οι κηπουροι τησ αυγησ

Σάββατο 27 Σεπτεμβρίου 2025

Η Ελλάδα καθοδηγείται από μια μοναδική, ακλόνητη «πυξίδα»: τον σεβασμό του Διεθνούς Δικαίου. Αυτός είναι ο ακρογωνιαίος λίθος της εξωτερικής μας πολιτικής και η βάση πάνω στην οποία επιδιώκουμε τον διάλογο και την ειλικρινή συνεργασία. Επιτρέψτε μου να ξεκινήσω από τις σχέσεις μας με την Τουρκία. Η Ελλάδα επιδιώκει την ειρηνική συνύπαρξη με τον γείτονά μας. Τα τελευταία χρόνια, ναι, έχουμε καταφέρει να διατηρήσουμε χαμηλά τα επίπεδα έντασης και αυτό είναι μια θετική εξέλιξη που δεν πρέπει να υποτιμούμε. Ωστόσο, τα «ήρεμα νερά» που έχουμε βιώσει τα τελευταία δύο χρόνια δεν πρέπει να είναι κάτι εφήμερο. Πρέπει να μας επιτρέψουν να οικοδομήσουμε εμπιστοσύνη, να βρούμε κοινό έδαφος και να αναζητήσουμε λύσεις προς το συμφέρον και των δύο λαών μας. Ο δρόμος προς τα εμπρός βασίζεται στον διάλογο, τον σεβασμό του Διεθνούς Δικαίου και στο όραμα για μία περιοχή που δεν χαρακτηρίζεται από αντιπαλότητα, αλλά από κοινή ευημερία. Όπως έχω επανειλημμένα τονίσει από αυτό το βήμα, είμαστε έτοιμοι να εργαστούμε για την επίλυση του μοναδικού σημαντικού εκκρεμούς ζητήματος μεταξύ μας: την οριοθέτηση της υφαλοκρηπίδας και της Αποκλειστικής Οικονομικής Ζώνης στο Αιγαίο και στην Ανατολική Μεσόγειο. Η Τουρκία πρέπει να άρει την απειλή πολέμου εναντίον της Ελλάδας, που εξακολουθεί να πλανάται ως «γκρίζο σύννεφο» πάνω από τις σχέσεις μας. Έχουν περάσει 30 χρόνια, το casus belli πρέπει να αποσυρθεί. Δεν έχει θέση στις σχέσεις μεταξύ γειτόνων που διατηρούν φιλικές σχέσεις. Ο δρόμος που πρέπει να ακολουθήσουμε είναι αυτός της διπλωματίας, όχι της «γλώσσας των όπλων».










Κυρία Πρόεδρε,

Αρχηγοί κρατών και κυβερνήσεων,

Κυρίες και κύριοι,

Είναι τιμή μου να απευθύνομαι για έβδομη φορά στη Γενική Συνέλευση ως Πρωθυπουργός της Ελλάδας.

Όπως επισήμαναν πολλοί ομιλητές, η φετινή χρονιά έχει ιδιαίτερη σημασία, καθώς γιορτάζουμε την 80ή επέτειο ίδρυσης των Ηνωμένων Εθνών. Ογδόντα χρόνια ελπίδας, αγώνων και προόδου.

Αυτό το ορόσημο συμπίπτει με ένα πολύ σημαντικό γεγονός για την Ελλάδα: την τρίτη θητεία μας ως μη μόνιμου μέλους του Συμβουλίου Ασφαλείας.

Αποδεχόμαστε αυτή την ευθύνη με τιμή και με βαθύ αίσθημα καθήκοντος, ως έθνος που ήταν παρόν κατά τη γέννηση αυτού του Οργανισμού, όπως και τόσα άλλα έθνη, τα οποία ήρθαν εδώ έχοντας βιώσει τα καταστροφικά δεινά του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου.

Ο Χάρτης των Ηνωμένων Εθνών δεν ήταν απλώς ένα νομικό έγγραφο. Ήταν μια δέσμευση ότι η βία δεν θα υπερισχύσει ποτέ ξανά του κράτους δικαίου.

Εδώ και οκτώ δεκαετίες, ο Οργανισμός Ηνωμένων Εθνών υπερασπίζεται την ειρήνη, προωθεί τα ανθρώπινα δικαιώματα και διευρύνει την πρόσβαση στην υγεία, την εκπαίδευση και την ισότητα για όλους.

Έχει σταθεί ως θεματοφύλακας του διεθνούς δικαίου, προστατεύοντας τους κανόνες και τις αρχές που καθιστούν δυνατή τη διεθνή συνεργασία.

Τα Ηνωμένα Έθνη βρέθηκαν στο επίκεντρο μιας ιστορικής καμπής. Έδωσαν φωνή στις ελπίδες των λαών που για πολύ καιρό στερούνταν την ελευθερία.

Η αποαποικιοποίηση έφερε νέα έθνη σε αυτή τη Συνέλευση. Έφεραν μαζί τους την ιστορία, τον πολιτισμό και τις φιλοδοξίες τους. Η συμμετοχή τους συνέβαλε στην αποκατάσταση ιστορικών αδικιών και μετέτρεψε τον Οργανισμό σε μια πραγματική αντανάκλαση της πολυμορφίας που υπάρχει στον κόσμο.

Αυτά τα επιτεύγματα συνιστούν πραγματική πρόοδο. Έχουν κάνει τον κόσμο μας ασφαλέστερο, πιο δίκαιο και έχουν αυξήσει την ευημερία. Ωστόσο, δεν πρέπει ποτέ να θεωρούνται δεδομένα. Κατακτήθηκαν με κόπο και θυσίες και παραμένουν εύθραυστα.

Κυρίες και κύριοι,

Μια νέα παγκόσμια τάξη αναδύεται. Το πολυμερές σύστημα βρίσκεται υπό πίεση και αμφισβητούνται θεμελιώδεις αρχές του κόσμου που διαμορφώθηκε μετά το 1945.

Βλέπουμε προσπάθειες αναβίωσης αυτοκρατορικών φιλοδοξιών προηγούμενων αιώνων. Τα αναθεωρητικά αφηγήματα αναζωπυρώνονται. Ορισμένοι ηγέτες, δυστυχώς, παραμένουν εγκλωβισμένοι στο παρελθόν, κυνηγώντας «χίμαιρες» περασμένων μεγαλείων.

Η αρχή που θέλει «τη δύναμη να υπερισχύει του δικαίου» κινδυνεύει να γίνει και πάλι ο κανόνας στις διεθνείς σχέσεις -αρχή που η διεθνής κοινότητα έχει προσπαθήσει να κατανικήσει επί 80 και πλέον χρόνια.

Αυτή τη τάση αποκτά μεγαλύτερη δυναμική τη στιγμή που οι παγκόσμιες προκλήσεις συνεχίζουν να πολλαπλασιάζονται: Κλιματική αλλαγή, μετανάστευση, η έλευση της τεχνητής νοημοσύνης.

Ο κόσμος μας αλλάζει. Πρέπει να αντιμετωπίσουμε αυτή την αλλαγή με θάρρος και υπευθυνότητα, χωρίς όμως ποτέ να θυσιάζουμε τις αρχές που αποτελούν τον «θεμέλιο λίθο» της διεθνούς κοινότητας, που εκπροσωπείται σε αυτή τη Συνέλευση, με πιο σημαντικές τον σεβασμό της εδαφικής ακεραιότητας και την ειρηνική επίλυση των διαφορών.

Βρισκόμενη στο σταυροδρόμι τριών ηπείρων, η Ελλάδα αποτελεί πυλώνα σταθερότητας και αξιόπιστο εταίρο σε μια ταραγμένη περιοχή.

Σεβόμαστε τις αρχές του Διεθνούς Δικαίου. Επιδιώκουμε τον διάλογο και την ειρηνική συνύπαρξη με τους γείτονές μας.

Κάποιοι ισχυρίζονται ότι αυτές τις αρχές δεν έχουν κάποια αξία στον σημερινό κόσμο. Εμείς πιστεύουμε το αντίθετο: είναι η πηγή δύναμης, ο μόνος δρόμος προς μία ειρήνη που έχει διάρκεια.

Ασφαλώς, δεν είμαστε αφελείς. Έχουμε πλήρη επίγνωση των απειλών και των κινδύνων αστάθειας στην ευρύτερη γειτονιά μας.

Για τον λόγο αυτό ενισχύουμε την οικονομία μας, βελτιώνουμε τις αποτρεπτικές μας δυνατότητες και εμβαθύνουμε τις συμμαχίες μας, ώστε να είμαστε έτοιμοι να υπερασπιστούμε και να μείνουμε πιστοί στις αξίες μας.

Σε ό,τι μας αφορά, δεν πρόκειται μόνο για λόγια: η Ελλάδα ήδη διαθέτει άνω του 3% του ΑΕΠ της για την άμυνα και είμαστε έτοιμοι να κάνουμε ακόμη περισσότερα. Η ασφάλεια είναι το θεμέλιο της ευημερίας. Εξάλλου, η πρωταρχική μας υποχρέωση ως ηγέτες είναι να μεριμνούμε για την ασφάλεια του λαού μας.

Και δεν το πράττουμε μεμονωμένα. Είμαστε σταθερά προσηλωμένοι στην Ευρωπαϊκή Ένωση, το πιο επιτυχημένο πολυμερές εγχείρημα της εποχής μας. Γεννημένη από τις στάχτες του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου, η Ευρωπαϊκή Ένωση έχει διασφαλίσει την ειρήνη και την ευημερία στην Ευρώπη για πολλές γενιές.

Ωστόσο, σήμερα πρέπει να προχωρήσουμε παραπέρα. Και στην Ευρωπαϊκή Ένωση είμαστε αποφασισμένοι να αναλάβουμε έναν ισχυρότερο ρόλο όσον αφορά στην άμυνα μας. Με τον πόλεμο να επιστρέφει στην ήπειρό μας, φοβάμαι ότι απλά δεν υπάρχει άλλη επιλογή.

Η Ελλάδα υποστηρίζει από καιρό και με συνέπεια την ενίσχυση της στρατηγικής αυτονομίας της ΕΕ. Πιστεύουμε ακράδαντα ότι έχει έρθει η ώρα για κοινό ευρωπαϊκό δανεισμό με σκοπό τη χρηματοδότηση κρίσιμων ευρωπαϊκών αμυντικών έργων, όπως η αντιπυραυλική άμυνα και η άμυνα κατά των drones.

Πέραν αυτού, είναι επιτακτική ανάγκη να καταστήσουμε το άρθρο 42.7, το οποίο ενσωματώνει στην ευρωπαϊκή νομοθεσία τη ρήτρα αμοιβαίας συνδρομής, πραγματικά λειτουργικό.

Ένας από τους ιδρυτές της Ευρωπαϊκής Ένωσης, ο Jean Monnet, είπε κάποτε την περίφημη φράση ότι η Ευρώπη σφυρηλατήθηκε μέσα από κρίσεις και θα είναι το άθροισμα των λύσεων που θα υιοθετηθούν για την αντιμετώπιση αυτών των κρίσεων. Είχε δίκιο. Αυτό που ξεκίνησε ως ένα σχέδιο οικονομικής συνεργασίας πρέπει να εξελιχθεί σε μια ένωση που θα προστατεύει την ασφάλεια και την προστασία των πολιτών μας.

