Η πόρτα του προσωπικού του γραφείου στο κτίριο της MOTOR OIL ήταν πάντα ανοικτή για όλους αυτούς που αντιμετώπιζαν κάποιο πρόβλημα. Για όλους αυτούς που είχαν ανάγκη. Αθόρυβα και διακριτικά προσέφερε στους συνανθρώπους του. Προέτρεπε μάλιστα τους κοντινούς του ανθρώπους να είναι πάντα έτοιμοι να βοηθήσουν τον διπλανό τους. Ετσι ένιωθε, έτσι ήταν! Αυτό ακριβώς προσπαθούσε να «περάσει» σε αυτούς που ήταν γύρω του. Οι εργαζόμενοι στον Ομιλο Βαρδινογιάννη γνώριζαν ότι μπορούσαν να βασίζονται στον Βαρδή, τον μοναδικό αυτό άνθρωπο. Δεν υπήρχε περίπτωση να τους προδώσει. Οι δύσκολες στιγμές της ζωής τους, τα προβλήματά τους, όλα έβρισκαν λύση όταν τον συναντούσαν. Μία πόρτα πάντα ανοιχτή, μία καλή κουβέντα, ένα φιλικό χτύπημα στον ώμο, μα πάνω από όλα το νοιάξιμο. Η φροντίδα για αυτούς που τη χρειάζονταν. Η βοήθεια από τον Βαρδή ήταν εκεί, σιωπηλά. Κανείς ποτέ δεν μάθαινε τίποτα για τη στήριξη που ο ίδιος προσέφερε απλόχερα. Ο Βαρδής Βαρδινογιάννης βοηθούσε μητροπόλεις, ηλικιωμένους και άπορες οικογένειες από την πατρίδα του την Κρήτη που λάτρευε αλλά και σε ολόκληρη την Ελλάδα. Πίστευε στην αξία της μόρφωσης και φρόντιζε πάντα να στηρίζει με υποτροφίες νέα παιδιά που επιθυμούσαν να σπουδάσουν. Ενίσχυε σχολικές δομές με εξοπλισμό, με προμήθεια πετρελαίου θέρμανσης, φρόντιζε για την ανακαίνιση νηπιαγωγείων και παιδικών σταθμών. Ετσι έκανε στη Μάνδρα Αττικής μετά τις καταστροφικές πλημμύρες το 2017 ή στα Λιόσια μετά τον σεισμό του 1999. ...

 Από "ΤΑ ΝΕΑ/ΣΑΒΒΑΤΟΚΥΡΙΑΚΟ"

"ΤΑ ΝΕΑ/ΣΑΒΒΑΤΟΚΥΡΙΑΚΟ", πρωτοσέλιδο, 16-17/11/24

"ΤΑ ΝΕΑ/ΣΑΒΒΑΤΟΚΥΡΙΑΚΟ", 16-17/11/24

Φτιαγμένος από τα υλικά της Κρήτης, 

της θάλασσας και της ναυτοσύνης

Ολοι για έναν και ένας για όλους. Με αυτές τις οικογενειακές αξίες μεγάλωσε ενώ στο αίμα του κυκλοφορούσε πάντα «το ανυπότακτο» του νησιού του, που όταν έσμιξε με τις αρχές του Πολεμικού Ναυτικού έμελλε να τον οδηγήσει στην κορυφή του επιχειρηματικού κόσμου

ΤΗΣ ΠΕΠΗΣ ΡΑΓΚΟΥΣΗ

Η Κρήτη είναι ένας τόπος αντιφάσεων. Από αυτές τις αντιφάσεις όμως που δεν αναστέλλουν την πρόοδο αλλά είναι σαν να δίνουν μία σπρωξιά στον κόσμο για να προχωρήσει. Διότι οι Κρητικοί έχουν τον δικό τους τρόπο να ακολουθούν μεν πιστά την παράδοση αλλά να κεντράρουν στην ουσία της, στον πυρήνα της έτσι ώστε να την κάνουν «υλικό κατασκευής του μέλλοντος» – αν μου επιτρέπεται ο νεολογισμός.

