθερες γειτονιές στο Χαλέπι. Η συμφωνία κατέρρευσε. Εκατοντάδες οβίδες πέφτουν στα σπίτια μας. Αμαχοι, που υποτίθεται ότι θα μπορούσαν να φύγουν, δέχονται επιθέσεις. Τα πράγματα είναι τόσο άσχημα που δεν μπορούμε να βοηθήσουμε σχεδόν κανέναν. Ανθρωποι ψυχορραγούν στον δρόμο».
Ο Μαλέκ, ακτιβιστής που ελπίζει να συναντήσει την έγκυο σύζυγό του που βρίσκεται σε άλλη περιοχή, κάνει λόγο για «απερίγραπτες σκηνές. Θα έλεγα ότι πλέον η ζωή είναι πιο δύσκολη από τον θάνατο. Κόσμος πεθαίνει για το τίποτα, χωρίς κανένα λόγο. Οι άνθρωποι δεν είναι πια άνθρωποι». Και καταλήγει: «Κρίμα. Δεν προλάβαμε να απολαύσουμε τη γεύση της ζωής».