Κυρίες και κύριοι,

Σήμερα εκτυλίσσεται μπροστά στα μάτια μας ο μεγαλύτερος αριθμός ένοπλων συγκρούσεων από το τέλος του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου. Συγκρούσεις που στοιχίζουν δεκάδες χιλιάδες ζωές κάθε χρόνο. Συγκρούσεις που αφήνουν πίσω τους μεγάλες καταστροφές, διαλυμένες κοινωνίες και εκατομμύρια εκτοπισμένους. Και οι προοπτικές, αν δεν δράσουμε, είναι ακόμη πιο ζοφερές: ένα μέλλον με κλιμακούμενη βία και όλο και μεγαλύτερη αστάθεια.

Πουθενά αλλού δεν είναι τόσο πρόδηλη η επιτακτικότητα αυτή από ό,τι στη Γάζα. Η Ελλάδα, από την πρώτη ημέρα μετά τις ειδεχθείς επιθέσεις της 7ης Οκτωβρίου 2023, έχει υποστηρίξει το δικαίωμα του Ισραήλ να υπερασπιστεί τον εαυτό του απέναντι σε μια τρομοκρατική οργάνωση που απορρίπτει το δικαίωμα ύπαρξης του Ισραήλ.

Έχουμε ζητήσει την άμεση απελευθέρωση όλων των ομήρων και κατάπαυση πυρός. Αλλά, ταυτόχρονα, έχουμε καταστήσει απολύτως σαφές ότι κανένας στρατιωτικός στόχος, όσο σημαντικός κι αν είναι, δεν μπορεί να δικαιολογήσει τους θανάτους χιλιάδων παιδιών, τον βίαιο εκτοπισμό άνω του ενός εκατομμυρίου Παλαιστινίων εντός της Λωρίδας της Γάζας και την ανθρωπιστική κρίση που υφίστανται οι Παλαιστίνιοι.

Η Ελλάδα διατηρεί στρατηγική εταιρική σχέση με το Ισραήλ. Αυτό όμως δεν μας εμποδίζει να μιλάμε ανοιχτά και με ειλικρίνεια.

Η συνέχιση αυτής της πολιτικής θα βλάψει τελικά τα συμφέροντα του ίδιου του Ισραήλ, οδηγώντας στη διάβρωση της διεθνούς στήριξης.

Και επισημαίνω σε όλους τους Ισραηλινούς φίλους μου ότι κινδυνεύουν να αποξενωθούν από τους εναπομείναντες συμμάχους, εάν επιμείνουν σε έναν δρόμο που θρυμματίζει την προοπτική μιας λυσης δύο κρατών.

Η Ελλάδα θα συνεχίσει να υποστηρίζει τη λύση δύο κρατών, που περιλαμβάνει το όραμα της δημιουργίας ενός ανεξάρτητου, δημοκρατικού και βιώσιμου κράτους της Παλαιστίνης, που θα οικοδομήσει το μέλλον του σε καθεστώς ειρήνης και ασφάλειας, δίπλα στο κράτος του Ισραήλ. Αλλά θα πρέπει να είμαστε ξεκάθαροι ως προς τον οδικό χάρτη που θα οδηγήσει στην επίτευξη αυτού του δυσεπίτευκτου στόχου.

Οι ενέργειες του Ισραήλ στη Δυτική Όχθη ενέχουν τον κίνδυνο δημιουργίας μη αναστρέψιμων δεδομένων στο πεδίο. Άμεση αναγκαιότητα είναι να σταματήσει η αιματοχυσία και να διασφαλιστεί η διανομή ανθρωπιστικής βοήθειας στη Γάζα, με βιώσιμο τρόπο και σε μεγάλη κλίμακα. Η Ελλάδα παραμένει δεσμευμένη στο να εργαστεί με όλους τους εταίρους για έναν οδικό χάρτη προς την επίτευξη αυτού του στόχου, προς την αναζωογόνηση της ειρηνευτικής διαδικασίας, που θα προσφέρει ελπίδα σε μια περιοχή που έχει υποφέρει τόσο πολύ.

Κυρίες και κύριοι,

Ο πόλεμος στην Ουκρανία διανύει ήδη τον τέταρτο χρόνο του. Η θαρραλέα αντίσταση της Ουκρανίας απέναντι στην επιθετικότητα της Ρωσίας αποτελεί μαρτυρία απαράμιλλης γενναιότητας και αξιοθαύμαστης ανθεκτικότητας.

Ο πόλεμος στην Ουκρανία δεν είναι απλώς μια ακόμη περιφερειακή σύγκρουση στην Ευρώπη. Είναι ένας αγώνας για την ελευθερία, τη δημοκρατία και την ίδια την αξιοπρέπεια. Είναι, πάνω απ’ όλα, μια υπεράσπιση της παγκόσμιας τάξης που βασίζεται σε κανόνες.

Η Ελλάδα στέκεται σταθερά και άνευ όρων στο πλευρό της Ουκρανίας σε αυτόν τον αγώνα. Και θα συνεχίσουμε σταθερά να υποστηρίζουμε τον ουκρανικό λαό, ο οποίος έχει το δικαίωμα να ζει με ειρήνη, ασφάλεια και να καθορίζει ελεύθερα το μέλλον του.

Χαιρετίζουμε τις προσπάθειες του Προέδρου Trump για την επίτευξη ειρήνης και επαναλαμβάνουμε ότι μια πραγματική ειρηνευτική διαδικασία δεν μπορεί να αρχίσει χωρίς άμεση κατάπαυση του πυρός.

Και επιτρέψτε μου να είμαι ακόμα πιο σαφής: δεν μπορεί να υπάρξει ειρηνευτική λύση χωρίς την Ουκρανία στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων και δεν μπορεί να γίνει αποδεκτή, υπό οποιεσδήποτε συνθήκες, η επαναχάραξη των συνόρων δια της βίας.

Η Γάζα και η Ουκρανία έχουν μονοπωλήσει το ενδιαφέρον αυτής της Συνέλευσης, αλλά μία ακόμη ανθρωπιστική καταστροφή εκτυλίσσεται και, δυστυχώς, δεν λαμβάνει την προσοχή που της αξίζει. Αναφέρομαι στο Σουδάν.

Δυόμισι χρόνια μετά την έναρξη ενός καταστροφικού πολέμου, οι άμαχοι πληρώνουν το υψηλότερο τίμημα. Εκατομμύρια άνθρωποι έχουν μείνει χωρίς ασφάλεια, αξιοπρέπεια ή προστασία.

Τα στοιχεία είναι τρομακτικά: Σχεδόν 12 εκατομμύρια άνθρωποι έχουν αναγκαστεί να εγκαταλείψουν τα σπίτια τους, δημιουργώντας τη μεγαλύτερη κρίση εκτοπισμού στον κόσμο. Περισσότεροι από 30 εκατομμύρια άνθρωποι μπορεί να χρειαστούν ανθρωπιστική βοήθεια. Ο λιμός εξαπλώνεται.

Οι άμαχοι πρέπει να προστατεύονται. Η ανθρωπιστική βοήθεια πρέπει να παρέχεται ελεύθερα και ανεμπόδιστα. Και όσοι ευθύνονται για φρικαλεότητες και εγκλήματα πολέμου πρέπει να λογοδοτήσουν.

Υπάρχει μόνο ένας δρόμος προς τα εμπρός: να σιγήσουν τα όπλα και να αναβιώσει μια συντονισμένη πολιτική διαδικασία. Ο κόσμος δεν πρέπει να ξεχάσει τον λαό του Σουδάν. Τους οφείλουμε τουλάχιστον την ειρήνη και την ευκαιρία για ένα μέλλον βασισμένο στην ελπίδα, όχι στην απόγνωση.

Ως Ευρωπαίοι, είναι επίσης προς το συμφέρον μας να αναλάβουμε ενεργό ρόλο στην επίλυση της κρίσης στο Σουδάν. Διαφορετικά, κινδυνεύουμε να αντιμετωπίσουμε μια μεταναστευτική κρίση, το μέγεθος της οποίας δεν μπορούμε καν να φανταστούμε.

Κυρίες και κύριοι,

Η Ανατολική Μεσόγειος είναι μια περιοχή στρατηγικής σημασίας, αποτελεί τα νοτιοανατολικά σύνορα της Ευρώπης, ζωτικό σταυροδρόμι εμπορικών και ενεργειακών διαδρόμων.

Η Ελλάδα, στην «καρδιά» αυτής της περιοχής, κατέχει μια καίρια γεωστρατηγική θέση. Φιλοδοξούμε να γίνουμε πάροχος ενεργειακής ασφάλειας, συνδέοντας την Ευρώπη με τη Βόρεια Αφρική και τη Μέση Ανατολή.

Ασκώντας τα κυριαρχικά μας δικαιώματα -πάντα με πλήρη σεβασμό στο Διεθνές Δίκαιο- ενισχύουμε την παρουσία μας και διαμορφώνουμε τις εξελίξεις στην περιοχή.

Έργα συνδεσιμότητας, όπως οι διασυνδέσεις Great Sea Interconnector και GREGY, που συνδέει την Ελλάδα με την Αίγυπτο, είναι έργα αμοιβαίου οφέλους, που προωθούν τη σταθερότητα και διασφαλίζουν ότι τα ηλεκτρικά μας δίκτυα είναι καλύτερα συνδεδεμένα.

Θα προσθέσουν νέες οδούς για τον ενεργειακό εφοδιασμό της Ευρώπης, θα επιταχύνουν την πράσινη μετάβαση και, πάνω απ’ όλα, θα σφίξουν τους δεσμούς στην περιοχή μας.

Οι ανανεώσιμες πηγές ενέργειας είναι το μέλλον και στην Ελλάδα έχουμε ήδη σημειώσει σημαντική πρόοδο σε αυτόν τον τομέα. Ωστόσο, παραμένουμε ρεαλιστές: τα ορυκτά καύσιμα θα συνεχίσουν να διαδραματίζουν ρόλο στο ενεργειακό μας μείγμα, με το φυσικό αέριο να λειτουργεί ως «γέφυρα» σε αυτή τη μετάβαση.

Γι’ αυτό επενδύουμε σε υποδομές που μετατρέπουν την Ελλάδα σε κόμβο για τη μεταφορά υγροποιημένου φυσικού αερίου. Ταυτόχρονα, σε συνεργασία με τους Αμερικανούς εταίρους μας, προωθούμε τις έρευνες σε ό,τι αφορά υποθαλάσσια κοιτάσματα φυσικού αερίου και την πιθανή εκμετάλλευσή τους -πρόκειται για πόρο στρατηγικής σημασίας, όχι μόνο για την Ελλάδα αλλά και για την Ευρώπη.

Ωστόσο, η Ανατολική Μεσόγειος αντιμετωπίζει επίσης σοβαρές προκλήσεις: κλιματική αλλαγή, μετανάστευση, συνεχιζόμενες συγκρούσεις. Ο μόνος τρόπος για να αντιμετωπιστούν αυτές οι προκλήσεις είναι η συνεργασία, που θα βασίζεται στις ηγετικές αρετές, στην πολιτική βούληση, καθώς και στο κοινό αίσθημα ευθύνης.