Για παράδειγμα, ο τρόπος που λειτουργεί η οικογένεια. Oχι με μεθόδους επιβολής αλλά με σκοπό μια κοινή συνισταμένη που υποστηρίζει την ανταλλαγή απόψεων αλλά, κυρίως, το καλό όλων των μελών της. Κανείς δεν είναι ευτυχής μέσα σε μία κρητική οικογένεια αν δυστυχεί ο αδελφός του. Και αυτό, με την πάροδο του χρόνου, γίνεται στάση ζωής. «Αδελφός» είναι και ο φίλος και ο συνάδελφος και ο συμπολίτης. Επίσης, στην κρητική οικογένεια, άτυπος αλλά ουσιαστικός αρχηγός είναι η μάνα, η γυναίκα της Κρήτης που ξέρει και μπορεί να είναι αυστηρή χωρίς να είναι σκληρή, να μετουσιώνει την τρυφερότητά της σε αποφασιστικότητα προκειμένου να προστατεύσει τα παιδιά της. Που παίρνει στα χέρια της τα ηνία χωρίς να αντιμάχεται τους άνδρες.

Το οικογενειακό DNA. Μέσα σε αυτές τις κρητικές οικογενειακές αξίες μεγάλωσε ο εκλιπών Βαρδής Βαρδινογιάννης. Ολοι για έναν και ένας για όλους. Και η μητέρα Χρυσή Βαρδινογιάννη – Θεοδωρουλάκη που έχασε τον άνδρα της Γιάννη το 1966, ήταν, έως το 1996 που έφυγε από τη ζωή, ο αρχηγός της οικογένειας ακόμη και όταν τα παιδιά της ήταν πλέον από τους ισχυρότερους οικονομικούς παράγοντες της χώρας.

Επίσης, στο οικογενειακό DNA κυκλοφορούσε και αυτό που λέμε «το ανυπότακτο της Κρήτης». Ο πρόγονος Βαρδής Παπαδάκης ή Πασαραμαντής, το 1833, ήταν ηγέτης του κινήματος των Μουρνιών εναντίον των Τούρκων. Και ο παππούς του Βαρδή, Γιάννης Βαρδινάκης ή Βαρδινογιάννης, συμμετείχε στο κίνημα του 1877. Αυτό ανάγκασε και την οικογένεια να μετακομίσει στην Επισκοπή Λαππαίων στο Ρέθυμνο.

Ο ίδιος ο Βαρδής θαύμαζε πολύ τον μεγαλύτερο αδελφό του, τον Νίκο. Και τα δικά του βήματα ακολούθησε όταν αποφάσισε να φοιτήσει στη Σχολή Ναυτικών Δοκίμων. Εκεί όπου οι κρητικές αξίες «ζυμώθηκαν» με τις αρχές του Πολεμικού Ναυτικού. Που θέλουν τον καπετάνιο, πάντα σε εγρήγορση, πάντα στη γέφυρα του πλοίου, πάντα έτοιμο να προστατεύσει το πλήρωμά του. Μία θέση που απαιτεί γενναιότητα, κρίση και γρήγορες αποφάσεις. Με αυτήν την αξιακή «προίκα» δεν θα ήταν δυνατόν να σκύψει το κεφάλι και να συμμορφωθεί με τη διαταγή της χούντας, αυτός ένας αξιωματικός του Ελληνικού Πολεμικού Ναυτικού να μεταφέρει άλλους, «αντιφρονούντες» Ελληνες στα ξερονήσια της εξορίας. Ετσι αποτάχθηκε και βρέθηκε κι αυτός εξόριστος στην Αμοργό.

Η ζωή στην εξορία. Δεν ήταν όμως μόνος του. Από το 1961 είχε παντρευτεί τη Μαριάννα Μπουρνάκη, ένας γάμος που ήρθε να επισφραγίσει έναν κεραυνοβόλο και δυνατό έρωτα από τα χρόνια που εκείνη ήταν ακόμη μαθήτρια. Και αυτή η γυναίκα λες και αποτέλεσε το πιο εύφορο έδαφος για να καρποφορήσουν ακόμη περισσότερο οι οικογενειακές και κρητικές αξίες. Με τον γιο τους τον Γιάννη μικρό παιδί και τη Χριστιάννα τους μωρό, τον ακολούθησε στην Αμοργό, όπου έμεναν σε ένα σπίτι χωρίς ηλεκτρικό και χωρίς τις στοιχειώδεις ευκολίες και επιβίωσαν χάρη στην καλοσύνη των ξένων που τους άφηναν λίγα τρόφιμα έξω από το παράθυρο. Εκεί είχαν πάει να τους δουν ο κουμπάρος τους Χρήστος Λαμπράκης μαζί με τον Λέοντα Καραπαναγιώτη. Ο Καραπαναγιώτης πρόσεξε ότι, παρά την κακουχία, η Μαριάννα είχε ομορφύνει, έλαμπε. Και της είπε ότι για να συμβαίνει αυτό, μάλλον είναι έγκυος. Πράγματι, λίγους μήνες αργότερα, γεννήθηκε το τρίτο από τα πέντε παιδιά τους, ο Γιώργος.