Στις σχέσεις μας με όλους τους γείτονές μας η Ελλάδα καθοδηγείται από μια μοναδική, ακλόνητη «πυξίδα»: τον σεβασμό του Διεθνούς Δικαίου. Αυτός είναι ο ακρογωνιαίος λίθος της εξωτερικής μας πολιτικής και η βάση πάνω στην οποία επιδιώκουμε τον διάλογο και την ειλικρινή συνεργασία.

Επιτρέψτε μου να ξεκινήσω από τις σχέσεις μας με την Τουρκία. Η Ελλάδα επιδιώκει την ειρηνική συνύπαρξη με τον γείτονά μας. Τα τελευταία χρόνια, ναι, έχουμε καταφέρει να διατηρήσουμε χαμηλά τα επίπεδα έντασης και αυτό είναι μια θετική εξέλιξη που δεν πρέπει να υποτιμούμε.

Ωστόσο, τα «ήρεμα νερά» που έχουμε βιώσει τα τελευταία δύο χρόνια δεν πρέπει να είναι κάτι εφήμερο. Πρέπει να μας επιτρέψουν να οικοδομήσουμε εμπιστοσύνη, να βρούμε κοινό έδαφος και να αναζητήσουμε λύσεις προς το συμφέρον και των δύο λαών μας.

Ο δρόμος προς τα εμπρός βασίζεται στον διάλογο, τον σεβασμό του Διεθνούς Δικαίου και στο όραμα για μία περιοχή που δεν χαρακτηρίζεται από αντιπαλότητα, αλλά από κοινή ευημερία.

Όπως έχω επανειλημμένα τονίσει από αυτό το βήμα, είμαστε έτοιμοι να εργαστούμε για την επίλυση του μοναδικού σημαντικού εκκρεμούς ζητήματος μεταξύ μας: την οριοθέτηση της υφαλοκρηπίδας και της Αποκλειστικής Οικονομικής Ζώνης στο Αιγαίο και στην Ανατολική Μεσόγειο.

Η Τουρκία πρέπει να άρει την απειλή πολέμου εναντίον της Ελλάδας, που εξακολουθεί να πλανάται ως «γκρίζο σύννεφο» πάνω από τις σχέσεις μας. Έχουν περάσει 30 χρόνια, το casus belli πρέπει να αποσυρθεί. Δεν έχει θέση στις σχέσεις μεταξύ γειτόνων που διατηρούν φιλικές σχέσεις. Ο δρόμος που πρέπει να ακολουθήσουμε είναι αυτός της διπλωματίας, όχι της «γλώσσας των όπλων».

Θα ήθελα να αναφερθώ στο Κυπριακό. Εδώ και 51 χρόνια, η Κύπρος υφίσταται τις συνέπειες της παράνομης τουρκικής εισβολής και της συνεχιζόμενης στρατιωτικής κατοχής. Συνιστά μια κατάφωρη παραβίαση του Διεθνούς Δικαίου και μια συνεχή απειλή για την παγκόσμια ειρήνη και ασφάλεια.

Η δέσμευσή μας στην κυριαρχία, την εδαφική ακεραιότητα της Κύπρου και στη λύση ενός κράτους, στη βάση διζωνικής, δικοινοτικής ομοσπονδίας, είναι ακλόνητη. Είναι ζήτημα αξιοπιστίας και αποφασιστικότητας για την υπεράσπιση των θεμελιωδών αξιών και αρχών στις οποίες εδράζονται τα Ηνωμένα Έθνη, και βρίσκεται σε πλήρη ευθυγράμμιση με όλες τις αποφάσεις που έχει λάβει το Συμβούλιο Ασφαλείας του ΟΗΕ.

Η Ελλάδα στηρίζει πλήρως τις προσπάθειες του Γενικού Γραμματέα και της Προσωπικής Απεσταλμένης του να δώσουν μια νέα ώθηση στη συνέχιση των διαπραγματεύσεων.

Μια δίκαιη και βιώσιμη λύση θα εξυπηρετήσει τα συμφέροντα του κυπριακού λαού και θα συμβάλει αποφασιστικά στη σταθερότητα της ευρύτερης περιοχής.

Όσον αφορά στη Λιβύη, οι δύο χώρες μας έχουν κοινά θαλάσσια σύνορα. Είμαστε γείτονες. Είναι, συνεπώς, προς το κοινό μας συμφέρον να καταλήξουμε σε μια δίκαιη και νόμιμη συμφωνία οριοθέτησης, σύμφωνα με τις διατάξεις της Σύμβασης των Ηνωμένων Εθνών για το Δίκαιο της Θάλασσας.

Ωστόσο, η πραγματική σταθερότητα στην περιοχή μας εξαρτάται επίσης από την ενότητα και την κυριαρχία της ίδιας της Λιβύης. Ο λαός της Λιβύης πρέπει να είναι ελεύθερος να καθορίσει το μέλλον του χωρίς ξένες παρεμβάσεις, και η Ελλάδα είναι έτοιμη να συνδράμει εποικοδομητικά στις προσπάθειες, υπό την αιγίδα του ΟΗΕ, για την επίτευξη πολιτικής λύσης και την επανένωση της χώρας.

Αναφορικά με τη Συρία, μετά από 14 χρόνια αιματοχυσίας ο περασμένος Δεκέμβριος έφερε μια στιγμή αλλαγής και μια νέα ελπίδα για τον συριακό λαό.

Το μέλλον της χώρας πρέπει να βασίζεται στην ανεκτικότητα, στον διάλογο και στην πλήρη πολιτική εκπροσώπηση όλων των θρησκευτικών και εθνοτικών κοινοτήτων. Μόνο τότε η πολυπολιτισμική κοινωνία της Συρίας θα μπορέσει να βρει την ειρήνη και την ευημερία, απαλλαγμένη από τη σεχταριστική βία και τις εξωτερικές παρεμβάσεις.

Έχω καταστήσει σαφές στον Σύριο Πρόεδρο ότι η υποστήριξή μας στην επαναπροσέγγιση της Συρίας με την Ευρώπη έχει ως προϋπόθεση την προστασία των θρησκευτικων και εθνοτικών κοινοτήτων, ειδικότερα της Χριστιανικής Ορθόδοξης μειονότητας, η οποία έχει γίνει επανειλημμένα στόχος μουσουλμάνων εξτρεμιστών.

Ταυτόχρονα, προσμένουμε από τις συριακές αρχές να ενεργούν σε πλήρη συμμόρφωση με το Διεθνές Δίκαιο, συμπεριλαμβανομένης της Σύμβασης των Ηνωμένων Εθνών για το Δίκαιο της Θάλασσας.

Τέλος, θα ήθελα να αναφερθώ στα Δυτικά Βαλκάνια, τους άμεσους γείτονές μας, στρατηγικούς εταίρους της Ευρωπαϊκής Ένωσης και υποψήφια μέλη της κοινής μας οικογένειας.

Η περιοχή έχει σημειώσει σημαντική πρόοδο τις τελευταίες δεκαετίες. Ωστόσο, η ισορροπία παραμένει εύθραυστη, με τον κίνδυνο οπισθοδρόμησης να παραμένει υπαρκτός.

Το μέλλον των Δυτικών Βαλκανίων βρίσκεται στην Ευρωπαϊκή Ένωση. Η Ελλάδα υπήρξε πρωτεργάτης σε αυτή την προσπάθεια, μέσω της Ατζέντας της Θεσσαλονίκης, η οποία χάραξε την πορεία για την ευρωπαϊκή προοπτική της περιοχής.

Αυτή η πορεία πρέπει να βασίζεται στον πλήρη σεβασμό του Διεθνούς Δικαίου, των υφιστάμενων διεθνών συμφωνιών, του κράτους δικαίου, των ανθρωπίνων δικαιωμάτων και των δικαιωμάτων των μειονοτήτων. Απαιτεί κυρίως την απόρριψη των αναθεωρητικών θέσεων και την οικοδόμηση εμπιστοσύνης μεταξύ γειτόνων.

Τα «φαντάσματα» του Βαλκανικού εθνικισμού στοιχειώνουν αυτή την περιοχή για δεκαετίες. Δεν πρέπει να επιτρέψουμε να επανεμφανιστούν.

Εναπόκειται στους ηγέτες των Δυτικών Βαλκανίων να αναλάβουν τις ευθύνες τους και να εξασφαλίσουν ένα μέλλον ειρήνης και ευημερίας για τους λαούς τους.

Κυρίες και κύριοι,

Επιτρέψτε μου να ολοκληρώσω επιστρέφοντας σε ένα θέμα το οποίο έθιξα στην ομιλία μου στη Γενική Συνέλευση πέρυσι. Η τεχνολογία είναι η μεγαλύτερη κοινή μας ευκαιρία αλλά και μία από τις καθοριστικές προκλήσεις για τη μελλοντική ευημερία.

Πέρυσι, μίλησα για την τεχνητή νοημοσύνη και τις εξαιρετικές μετασχηματιστικές δυνατότητές της, αλλά προειδοποίησα επίσης για τους κινδύνους που γεννά.

Σήμερα, η Ελλάδα ακολουθεί μια στρατηγική με όραμα για την τεχνητή νοημοσύνη, αλλά και με πρακτική αντίληψη, μέσω πιλοτικών προγραμμάτων σε τομείς όπως η εκπαίδευση, η υγειονομική φροντίδα και η πρόληψη φυσικών καταστροφών.

Καθηγητές και μαθητές θα συνεργάζονται σύντομα με ειδικά σχεδιασμένους ψηφιακούς βοηθούς διδασκαλίας. Οι ψηφιακές εξετάσεις, η τηλεϊατρική και η προγνωστική διαγνωστική κάνουν ήδη την περίθαλψη όχι μόνο πιο εξατομικευμένη, αλλά και πιο προσβάσιμη. Παράλληλα, η τεχνητή νοημοσύνη μας βοηθά να εντοπίζουμε και να περιορίζουμε τις πυρκαγιές στα πρώτα τους στάδια.

Και η υπόσχεση ότι η τεχνητή νοημοσύνη θα καταστήσει τις κυβερνήσεις πιο αποτελεσματικές στην παροχή υπηρεσιών προς τους πολίτες υλοποιείται με ιλιγγιώδη ταχύτητα.

Ωστοσο, η τεχνητή νοημοσύνη στα λάθος χέρια και χωρίς δικλίδες ασφαλείας μπορεί να αποδειχθεί ιδιαίτερα επικίνδυνη. Μπορεί να επηρεάσει σοβαρά την ψυχική υγεία των παιδιών μας, να πλημμυρίσει τη δημόσια σφαίρα με παραπληροφόρηση, να προκαλέσει μαζικές μετατοπίσεις στην αγορά εργασίας και να οδηγήσει στη συγκέντρωση τεράστιας δύναμης στα χέρια λίγων πολυεθνικών εταιρειών.

Για τον λόγο αυτό χαιρετίζω την ίδρυση από τα Ηνωμένα Έθνη της Ανεξάρτητης Διεθνούς Επιστημονικής Επιτροπής για την ΤΝ και του Παγκόσμιου Διαλόγου για τη Διακυβέρνηση της ΤΝ. Αυτοί οι θεσμοί θέτουν τα θεμέλια μιας παγκόσμιας αρχιτεκτονικής, όπου η ΤΝ μπορεί να κατευθύνεται από την επιστήμη και να καθοδηγείται από τη συνεργασία.

Το πιο επείγον ζητούμενο είναι να προστατέψουμε την ψυχική υγεία των παιδιών μας. Τα επιστημονικά στοιχεία είναι καταδικαστικά: είναι σε εξέλιξη ένα πείραμα μεγάλης κλίμακας, χωρίς επίβλεψη, με τους εγκεφάλους των παιδιών και των εφήβων μας.

Αυτό που κάποτε προοριζόταν να είναι χώρος σύνδεσης και δημιουργικότητας μετατρέπεται πολύ συχνά σε ένα περιβάλλον χειραγώγησης, όπου επιβλαβές περιεχόμενο φτάνει ακόμη και στους νεότερους χρήστες. Το εθιστικό scrolling είναι εθιστικό από τον σχεδιασμό του, όχι τυχαία.

Κάθε φορά που συνομιλώ με γονείς, ακούω την ίδια ιστορία: «φοβόμαστε για το διαδικτυακό bullying, το περιεχόμενο που είναι ακατάλληλο για ανήλικους, τα μη ρεαλιστικά πρότυπα ομορφιάς, την προώθηση του να κάνεις κακό στον εαυτό σου. Νιώθουμε αδύναμοι και αβοήθητοι. Δεν θέλουμε τα παιδιά μας να μοιράζονται τις πιο ενδόμυχες σκέψεις και συναισθήματά τους με ένα chatbot τεχνητής νοημοσύνης».

Η Ελλάδα έχει αποφασίσει να δράσει. Έχουμε απαγορεύσει τα κινητά τηλέφωνα στα σχολεία, αλλά έχουμε επίσης δημιουργήσει το KidsWallet, την πρώτη εφαρμογή που υποστηρίζεται από κυβέρνηση, που παρέχει στους γονείς απλούς και αποτελεσματικούς ελέγχους στα smartphones των παιδιών τους, ενώ παράλληλα δίνει τη δυνατότητα στις πλατφόρμες να επαληθεύουν την ηλικία των χρηστών τους.

Η πρότασή μας για μια πανευρωπαϊκή ψηφιακή ηλικία ενηλικίωσης για την πρόσβαση σε ψηφιακές πλατφόρμες έχει ήδη κερδίσει την υποστήριξη 13 κρατών μελών της ΕΕ και μελετάται από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή.

Αλλά αυτή η συζήτηση δεν αφορά μόνο τις κυβερνήσεις και τους γονείς. Ακριβώς όπως η κοινωνία έθεσε κάποτε αυστηρούς κανόνες για το κάπνισμα, την κατανάλωση αλκοόλ και τη χρήση ζώνης ασφαλείας, έτσι και τώρα πρέπει να αντιμετωπίσουμε εξίσου ξεκάθαρα την πρόκληση της εποχής μας: οι μεγάλες πλατφόρμες δεν μπορούν πλέον να αποκομίζουν κέρδη σε βάρος της ψυχικής υγείας των παιδιών μας. Απορρίπτουμε ένα επιχειρηματικό μοντέλο που βασίζεται στην απορρόφηση της προσοχής των παιδιών μας μέσω εθιστικών αλγορίθμων, που τα τροφοδοτούν με αυτό που μπορεί δικαιολογημένα να χαρακτηριστεί ως «ψηφιακό σκουπίδι».

Και επιτρέψτε μου να επαναλάβω αυτό που είπα και πέρυσι: η ψηφιακή τεχνολογία δεν διαφέρει από οποιαδήποτε άλλη βιομηχανία που οφείλει να λειτουργεί σύμφωνα με κανονισμούς υγείας και ασφάλειας. Και η γενική αρχή, ο χρυσός κανόνας, είναι ο ίδιος: μην προκαλείτε κακό.

Κυρίες και κύριοι,

Η αναδρομή στην ίδρυση του ΟΗΕ σημαίνει να θυμόμαστε και να αναγνωρίζουμε ότι η ανάγκη για ένα αποτελεσματικό πολυμερές σύστημα είναι εξίσου απαραίτητη το 2025, όπως ήταν και το 1945.

Δεν υπάρχει αμφιβολία ότι το πολυμερές σύστημα πρέπει να αποκτήσει νέα πνοή. Πρέπει να το προσαρμόσουμε στις προκλήσεις της τρίτης δεκαετίας του 21ου αιώνα. Ωστόσο, πρέπει να το κάνουμε χωρίς να διαταράξουμε τον πυρήνα του, δηλαδή την τάξη με βάση κανόνες.

Αυτοί οι κανόνες συμφωνήθηκαν για έναν λόγο: για να σωθεί η ανθρωπότητα, για να εξασφαλιστεί η πρόοδος και η ευημερία για όλους. Η ανθρωπότητα πλήρωσε πολύ βαρύ τίμημα, με αίμα, καταστροφή και πόνο, για να διδαχθεί αυτό το μάθημα.

Πρέπει να αναλάβουμε τις ευθύνες μας απέναντι στις μελλοντικές γενιές. Ας μην μείνουμε στην ιστορία ως εκείνοι που οδήγησαν για άλλη μια φορά τον κόσμο στο χείλος του γκρεμού. Ας μην γίνουμε οι «υπνοβάτες» της εποχής μας. Γιατί, αυτή τη φορά, μπορεί να μην υπάρχει γυρισμός.

Αντ’ αυτού, ας αποδείξουμε ότι διαθέτουμε το όραμα, το θάρρος και την αποφασιστικότητα να οικοδομήσουμε έναν κόσμο ειρήνης, ασφάλειας και κοινής ευημερίας, άξιο των μελλοντικών γενεών.

Σας ευχαριστώ πολύ για την προσοχή σας.



ΑΡΙΣΤΕΙΔΗΣ ΤΕΡΖΗΣ: Η στάχτη Του λουλούδι που ομορφαίνει τον κόσμο μας…


ΑΡΙΣΤΕΙΔΗΣ ΤΕΡΖΗΣ
(1941-2025)

Ο Αριστείδης Τερζής «επιστρέφει» για πάντοτε στην αγαπημένη του Πεδή της Μυτιλήνης, εκεί, όπου, πριν 30 χρόνια, γιορτάζαμε όλοι μαζύ το γάμο με την Ελένη Βέη, τον Αύγουστο του 1995.

Εκεί, στη θάλασσα λίγα μέτρα από αυτό από το σπίτι της συζύγου Του στην Πεδή, όπου ακολούθησε η γαμήλια δεξίωση, μετά τον πολιτικό γάμο στο πρώην ελαιουργείο του Μανταμάδου που είχε διαμορφωθεί σε χώρο εκδηλώσεων, θα αποθέσει η Ελένη Βέη την στάχτη της σορού Του, που αποτεφρώθηκε σήμερα, αυτό το Σάββατο-27 Σεπτεμβρίου 2025.

Με αυτή τη συμβολική κίνηση της συζύγου Του κλείνει ο κύκλος της ζωής ενός ενάρετου ανθρώπου, ενός προικισμένου επιστήμονα, μιάς προσωπικότητας. Ενός εξ ημών, που κατά κανέναν τρόπο δεν περνούσε αδιάφορα στους συνανθρώπους του, σε όσους Τον συναστρέφονταν και είχαν την ευκαιρία να συζητήσουν μαζύ Του.

Να συζητήσουν μόνον με τον Αριστείδη, τον Άρη; Διόλου μάλλον, καθώς μία συζήτηση μαζύ Του ενείχε το «ρίσκο» ακόμη και της διαφωνίας, ενίοτε και της σύγκρουσης, με έναν άνθρωπο που επεδίωκε το διάλογο και προέβαλλε με εντιμότητα και σαφήνεια το δικό Του πιστεύω, για το οποίο έδινε τις μάχες Του. Μάχες, όμως, με καλή πίστη πάντοτε, αλλά και σεβασμό στην «άλλη πλευρά».

Χθες, από τον Ιερό Ναό Μεταμορφώσεως του Σωτήρος στο Χαλάνδρι, έγινε η κηδεία του Αριστείδη. Παρόντες και παρούσες σε αυτόν τον ύστατο αποχαιρετισμό πολλοί που είχαν τη δυνατότητα να Τον γνωρίσουν και να Τον εκτιμήσουν για την πληρότητα του χαρακτήρα που εξέπεμπε, για το αποτύπωμα μιάς προσωπικότητας που δεν αρεσκόταν στην ωραιοποίηση της εκάστοτε πραγματικότητας, όπως ο ίδιος την προσελάμβανε, αλλά και που μαχόταν για την ανάδειξη της ακρίβειας των πραγμάτων, της αλήθειας τελικώς, όπως Εκείνος την αντιλαμβανόταν…..

Έχω την ισχυρή γνώμη, ότι αυτόν ακριβώς τον Αριστείδη Τερζή «ζωγράφισαν» με τους επικηδείους που εκφώνησαν οι Καθηγητές Σπύρος Περλεπές και Νάσος Χούντας, που και παρατίθενται στη συνέχεια.

Αποχαιρετούμε, η δική μου Ξένη κι εγώ, τον ΄Αρη «μας», με την τιμή που Τού πρέπει. Μαχητής για τις ιδέες του, όσο και ελεύθερη προσωπικότητα, πορεύθηκε με συνέπεια στη διαδρομή που αυτές υπαγόρευαν. Δίχως να τις διαπραγματευθεί, αλλά και χωρίς ποτέ να επιχειρεί να τις επιβάλλει.Το επιβεβαιώνουμε και εμείς.

Και βεβαίως οι αξιοσέβαστοι γονείς της Ελένης Βέη, όλως ιδιαιτέρως ο πατέρας της, Δημήτρης Βέης, διατελέσας Κοινοτάρχης Μανταμάδου, επί ημερών του οποίου το αναφερόμενο ελαιοτριβείο έγινε ιδανικός τόπος δημόσιων εκδηλώσεων, θα «έφυγαν» περήφανοι από αυτή τη ζωή. Διότι αυτός ο ακριβώς ο χώρος φιλοξένησε την τελετή αυτού του όμορφου πολιτικού γάμου της κόρης τους, τον Αύγουστο του 1995.

Η αγαπημένη Του Ελένη που έλαμπε τότε στο γάμο της μαζύ Του πριν από 30 χρόνια, θα έχει μπροστά της μια μεγάλη διαδρομή, πλουσιότατη, για να ανατρέχει και να ομορφαίνει το βίο της.