Με αυτήν την πολύτιμη γυναίκα έφτιαξαν μια οικογένεια στα πρότυπα της δικής του. Και μεταλαμπάδευσαν τις αξίες στις επόμενες γενιές. Πάντα με απόλυτο σεβασμό στη γυναίκα, τη μάνα. Λέγεται μάλιστα ότι ήταν και ο λόγος που ανακοίνωσε μια μέρα στον γιο του Γιάννη (Τζίγγερ) ότι η οικογένειά του σταματά να ασχολείται πλέον με τον Παναθηναϊκό. «Δεν ανέχομαι πια να ακούω να βρίζουν στο γήπεδο τη μάνα σου».

Το κίνημα του Ναυτικού. Ο Βαρδής Βαρδινογιάννης συμμετείχε επίσης στο κίνημα του Ναυτικού, το 1973, εξασφαλίζοντας, από τα διυλιστήρια του Νίκου που είχε παραιτηθεί από το Ναυτικό και ασχολούνταν με τις επιχειρήσεις, τον ανεφοδιασμό των πλοίων. Εν τω μεταξύ, είχε μπει και ο ίδιος στη δουλειά την οποία ανάλαβε ολοκληρωτικά μετά τον αιφνίδιο θάνατο του Νίκου. Από ‘κει και πέρα η πορεία του ήταν μία συνεχής ανοδική πορεία επιχειρηματικών επιτευγμάτων που άλλαξαν τον οικονομικό χάρτη της Ελλάδας και την εισήγαγαν στη νέα εποχή. Μια πορεία με τις φωτεινές και σκοτεινές στιγμές της όπως η απόπειρα δολοφονίας του από τη «17η Νοέμβρη».

Σώθηκε από τις ρουκέτες χάρη στην πολύ καλή θωράκιση του αυτοκινήτου του. Σαν να χτύπησε πέναλτι ο Σαραβάκος και να βρήκε δοκάρι όπως έλεγε χαρακτηριστικά.

Ο Βαρδής Βαρδινογιάννης έφυγε αφήνοντας πίσω του μία σπουδαία παρακαταθήκη με υλικά της Κρήτης, της θάλασσας, της ναυτοσύνης, της οικογένειας. Παρακαταθήκη αψιά αλλά και παρηγορητική όπως η τσικουδιά που ο ίδιος παρήγε.

Το μικρό αγόρι από το Ρέθυμνο 

που κατέκτησε ολόκληρο τον κόσμο

ΤΗΣ ΜΑΡΓΑΡΙΤΑΣ ΣΦΕΤΣΑ

Παρατηρούσα τον Βαρδή Βαρδινογιάννη στη διάρκεια μίας μεγάλης γιορτής του Σωματείου Φίλων Παιδιών με καρκίνο «ΕΛΠΙΔΑ». Ο μεγαλοεπιχειρηματίας, ένας πραγματικά σεμνός άνθρωπος, ένας άνθρωπος χαμηλών τόνων είχε «εγκαταλείψει» τις πρώτες θέσεις αμέσως μόλις τελείωσαν οι επίσημες ομιλίες, γύρω από το τεράστιο έργο που επιτελούσε και επιτελεί πάντα το Σωματείο το οποίο δημιούργησε η αγαπημένη του σύζυγος Μαριάννα. Συνομιλούσε τώρα με μικρούς ασθενείς. Εκείνο που μου έκανε εντύπωση ήταν το βλέμμα του όταν κοιτούσε τα παιδιά που είχαν βρει καταφύγιο, απέραντη αγάπη και φροντίδα στην «ΕΛΠΙΔΑ». Ενα βλέμμα γεμάτο τρυφερότητα και καλοσύνη. Τους μιλούσε, αστειευόταν μαζί τους, προσπαθούσε να τα ενθαρρύνει, να τους δώσει κουράγιο, σταγόνες αισιοδοξίας.