Οι ζώντες, οι περιλειπόμενοι, είμαστε κοντά στην Ελένη του Αριστείδη…Η στάχτη Του λουλούδι που ομορφαίνει τον κόσμο μας…

ΔΕΝ ΕΧΩ ΓΝΩΡΙΣΕΙ
ΠΙΟ ΕΚΛΕΚΤΟ ΣΥΖΗΤΗΤΗ

ΣΠΥΡΟΣ ΠΕΡΛΕΠΕΣ, Καθηγητής Χημείας-Πανεπιστημίου Πάτρας:

Βουβή και παγωμένη η επιστημονική κοινότητα της χώρας μας και ιδιαιτέρως οι ασχολούμενοι με τη Χημεία και γενικότερα τις θετικές επιστήμες, πληροφορήθηκε χθες το θάνατο του Αριστείδη Τερζή, ενός παγκόσμια αναγνωρισμένου ερευνητή και ενός υπέροχου ανθρώπου. Ο Άρης υπηρέτησε για περίπου 35 χρόνια στο ΕΚΕΦΕ «Δημόκριτος», φθάνοντας στην υψηλότερη βαθμίδα του Διευθυντή Ερευνών και αφήνοντας ανεξίτηλο το αποτύπωμά του στο χώρο της έρευνας στην πατρίδα μας.

Με πτυχίο Χημείας και Διδακτορικό Δίπλωμα από τη φημισμένο Πανεπιστήμιο Princeton των ΗΠΑ, εκεί που μεγαλούργησε ο Albert Einstein, ξεκίνησε ακαδημαϊκή καριέρα στο Πανεπιστήμιο του Τορόντο στον Καναδά. Εξ αιτίας της αγάπης του για την Ελλάδα και της πίστης του στις δυνατότητες των επιστημόνων στην Ελλάδα, επέστρεψε σε θέση Ερευνητού στο «Δημόκριτο». Ίδρυσε το Εργαστήριο Κρυσταλλογραφίας Ακτίνων Χ, που απετέλεσε και συνεχίζει να αποτελεί το φάρο της Ελληνικής επιστημονικής κοινότητας στη Δομική Χημεία.

Το ερευνητικό του έργο λαμπρό. Εκατοντάδες επιστημονικών δημοσιευμένων εργασιών περιοδικά τεράστιου κύρους και χιλιάδες ετεροαναφορών για το έργο του. Εκπαίδευσε μια νέα γενιά ερευνητών που ασχολούνται με θέματα Κρυσταλλογραφίας, δύο από τους οποίους – η Κ.Ρ. και ο Β.Ψ.- διευθύνουν σήμερα το Εργαστήριο Κρυσταλλογραφίας του «Δημόκριτου». Και όλα αυτά χωρίς την χρηματοδότηση που απελάμβαναν οι ξένοι συνάδελφοί του και χωρίς την ύπαρξη στο Εργαστήριό του πιο σύγχρονου εξοπλισμού σε επιστημονικά όργανα.

Ενώ το εργαστήριο αυτό εξυπηρετούσε και συνεργαζόταν μόνο με τους ερευνητές του «Δημόκριτου» στην αρχή, ο Άρης πήρε τη μεγάλη απόφαση να το «ανοίξει» σε όλη την Ελληνική κοινότητα, κυρίως με τα Πανεπιστήμια, χωρίς όμως να σταματήσει τη δική του αξιοσημείωτη έρευνα στη χημεία των κυκλοδεξτρινών. Ιδιαιτέρως τεράστια είναι η προσφορά του στην ανάπτυξη του κλάδου της Ανόργανης Χημείας, με την οποία ασχολείται και ο ομιλών.

Με την εξαιρετική δουλειά του βοήθησε στις προαγωγές δεκάδων ερευνητών μέχρι τη βαθμίδα του Καθηγητού 1ης βαθμίδας, ενώ τεράστια και ανυπολόγιστη ήταν η προσφορά του στην ομαλή περάτωση και στην υψηλή ποιότητα 500 Διδακτορικών Διατριβών και Μεταπτυχιακών Διπλωμάτων Ειδίκευσης.

Διάφοροι δύσπιστοι και κακεντρεχείς, φαινόμενα τόσο διαδεδομένα στην Ελλάδα, έλεγαν στην αρχή ότι το Εργαστήριό του παρέχει ερευνητικές υπηρεσίες, δηλαδή service. Γρήγορα όμως αντιλήφθηκαν ότι ο Άρης ήταν ο κινητήριος μοχλός των προσπαθειών τους και ότι χωρίς αυτόν η πρόοδος θα ήταν μικρή. Οι γνώσεις του εξαιρετικές και οι ιδέες του έξυπνες. Σε πολλές περιπτώσεις ήταν ο ουσιαστικά επιβλέπων, πάνω από τον τυπικά επιβλέποντα.

Ως χαρακτήρας ήταν εξαιρετικός. Συχνά διαφωνούσε με τους συνεργάτες του, αλλά τα επιστημονικά πειστήρια που παρέθετε ήταν αδιάσειστα και στο τέλος όλοι καταλάβαιναν ότι είχε δίκιο. Στην επικοινωνία με τους συνεργάτες του ήταν σύντομος, αλλά περιεκτικός. Χαρακτηριστικά ενθυμούμαι, ότι, στις αρχές της δεκαετίας του 1990, τού είχα στείλει ένα fax με ερωτήσεις- γύρω στις 10- που αφορούσαν το τότε τρέχον project. Η απάντησή του λακωνική, αλλά ουσιαστική: ΝΑΙ ΣΕ ΟΛΑ.

Ο ΄Αρης ήταν ιδιαίτερα μορφωμένος και καλλιεργημένος άνθρωπος, αληθινός βιβλιοφάγος. Συχνά μάς κατέκρινε για τη μονόπλευρη αφοσίωσή μας στην έρευνα και μάς παρότρυνε να ασχοληθούμε με τη Λογοτεχνία και την Ιστορία. Εγώ προσωπικά ωφελήθηκα τεράστια από αυτό και τού ήμουν ευγνώμων. Η μόρφωσή του τον βοήθησε να καυτηριάζει την αδικία σε όλα τα διεθνή ζητήματα και να έχει τεκμηριωμένες απόψεις. Δεν έχω γνωρίσει πιο εκλεκτό συζητητή. ΄Ηταν αρθρογράφος σε εφημερίδες και περιοδικά, συχνά υποστηρίζοντας ακόμη και αιρετικές απόψεις που, στην πορεία του χρόνου, αποδείχθηκαν σωστές.

Εγώ προσωπικά οφείλω πάρα πολλά στην ερευνητική μου καρριέρα στον Άρη και ένα τεράστιο ΕΥΧΑΡΙΣΤΩ θα ήταν λίγο. Παράλληλα συνέβαλε, σε σημαντικό βαθμό, στην εξέλιξή μου ως ανθρώπου.

Εκφράζοντας-όπως πιστεύω-την επιστημονική χημική κοινότητα, εκφράζω τα θερμά μου συλλυπητήρια στη γυναίκα του, την Ελένη, πανταχού παρούσα στην κοινή τους πορεία και στους στενούς συγγενείς του.

Αριστείδη ΚΑΛΟ ΤΑΞΙΔΙ και μακάρι οι στάχτες σου να φωτίζουν τον δρόμο των νέων ερευνητών.

ΑΝΤΙ ΓΙΑ ΤΗΝ ΩΡΑ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗΣ
ΤΗΣ ΔΙΔΑΚΤΟΡΙΚΗΣ ΤΟΥ ΔΙΑΤΡΙΒΗΣ

ΝΑΣΟΣ ΧΟΥΝΤΑΣ,Ομότιμος Καθηγητής Γεωπονικού Πανεπιστημίου Αθηνών:

Ένας Ρώσος διανοούμενος φιλόσοφος-θεολόγος της Χριστιανικής Ορθοδοξίας, έγραψε σε ένα του βιβλίο,ότι «η μετάβαση ενός θνητού από τη ζωή στον θάνατο καταξιώνει τον βίο του»(Nicolay Berdyaev (1874-1948)). Αυτό ακριβώς δηλώνει για σένα η παρουσία όλων μας εδώ. Γιά εσένα, Αριστείδη αγαπημένε.

Η σχέση σου με όλους μας είχε κάτι ξεχωριστό για τον καθένα. Με κάποιους ήταν η πολύτιμη και έντιμη συνεργασία σε επιστημονικό-ερευνητικό επίπεδο. Η σχέση σου με τους υποψήφιους διδάκτορες, που είχες υπό την ευθύνη σου, ήταν τόσο υποδειγματική και με πατρική διάθεση προσφοράς γνώσης, που και όλοι εμείς που συνεργαζόμασταν μαζί σου αποκτούσαμε ένα υπόδειγμα για τη δική μας πιθανή μελλοντική, τότε, ως νέοι διδάκτορες ερευνητές, επίβλεψη για νέους μεταπτυχιακούς φοιτητές.

Αλλά, φίλτατε Αριστείδη, δεν περιοριζόσουν μόνο σ’ αυτές τις υποχρεώσεις. Είχες και άλλα ενδιαφέροντα που είχαν σχέση με την κοινωνική αδικία και τους αδικαιολόγητους πολέμους των ισχυρών της γης, κατά των αδυνάτων λαών. Και αυτό όχι μόνον όσο ήσουν φοιτητής ή/και εργαζόμενος στις ΗΠΑ όπου συμμετείχες στις περίφημες φοιτητικές κινητοποήσεις εναντίον του πολέμου στο Βιετνάμ, όπως και σε άλλες δράσεις.

Δεν θα ξεχάσω ποτέ την ψυχική σου ένταση, όταν, σε μία σου de profundis εξομολόγηση σε μια παρέα φίλων, μάς περιέγραψες με συγκίνηση αλλά και μετριοφροσύνη για την πιθανότητα να έχανες το δικαίωμα της υποστήριξης της διδακτορικής σου διατριβής, επειδή η ώρα της παρουσίασης που είχε ορισθεί, συνέπιπτε με την ώρα μιάς φοιτητικής δράσης διαμαρτυρίας, όπου έπρεπε να παρίστασαι και που προτίμησες το δεύτερο, γιατί αυτό σε κάλυπτε ιδεολογικά και συναισθηματικά.

Για να αποδίδουμε τα του Καίσαρος τω Καίσαρι, αυτήν την τελευταία κρίσιμη περίοδο της ζωής σου, με όλα τα προβλήματα της επισφαλούς κατάστασης της υγείας σου, είχες στο πλάι σου τη μοναδική πολύτιμη παρουσία της πολυαγαπημένης σου συζύγου Ελένης, που προσέφερε το είναι της, προκειμένου να σε κρατήσει ανάμεσά μας.

Προσεύχομαι στο Θεό να σε έχει εν ειρήνη στον μακρύ δρόμο της σιωπής, που σε οδηγεί στη χώρα της λησμοσύνης.

Καλό σου ταξίδι, αγαπημένε μας, θα σε θυμόμαστε πάντα.

Για τη σύνθεση του όλου κειμένου:
Σεραφείμ Χ. Μηχιώτης



Πέμπτη 25 Σεπτεμβρίου 2025

ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΓΙΑ ΤΟ "ΓΕΩΠΟΛΙΤΙΣΜΙΚΟ ΑΝΑΠΤΥΓΜΑ ΤΩΝ ΕΛΛΗΝΩΝ" ΤΟΥ ΓΙΩΡΓΟΥ ΠΟΥΚΑΜΙΣΑ



Στην κατάμεστη ισόγεια αίθουσα του Μουσείου της Πόλεως των Αθηνών -  Ιδρύματος Βούρου-Ευταξία, στην Πλατεία Κλαυθμώνος, πραγματοποιήθηκε την περασμένη Δευτέρα, 22 Σεπτεμβρίου 2025, το απόγευμα η εκδήλωση γιά την παρουσίαση του βιβλίου-δοκιμίου του Γιώργου Πουκαμισά, πρέσβεως ε.τ., "Το Γεωπολιτισμικό Ανάπτυγμα των Ελλήνων", με πρωτοβουλία του Μουσείου.

Διαδοχικοί ομιλητές στην εκδήλωση παρουσίασης ήσαν οι:
-Γιώργος Πρεβελάκης-Καθηγητής Γεωπολιτικής στη Σορβόννη
-Γιώργος Ευαγγελόπουλος-Καθηγητής στο Πάντειο Πανεπιστήμιο, και
-Θοδωρής Δακαρόλης, Πρέσβυς ε.τ.

Συντονιστής στην εκδήλωση ήταν ο συγγραφέας, Γιώργος Πουκαμισάς.

Μετά τον κύκλο των εισηγήσεων, αναπτύχθηκε διάλογος με το ακροατήριο, σε συνέχεια υποβληθεισών ερωτήσεων, γιά όσα παρουσιάζονται και αναπτύσσονται στο βιβλίο. 

Προσεχώς θα δημοσιευθούν και τα πλήρη κείμενα των τριών εισηγήσεων στην εκδήλωση της περασμένης Δευτέρας, γιά την παρουσίαση του βιβλίου "Το Γεωοπολιτισμικό Ανάπτυγμα των Ελλήνων"










«Το Γεωπολιτισμικό Ανάπτυγμα των Ελλήνων»

Συγγραφέας: Γεώργιος  Διον. Πουκαμισάς

Σελίδες: 144

Σχήμα: 12x19

Τιμή: 11 

ISBN: 978-618-5279-22-6

 

Στο τέταρτο βιβλίο του από τις Εκδόσεις «ΚΑΣΤΑΛΙΑ», το Δοκίμιό «Το Γεωπολιτισμικό Ανάπτυγμα των Ελλήνων» ο Πρέσβυς ε.τ. Γεώργιος Διον. Πουκαμισάς επιχειρεί να συσχετίσει το δυναμισμό του πολιτιστικού αποτυπώματος των Ελλήνων ανά τους αιώνες, το οποίο, από  μόνο του, συνιστά μορφή ήπιας ισχύος, με τον τρόπο με τον οποίο αυτή η ισχύς μπορεί να προβληθεί και να διεκδικηθεί στο σημερινό κόσμο.

 
Και όπως το προσδιορίζει ο ίδιος ο συγγραφέας:

«Το Δοκίμιο επιχειρεί να καταστρώσει σε συνεκτικό σύνολο, να  "κωδικοποοιήσει" τα του γεωπολιτισμικού βάθους των Ελλήνων ευρύτερα, αλλά και του ελληνικού κράτους, με την προσδοκία ότι θα είναι χρήσιμο εργαλείο άσκησης κρατικής πολιτικής, οψέποτε υπάρξει πνεύμα πέραν των τρεχόντων. Σε εποχές μεγάλων αλλοιώσεων στην ιστορία της Γης, πανδημίας, υπερθερμάνσεως του πλανήτη, μεταβολής ενεργειακού υποδείγματος, ανάδυσης και εμπέδοσης ενός ισχυρού κόσμου ανταγωνιστικού της Δύσεως πέριξ της Κίνας, φαινομένων παρακμής και εσωτερικών ανταγωνισμών (ΗΠΑ vs ΕΕ) στη Δύση, η Ελλάδα ή θα γίνει ασήμαντο τουρκο-αμερικανικό condominium  ή θα πρέπει να αναζητήσει ακόμη και μέσα από την στέρηση, τις κινητήριες δυνάμεις που θα την φέρουν πάλι στην πρωτοπορεία της επιστήμης, των τεχνών, της τεχνολογίας, εν ενί λόγω του πνεύματος»

 

 Δύσκολο  βεβαίως το εγχείρημα, δίχως εύκολες λύσεις, αλλά, σε κάθε περίπτωση, το  νέο βιβλίο-δοκίμιο του Γεωργίου Διον. Πουκαμισά συνιστά μία αξιόλογη προβολή μιάς συγκροτημένης οπτικής των πραγμάτων-χρήσιμης στον κοινό προβληματισμό....


Εκδοτικός Οίκος «ΚΑΣΤΑΛΙΑ» 

Σταδίου 33-Αθήνα-ΤΚ 105 59

Τηλ: (210) 3215280-3247945

Φαξ: (210) 3215281-3315176

Ε-Mail: info@kastaliaeditions.gr

Τρίτη 23 Σεπτεμβρίου 2025

Η καθολική αναγνώριση και ο σεβασμός στο έργο σας και σε εσάς πολύτιμο αν και ελάχιστο αντίδωρο. Η βεβαιότητα ότι τα νερά τούτα δικά μας είναι και θα μείνουν επιβεβαιώθηκε από τη στάση σας. Τώρα είναι η ώρα των υπολοίπων να την ενισχύσουν. Είμαι περήφανος για όλους σας. Αφιερώστε χρόνο σε αυτούς που τους λείψατε. Συμμαζέψτε τα πλοία σας. Ξεκουραστείτε. Κρατήστε τις σημειώσεις των ημερολογίων σας εύκαιρες. Οταν χρειαστεί, τώρα ξέρετε ότι γίνεται. Και θα χρειαστεί...

 ΤΟ ΜΗΝΥΜΑ ΤΟΥ ΤΟΤΕ ΑΡΧΗΓΟΥ ΣΤΟΛΟΥ (Σεπτέμβριος 2020) ΑΝΤΙΝΑΥΑΡΧΟΥ 
ΠΑΝ. ΛΥΜΠΕΡΗ ΠΝ ΠΟΥ ΗΛΘΕ
ΝΑ ΜΑΣ ΘΥΜΙΣΕΙ Ο ΕΚΛΕΚΤΟΣ  
ΛΕΩΝ. ΜΠΛΑΒΕΡΗΣ ΚΑΙ ΜΠΡΑΒΟ ΤΟΥ(Σ)


Επιστρέφοντας στη βάση του ΟΛΑ τα πλοία του Στόλου δέχτηκαν το ακόλουθο ΜΕΓΑΛΕΙΩΔΕΣ τηλεγράφημα του τότε Αρχηγού Στόλου Αντιναυάρχου Παναγιώτη Λυμπέρη ΠΝ (19/01/2020-16/01/2023), που παραθέτουμε, ως έχει:

"Καλή επιστροφή. Αναγνωρίζω ότι χρόνος πιθανής ώρας κατάπλου πάντα υπολείπεται προσδοκιών. Επαναπλέετε και τα απόνερα των πλοίων σας κουβαλάνε σε φίλιες και άξενες ακτές τη θέληση, την ικανότητα, το πείσμα και την αγάπη σας για την πατρίδα.
Η καθολική αναγνώριση και ο σεβασμός στο έργο σας και σε εσάς πολύτιμο αν και ελάχιστο αντίδωρο. Η βεβαιότητα ότι τα νερά τούτα δικά μας είναι και θα μείνουν επιβεβαιώθηκε από τη στάση σας. Τώρα είναι η ώρα των υπολοίπων να την ενισχύσουν.
Είμαι περήφανος για όλους σας. Αφιερώστε χρόνο σε αυτούς που τους λείψατε. Συμμαζέψτε τα πλοία σας. Ξεκουραστείτε.
Κρατήστε τις σημειώσεις των ημερολογίων σας εύκαιρες. Οταν χρειαστεί, τώρα ξέρετε ότι γίνεται. Και θα χρειαστεί».

Καλό είναι να θυμόμαστε τα λόγια του και αν "θα χρειαστεί" και για "να μην χρειαστεί"!
ΕΞΑΚΟΛΟΥΘΗΣΑΤΕ!!!

ΚΑΙ ΕΝΑ ΔΙΚΟ ΜΟΥ ΣΧΟΛΙΟ:

Με το Ναύαρχο Παν. Λυμπέρη, σήμερα Πρόεδρο του Ελληνικοί Κέντρου Αμυντικής Καινοτομίας, θεωρώ ότι ένα σημαντικό πεδίο έχει ανοίξει γιά την επανάληψη της σημαντικής, ούτως ή άλλως, προσφοράς του στις ΕΔ. Η τοποθέτησή του στη θέση αυτή από τον νυν ΥΕΘΑ στις αρχές του 2024 πιστώνεται εις τα θετικά του και αποτελεί-συμβολικώς έστω-αναγνώριση του διαπραχθέντος λάθους της αποστρατείας του στις κρίσεις ηγεσίας στις ΕΔ τον Ιανουάριο του 2023, απλώς και μόνον επειδή έτσι "γούσταρε" ο τότε Α/ΓΕΕΘΑ υπέρ του Υπαρχηγού του, σαφώς υποδεέστερων δυνατοτήτων. Ευτυχώς το σύστημα "λειτούργησε" στους 12 μήνες που ακολούθησαν και ως νέος Α/ΓΕΝ επελέγη ο Ναύαρχος Κατάρας, προηγουμένως Αρχηγός Στόλοου, επιλογή καθ' όλα επιτυχής, ο οποίος διανύει το δεύτερο χρόνο της θητείας του επικεφαλής του ΠΝ, απολαμβάνοντας ευρείας αναγνώρισης γιά το έργο που επιτελείται υπό την ηγεσία του. Είμαι της απολύτου γνώμης, ότι ο Ναύαρχος Παν. Λυμπέρης έπρεπε να είχε προηγηθεί ως Α/ΓΕΝ, αντί του Ναυάρχου Ι. Δρυμούση, ο οποίος είχε επιλεγεί. Ευτυχώς, όμως, οι ΕΔ απολαμβάνουν πάλι των υπηρεσιών του Ναυάρχου Παν. Λυμπέρη, επικεφαλής του ΕΛΚΑΚ, όπου συντελείται σημαντικό έργο, όχι κατ' ανάγκην προς ευρεία δημοσιότητα.

Σεραφείμ Χ. Μηχιώτης

Πέμπτη 11 Σεπτεμβρίου 2025

ΤΗΝ ΚΥΡΙΑΚΗ 14 /09/25 ΚΑΙ ΩΡΑ 21:30 Η ΕΚΔΗΛΩΣΗ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗΣ ΤΟΥ ΝΕΟΥ ΒΙΒΛΙΟΥ ΤΗΣ ΜΟΣΧΟΥΛΑΣ ΚΟΝΤΟΣΤΑΥΛΟΥ

 


















ΠΡΟΣΚΛΗΣΗ

 

Η συγγραφέας Μοσχούλα Κοντοσταύλου και οι Εκδόσεις «ΚΑΣΤΑΛΙΑ» σάς προσκαλούμε στην εκδήλωση παρουσίασης του νέου βιβλίου της συγγραφέως «Αντίπορος Έρωτας: ΤΖΕΛΑΛ ΚΑΙ ΕΡΜΙΝΑ», η οποία θα πραγματοποιηθεί την Κυριακή, 14 Σεπτεμβρίου 2025 και ώρα 21:30, στην σκηνή "Μανώλης Αναγνωστάκης", στο πλαίσιο των εκδηλώσεων του 53ου Φεστιβάλ Βιβλίου εις το Πεδίο Άρεως.