Αυτός ο άνθρωπος που έσκυβε με αγάπη πάνω από τα παιδιά τα οποία γνώρισαν την πολύ σκληρή πλευρά της ζωής, που αγωνίζονται καθημερινά για να θεραπευτούν δεν «έμοιαζε» με τον κορυφαίο επιχειρηματία της χώρας. Ο Βαρδής Ι. Βαρδινογιάννης, αυτή η τεράστια προσωπικότητα που άλλαξε τον επιχειρηματικό χάρτη της χώρας, εκείνες τις στιγμές που συνομιλούσε με τα παιδιά συμπεριφερόταν σαν όλοι αυτοί οι μικροί ήρωες να ήταν μέλη της οικογένειάς του. Αργότερα συνομίλησε με τους γονείς τους. Ενιωθες ότι μέσα από τα λεγόμενά του οι πονεμένοι αυτοί άνθρωποι γέμιζαν ελπίδα και αισιοδοξία.

Ευπατρίδης και ανθρωπιστής. Ο Βαρδής, ο επιχειρηματίας με το διεθνές κύρος, εκείνος που είχε κερδίσει τον απόλυτο σεβασμό ακόμα και των «αντιπάλων» του, ήταν ένας ιδιαίτερα ευαίσθητος άνθρωπος. Ενας αληθινός ευπατρίδης και ανθρωπιστής.

Ο Βαρδής Βαρδινογιάννης επιτελούσε αθόρυβα ένα μεγαλειώδες κοινωνικό έργο. Αρωγός πάντα στις συνεχείς προσπάθειες της συζύγου του Μαριάννας η οποία δημιούργησε μία εκπληκτική, υπερσύγχρονη μονάδα για τους μικρούς ασθενείς. Στην Ογκολογική Μονάδα Παίδων «Μαριάννα Β. Βαρδινογιάννη – ΕΛΠΙΔΑ» είχαν κατορθώσει να θεραπευτούν, να πάρουν πίσω τη ζωή τους πάρα πολλοί μικροί ασθενείς. Ο Βαρδής ο οποίος βρισκόταν πάντα πίσω από τις προσπάθειες της Μαριάννας, αρωγός και μέγας υποστηρικτής του έργου της, μοιραζόταν την ίδια χαρά και ενθουσιασμό όταν τα νέα ήταν καλά, ενθαρρυντικά για κάποιους μικρούς ασθενείς. Υπήρχαν μάλιστα παιδιά που όταν έγιναν εντελώς καλά, μεγάλωσαν, σπούδασαν, συνέχισαν τη ζωή τους, βρήκαν κάποιο σύντροφο ο Βαρδής και η Μαριάννα έσπευσαν να τα παντρέψουν. Θυμάμαι τον ενθουσιασμό τους, πραγματικό ενθουσιασμό (μακριά από τυπικότητες) όταν έπρεπε να συναντήσουν τους υπέροχους αυτούς αγωνιστές που κατόρθωσαν να πάρουν πίσω τη ζωή τους.

Ενας αθόρυβος και διακριτικός ευεργέτης. Ο Βαρδής Βαρδινογιάννης επιτελούσε ένα έργο με παγκόσμια πολιτιστική και κοινωνική συνεισφορά. Ξεχώρισε για την ανιδιοτελή, σταθερή προσφορά του στον τόπο και το κοινό καλό που τον καθιστά έναν από τους μεγαλύτερους εθνικούς ευεργέτες. Ο Βαρδής υπήρξε ευεργέτης μεγάλων ανθρωπιστικών και πολιτιστικών έργων όπως η Ογκολογική Μονάδα Παίδων «Μαριάννα Β. Βαρδινογιάννη – ΕΛΠΙΔΑ», η Μονάδα Μεταμόσχευσης Μυελού τον Οστών στο Νοσοκομείο Παίδων «Η ΑΓΙΑ ΣΟΦΙΑ», το Κέντρο Ελληνιστικών Σπουδών στη Βιβλιοθήκη της Αλεξάνδρειας, η δημιουργία έδρας του Απόδημου Ελληνισμού και η Βιβλιοθήκη «Ιωάννης Π. Βαρδινογιάννης» στο Πανεπιστήμιο της Νέας Υόρκης, η δημιουργία έδρας «Κωνσταντίνος Καραμανλής» για Ελληνικές και Ευρωπαϊκές Σπουδές στο Πανεπιστήμιο TAFTS, η χορήγηση υποτροφιών από το Βαρδινογιάννειο Ιδρυμα. Ο μεγαλοεπιχειρηματίας ήταν πάντα στο πλευρό των ανθρώπων που είχαν ανάγκη. Φρόντισε για την ολοκληρωτική ανακατασκευή του χωριού της Μακίστου στην Ηλεία μετά τις φονικές πυρκαγιές του 2007.