 

Ομιλητές στην εκδήλωσή οι:

-Τάκης Παπαγιαννίδης, σκηνοθέτης κινηματογράφου και τηλεόρασης,

-Βαγγέλης Χατζηβασιλείου, κριτικός λογοτεχνίας και

-Η συγγραφέας Μοσχούλα Κοντοσταύλου

 

Συντονίζει ο Γιώργος Γιανναράκος,δημοσιογράφος-σκηνοθέτης.

 

To βιβλίο παρουσιάζεται στο περίπτερο 234 των Εκδόσεων «ΚΑΣΤΑΛΙΑ» εις το 53ο Φεστιβάλ Βιβλίου εις το Πεδίο Άρεως.

 

Η παρουσία σας στην εκδήλωση θα αποτελέσει ιδιαίτερη τιμή γιά τη δημιουργό, στο πλαίσιο της πολύπλευρης προσφοράς της εις τα κοινά.

 

Εκδόσεις “ΚΑΣΤΑΛΙΑ”

Σταδίου 33-Αθήνα-ΤΚ 105 59

Τηλ: (210)3215280-3247945

Φαξ: (210)3215281-3315176

Ε-Mail: info@kastaliaeditions.gr



ΓΙΑ ΛΕΠΤΟΜΕΡΕΙΕΣ ΟΡΑΤΕ:


https://www.blogger.com/u/1/blog/post/edit/7913372449308883333/1899892615527833635


Πέμπτη 4 Σεπτεμβρίου 2025

Η σχέση της Ερμίνας και του Τζελάλ,του Τζελάλ και της Ερμίνας, είναι ένας έρωτας της αντίπερα όχθης. Όλα τούς χωρίζουν: Ο χρόνος, οι θεσμοί, η γεωγραφία η ιστορία.Κι ανάμεσά τους το Αιγαίο μοιάζει εμπόδιο αδιαπέραστο. Ωστόσο η θάλασσα, από τότε που την ταξίδεψαν οι άνθρωποι, όσο φουρτουνιασμένη κι αν ήταν, τους ένωνε πάντα…Κι έτσι ο έρωτας των δύο ηρώων του μυθιστορήματος θα βρει τρόπο κι αυτός, να προσεγγίσει στον απέναντι γιαλό....


“Αντίπορος Έρωτας:
ΤΖΕΛΑΛ ΚΑΙ ΕΡΜΙΝΑ”

της Μοσχούλας Κοντοσταύλου


Εικαστικό εξωφύλλου: Άλκης Γκίνης

Σελίδες: 324
Σχήμα: 14 x 21
Tιμή: 16 €
ISBN: 978-618-5279-23-3



Ανακοινώνουμε με ιδιαίτερη χαρά και τιμή, την κυκλοφορία του επόμενου βιβλίου της Μοσχούλας Κοντοσταύλου από τις Εκδόσεις “ΚΑΣΤΑΛΙΑ”, του μυθιστορήματός της “Αντίπορος Έρωτας: ΤΖΕΛΑΛ ΚΑΙ ΕΡΜΙΝΑ”.


Η σχέση της Ερμίνας και του Τζελάλ,του Τζελάλ και της Ερμίνας, είναι ένας έρωτας της αντίπερα όχθης. Όλα τούς χωρίζουν: Ο χρόνος, οι θεσμοί, η γεωγραφία η ιστορία.Κι ανάμεσά τους το Αιγαίο μοιάζει εμπόδιο αδιαπέραστο.

Ωστόσο η θάλασσα, από τότε που την ταξίδεψαν οι άνθρωποι, όσο φουρτουνιασμένη κι αν ήταν, τους ένωνε πάντα…Κι έτσι ο έρωτας των δύο ηρώων του μυθιστορήματος θα βρει τρόπο κι αυτός, να προσεγγίσει στον απέναντι γιαλό.

Με την ιδιαίτερη γραφή της η εκλεκτή συγγραφέας που ζει στην Πάρο σημειώνει στο βιβλίο της: “Η μνήμη σε τραβάει διαρκώς πίσω. Αδύνατο να τής κρυφτείς. Εκτός κι αν αρρωστήσεις με μια από εκείνες τις αρρώστιες που την καταργούν. Απρόβλεπτη η μνήμη συχνά αγέλαστη κι ακαλλώπιστη, μια Σίβυλλα που δεν προβλέπει, αλλά αναζητά και σε πάει τις πιο πολλές φορές σε τόπους και χρόνους που δεν θέλεις να γυρίσεις. Πιο σπάνια εκεί απ’ όπου δεν θα ήθελες να έχεις φύγει. Τότε τη λες νοσταλγία και την επιζητείς κι εκείνη βάζει τα καλά της κι έρχεται μελαγχολική σαν πρελούδιο του Σοπέν…”

Όπως ακριβώς στην σχέση των δύο ηρώων του νέου βιβλίου της Μοσχούλας Κοντοσταύλου, του επόμενου βιβλίου της που κυκλοφορεί από τις Εκδόσεις “ΚΑΣΤΑΛΙΑ”, μετά το μυθιστόρημά της “Η Επιστροφή: ΠΑΡΙΣΙ-ΠΑΡΟΣ”.

Ωρα, πλέον, γιά το βιβλιόφιλο κοινό της υποδοχής γιά τον “Αντίπορο Έρωτα: ΤΖΕΛΑΛ ΚΑΙ ΕΡΜΙΝΑ”, τελευταίου τίτλου μας διαθέσιμου από τα βιβλιοπωλεία και βεβαίως από το περίπτερο των Εκδόσεων “ΚΑΣΤΑΛΙΑ” (αριθ. 234) στο 53ο Φεστιβάλ Βιβλίου εις το Πεδίο Άρεως (5-21 Σεπτεμβρίου 2025).

Ώρες λειτουργίας του Φεστιβάλ Βιβλίου: Δευτέρα-Πέμπτη 18:00-22:30, Παρασκευή-Σάββατο 18:00-23:00, Κυριακή 10:30-15:00 & 18:00-22:30

Eκδοτικός Οίκος «ΚΑΣΤΑΛΙΑ»
Σταδίου 33-Αθήνα-ΤΚ 105 59
Τηλ: (210)3215.280-3247.945
Φαξ: (210)3215.281-3315.176
E-Mail: info@kastaliaeditions.gr










Τετάρτη 3 Σεπτεμβρίου 2025

ΥΠΕΞ ΓΙΩΡΓΟΣ ΓΕΡΑΠΕΤΡΙΤΗΣ: Εγώ προσήλθα στην πολιτική με μια ευγενή φιλοδοξία να προσφέρω στην πατρίδα μου. Δεν προέρχομαι από πολιτική οικογένεια, δεν είχα πολιτικές φιλοδοξίες και δεν έχω ακόμα. Μία είναι η θέση μου και είναι η υπηρεσία στην πατρίδα. Δεν πρόκειται να αλλάξω. Αλλά από την άλλη πλευρά, εκείνοι, οι οποίοι θεωρούν ότι η ευγένεια είναι αδυναμία, κάνουν μεγάλο λάθος. Όταν πρόκειται για την υπηρεσία στην πατρίδα, για την εξυπηρέτηση των εθνικών συμφερόντων, δεν χωρεί ευγένεια, χωρεί μόνο ισχύς. Και θέλω να σας πω ότι έχω τη συνείδησή μου ήσυχη. Μπορεί να δέχομαι κριτική. Εγώ πάντοτε είμαι πολύ ανεκτικός στην κριτική, ήμουν ως ακαδημαϊκός, είμαι και σήμερα ως πολιτικός. Θεωρώ ότι η κριτική είναι αναγκαία στη δημοκρατία. Από την άλλη πλευρά, θέλω να πω ότι η συνείδησή μου είναι ήσυχη. Εγώ φροντίζω έτσι ώστε οι Έλληνες πολίτες να αισθάνονται ασφαλείς σε καιρούς που είναι πάρα πολύ δύσκολοι και να αισθάνονται υπερήφανοι. Θα συνεχίσω να το πράττω. Δεν θα μείνω αιώνια στην πολιτική, αλλά όσο μείνω εγώ, θέλω οι πολίτες να είναι ασφαλείς και υπερήφανοι.

 





Συνέντευξη Υπουργού Εξωτερικών, Γιώργου Γεραπετρίτη, στην τηλεοπτική εκπομπή του Action 24 «Πίσω από τις γραμμές»

-Mε τους δημοσιογράφους Γιώργο Πιέρρο, Ελένη Καλογεροπούλου και Δημήτρη Τάκη 

Δευτέρα, 1η Σεπτεμβρίου 2025


ΔΗΜΟΣΙΟΓΡΑΦΟΣ: Υποδεχόμαστε στην πρεμιέρα μας τον Υπουργό Εξωτερικών, τον κύριο Γιώργο Γεραπετρίτη. Καλησπέρα Υπουργέ, ευχαριστούμε πάρα πολύ που είστε μαζί μας στην πρεμιέρα της εκπομπής.

Γ. ΓΕΡΑΠΕΤΡΙΤΗΣ: Είναι μεγάλη χαρά και τιμή. Εύχομαι να σας κάνω καλό ποδαρικό και να τα πάμε πρίμα αυτή τη χρονιά.

ΔΗΜΟΣΙΟΓΡΑΦΟΣ: Ευχαριστούμε πολύ. Και σε σας, καλή δύναμη σε όλα, γιατί είναι πραγματικά κρίσιμη η θέση σας. Και θα ξεκινήσω από την άμεση επικαιρότητα. Είναι ακόμα νωπές οι δηλώσεις του Τούρκου ομολόγου σας, του κυρίου Fidan. Και με βάση αυτές τις δηλώσεις, θα ήθελα να σας ρωτήσω αν θεωρείτε ότι ανάβει ξανά το φιτίλι της έντασης ή αν διατηρούνται τα ήρεμα νερά στο Αιγαίο και αν υπάρχει και ένα θέμα εμπιστοσύνης, τελικά, μεταξύ των δύο πλευρών.

Γ. ΓΕΡΑΠΕΤΡΙΤΗΣ: Δουλέψαμε πολύ, τα τελευταία δύο χρόνια, για να μπορέσουμε να εμπεδώσουμε ένα κλίμα σχέσης, την οποία εγώ χαρακτηρίζω λειτουργική. Είναι μία σχέση, η οποία στηρίζεται σε μία στοιχειώδη εμπιστοσύνη. Από την άλλη πλευρά, αντιλαμβανόμαστε ότι οι υποκείμενες θέσεις των δύο χωρών δεν αλλάζουν και δεν είμαστε τόσο αφελείς να πιστεύουμε ότι θα αλλάξουν. Από την άλλη πλευρά, σήμερα, δύο χρόνια μετά, αφότου ξεκινήσαμε την προσπάθεια αυτή, πλέον ο κόσμος ολόκληρος φαίνεται ότι αλλάζει. Φαίνεται ότι πηγαίνουμε σε μία πολύ πιο ασύμμετρη διπλωματία, σε έναν κόσμο, ο οποίος επηρεάζεται πάρα πολύ από τα πολιτικά φαινόμενα, σε γεωπολιτικές εξελίξεις πολύ δυνατές, σε ένα νέο γεωστρατηγικό σκηνικό, όπου το ο,τιδήποτε μπορεί να συμβεί. Θεωρώ πάρα πολύ σημαντικό να μπορέσουμε να έχουμε κλείσει τα ανοικτά θέματα, τα οποία έχουμε στη γειτονιά μας. Δεν καταφέρνουμε να τα κλείσουμε, αλλά καταφέρνουμε να τα ελέγξουμε. Και νομίζω ότι ο ελληνικός λαός, τον οποίο κοιτώ έντιμα, αναγνωρίζει το γεγονός της προσπάθειας, να μπορούμε σε δύσκολους καιρούς να μην έχουμε μεγάλες αναταράξεις.