Ο Βαρδής παρά την ισχύ, τον πλούτο, τη διεθνή αναγνωρισιμότητά του διατήρησε την απλότητα και καλοσύνη του. Το μικρό αγόρι που ξεκίνησε από την Επισκοπή Ρεθύμνου για να κατακτήσει ολόκληρο τον κόσμο δεν έγινε ποτέ μακρινός και απρόσιτος. Η πόρτα του προσωπικού του γραφείου στο κτίριο της MOTOR OIL ήταν πάντα ανοικτή για όλους αυτούς που αντιμετώπιζαν κάποιο πρόβλημα. Για όλους αυτούς που είχαν ανάγκη. Αθόρυβα και διακριτικά προσέφερε στους συνανθρώπους του. Προέτρεπε μάλιστα τους κοντινούς του ανθρώπους να είναι πάντα έτοιμοι να βοηθήσουν τον διπλανό τους. Ετσι ένιωθε, έτσι ήταν! Αυτό ακριβώς προσπαθούσε να «περάσει» σε αυτούς που ήταν γύρω του. Οι εργαζόμενοι στον Ομιλο Βαρδινογιάννη γνώριζαν ότι μπορούσαν να βασίζονται στον Βαρδή, τον μοναδικό αυτό άνθρωπο. Δεν υπήρχε περίπτωση να τους προδώσει. Οι δύσκολες στιγμές της ζωής τους, τα προβλήματά τους, όλα έβρισκαν λύση όταν τον συναντούσαν. Μία πόρτα πάντα ανοιχτή, μία καλή κουβέντα, ένα φιλικό χτύπημα στον ώμο, μα πάνω από όλα το νοιάξιμο. Η φροντίδα για αυτούς που τη χρειάζονταν. Η βοήθεια από τον Βαρδή ήταν εκεί, σιωπηλά.

Κανείς ποτέ δεν μάθαινε τίποτα για τη στήριξη που ο ίδιος προσέφερε απλόχερα. Ο Βαρδής Βαρδινογιάννης βοηθούσε μητροπόλεις, ηλικιωμένους και άπορες οικογένειες από την πατρίδα του την Κρήτη που λάτρευε αλλά και σε ολόκληρη την Ελλάδα. Πίστευε στην αξία της μόρφωσης και φρόντιζε πάντα να στηρίζει με υποτροφίες νέα παιδιά που επιθυμούσαν να σπουδάσουν. Ενίσχυε σχολικές δομές με εξοπλισμό, με προμήθεια πετρελαίου θέρμανσης, φρόντιζε για την ανακαίνιση νηπιαγωγείων και παιδικών σταθμών. Ετσι έκανε στη Μάνδρα Αττικής μετά τις καταστροφικές πλημμύρες το 2017 ή στα Λιόσια μετά τον σεισμό του 1999. Δημιούργησε γυμναστήρια και υπερσύγχρονους αθλητικούς χώρους όπως το Κλειστό Γυμναστήριο της Ερμιόνης «Γιώργος και Ευαγγελία Μπουρνάκη» αφιερωμένο στους γονείς της συζύγου του.

Το Πολεμικό Ναυτικό υπήρξε πάντα η μεγάλη του αγάπη. Διατηρούσε στενές φιλικές σχέσεις με τους συμμαθητές τους από τη Σχολή Ναυτικών Δοκίμων. Φρόντιζε πάντα να είναι παρών και να στηρίζει τις Ενοπλες Δυνάμεις της χώρας. Βαρδής Ι. Βαρδινογιάννης. Μία τεράστια προσωπικότητα, μα πάνω από όλα ένας γνήσιος, αυθεντικός, απλός άνθρωπος έφυγε από κοντά μας αφήνοντας ένα πολύ μεγάλο κενό…

"ΤΑ ΝΕΑ/ΣΑΒΒΑΤΟΚΥΡΙΑΚΟ", 16-17/11/24