ΔΗΜΟΣΙΟΓΡΑΦΟΣ: Υπουργέ, ο κύριος Fidan είναι πολιτικός. Έχετε μια θεσμική θέση, είναι η εξωτερική πολιτική σκηνή. Προφανώς, όμως, όλες οι κυβερνήσεις κοιτούν στο εσωτερικό. Μας κατηγόρησε, σας κατηγόρησε ως ελληνική κυβέρνηση, ότι όταν έχετε προβλήματα, αυτά τα προβλήματα τα παίρνετε, τα φέρνετε στο εσωτερικό και βάζετε τον κίνδυνο της Τουρκίας. Δηλαδή, ότι χρησιμοποιείτε μικροπολιτικά τη σχέση μας με τη γείτονα. Και θέλω να σας ρωτήσω: τι του απαντάτε σε αυτό, δηλαδή τι απαντάτε στον Τούρκο ομόλογό σας;

Γ. ΓΕΡΑΠΕΤΡΙΤΗΣ: Είναι πάρα πολύ σαφές. Η Ελλάδα δεν πρόκειται να ετεροκαθοριστεί ποτέ. Εκείνο, το οποίο έχουμε καταφέρει, ιδιαίτερα την τελευταία διετία, είναι να μπορούμε να πορευόμαστε με ένα πολύ ισχυρό διπλωματικό αποτύπωμα. Να μην κοιτάμε τη γειτονιά μας για εκείνα, τα οποία πράττουμε. Σας διαβεβαιώ λοιπόν, ότι όταν καθορίζουμε την ελληνική εξωτερική πολιτική, έχουμε πλέον τέτοιου τύπου ισχύ, ώστε να μην προσδιοριζόμαστε από την Τουρκία. Και δεν θα το πράξουμε ποτέ. Και δεν ανεχόμαστε και την οποιαδήποτε συμβουλή.

Εγώ θέλω να είμαι απολύτως ειλικρινής. Προσπάθησα να χτίσω μια ελληνική διπλωματία, η οποία δεν θα προσδιορίζεται από το τι κάνει η Τουρκία. Νομίζω ότι το έχουμε καταφέρει. Έχουμε αναλάβει μια σειρά από πρωτοβουλίες, οι οποίες ακριβώς αναδεικνύουν τη σημασία του να έχεις εσύ τον πρώτο λόγο. Σήμερα η Ελλάδα είναι μέλος του Συμβουλίου Ασφαλείας του Οργανισμού Ηνωμένων Εθνών. Ολόκληρη η διεθνής αρχιτεκτονική ασφαλείας περνάει μέσα από την Ελλάδα. Έχουμε έναν ισχυρότατο λόγο στη διαμόρφωση των ισορροπιών. Πήραμε εμείς τον πρώτο λόγο στη σκακιέρα της πολιτικής. Έχουμε κάνει στο πεδίο πράγματα στο Αιγαίο, στην Ανατολική Μεσόγειο. Δεν κοιτάμε τη γειτονιά μας, κοιτάμε πρώτα απ’ όλα πώς θα ενισχύσουμε την πατρίδα μας. Άρα, για να συνοψίσω, ενδεχομένως η Τουρκία να θεωρεί ότι είναι τόσο ισχυρή δύναμη, ώστε να καθορίζει τα όσα συμβαίνουν στην Ελλάδα. Η πραγματικότητα, όμως, είναι ότι η πρωτοβουλία ανήκει στην πατρίδα μας.

ΔΗΜΟΣΙΟΓΡΑΦΟΣ: Αυτό, ωστόσο, έρχεται σε αναντιστοιχία με τη στάση που έχουμε κρατήσει μέχρι στιγμής στο θέμα του καλωδίου. Θυμόμαστε όλοι ότι ξεκίνησαν να γίνονται οι εργασίες για το περιβόητο καλώδιο. Αντέδρασε η Τουρκία, υποχώρησαν οι Ιταλοί και τη συγκεκριμένη στιγμή βλέπουμε πως ό,τι και να λένε οι άμεσα ενδιαφερόμενες χώρες - πρώτα απ’ όλα εμείς, δεύτερον οι Ιταλοί ή κάποιοι άλλοι - η Τουρκία συνεχίζει, με το «όχι» που λέει, να καθορίζει τις εξελίξεις. Αυτό δεν δείχνει ότι τελικά η Τουρκία, με τον τρόπο που έχει επιλέξει, καθορίζει τις εξελίξεις στην περιοχή;

Γ. ΓΕΡΑΠΕΤΡΙΤΗΣ: Με κάθε σεβασμό, θεωρώ ότι ισχύει το ακριβώς αντίστροφο. Καταρχάς, για να θέσουμε τα πράγματα στη σωστή τους διάσταση. Το τι συνέβη στην πρώτη φάση της ανάπτυξης της έρευνας για την πόντιση του ηλεκτρικού καλωδίου είναι γνωστό. Δεν σταμάτησε η έρευνα. Η έρευνα ολοκληρώθηκε σύμφωνα με τον προγραμματισμό της. Πράγματι, η Τουρκία επιχείρησε να ασκήσει μία πολιτική παρεμπόδισης του ευρωπαϊκού αυτού έργου. Αυτό δεν αναχαίτισε την ελληνική προσπάθεια. Ολοκληρώθηκαν οι έρευνες. Και οι έρευνες αυτές θα συνεχιστούν. Η πόντιση του ηλεκτρικού καλωδίου Ελλάδος-Κύπρου είναι ένα σημαντικό έργο, το οποίο κυρίως αφορά την Κύπρο, επειδή αίρει την ενεργειακή της απομόνωση. Θα συνεχιστεί και είναι, αν θέλετε, ένα κομμάτι από το γεωστρατηγικό παζλ στην Ανατολική Μεσόγειο.

Θέλω να σας θυμίσω ότι εκτός από αυτό υπάρχει ο Θαλάσσιος Χωροταξικός Σχεδιασμός, υπάρχουν τα θαλάσσια πάρκα και, κυρίως και πάνω από όλα, υπάρχει η προκήρυξη των οικοπέδων προς εκμετάλλευση, στα οποία εκτιμούμε ότι θα έχουμε ένα μεγάλο ενδιαφέρον από αμερικανικούς κολοσσούς. Άρα, εάν δούμε συνολικά το τι έχει συμβεί την τελευταία διετία, η αίσθησή μου – και νομίζω ότι αυτό είναι μία δίκαιη αίσθηση – είναι ότι έχουμε αποκτήσει πολύ μεγαλύτερα ερείσματα στο πεδίο. Η έρευνα και πόντιση του ηλεκτρικού καλωδίου θα συνεχισθεί το επόμενο διάστημα. Αντιλαμβάνομαι ότι υπάρχει η πιθανότητα – εμείς πάντοτε είμαστε προετοιμασμένοι για όλα τα δυνατά σενάρια και αυτό κάνουμε ως Υπουργείο Εξωτερικών, είναι υποχρέωσή μας – εάν υπάρξει διάθεση παρεμπόδισης από οποιαδήποτε τρίτη χώρα, είναι προφανές ότι θα υπάρξουν συνέπειες. Η δε Ελλάδα δεν πρόκειται να σταματήσει να υπερασπίζεται τα κυριαρχικά της δικαιώματα στο πεδίο. Έχουμε αποδείξει ότι δεν φοβόμαστε όταν πρόκειται να υποστηρίξουμε την πατρίδα στο πεδίο.

ΔΗΜΟΣΙΟΓΡΑΦΟΣ: Δεν μπορείτε να μου πείτε συγκεκριμένα πότε θα συνεχιστούν οι εργασίες;

Γ. ΓΕΡΑΠΕΤΡΙΤΗΣ: Μπορώ να σας διαβεβαιώσω ότι αυτό θα γίνει στο προσεχές μέλλον. Δεν έχει ακόμη καθοριστεί η ακριβής ημερομηνία. Είναι κάτι, το οποίο θα πρέπει να γίνει σε συνεργασία με την εταιρεία. Ξέρετε, είναι και μία άσκηση, η οποία δεν είναι απλή. Πρόκειται για ένα έργο, του οποίου η έκταση είναι απείρως μεγαλύτερη σε σχέση με οποιοδήποτε άλλο έργο. Καλύπτει μία πολύ μεγάλη έκταση στον θαλάσσιο χώρο της Ανατολικής Μεσογείου. Πρέπει να εκδοθούν NAVTEX, οι οποίες να είναι τμηματικές. Έχει λοιπόν μία σειρά από ζητήματα, τα οποία πρέπει να διευθετηθούν. Θα είναι μία επιλογή, η οποία θα υλοποιηθεί το αμέσως επόμενο διάστημα. Και εδώ θα είμαστε για να τα συζητάμε και να αναλύουμε την πρόοδό του.

ΔΗΜΟΣΙΟΓΡΑΦΟΣ: Θέλω να ρωτήσω το εξής. Σύμφωνα με το ρεπορτάζ του δελτίου μας απόψε, είναι στα σκαριά μία συνάντηση του Πρωθυπουργού με τον Τούρκο Πρόεδρο, τον κύριο Erdogan. Θέλω να μου πείτε αν ισχύει αυτό. Και αν ισχύει, σε ποια ατμόσφαιρα θα γίνει αυτή η συνάντηση. Και γιατί το ρωτώ; Διότι η Τουρκία έχει πάνω στο τραπέζι το casus belli, έχει τη «γαλάζια πατρίδα» και σήμερα, μετά από δύο χρόνια, από το 2023, είχαμε για πρώτη φορά παραβίαση του FIR από οπλισμένα τουρκικά F-16. Θα γίνει σε ένα περιβάλλον αλληλοκατανόησης ή σε ένα περιβάλλον συνεχών φορτίσεων και προκλήσεων από την τουρκική πλευρά;

Γ. ΓΕΡΑΠΕΤΡΙΤΗΣ: Κατ’ αρχάς να θέσουμε τα δεδομένα όπως είναι στην πραγματικότητα. Το πρώτο είναι ότι την τελευταία διετία έχουμε μία ελαχιστοποίηση έως μηδενισμό των παραβιάσεων. Στο όχι μακρινό παρελθόν είχαμε 7.000 παραβιάσεις ετησίως.

ΔΗΜΟΣΙΟΓΡΑΦΟΣ: Αλήθεια είναι και γι’ αυτό σας είπα ότι για πρώτη φορά από το 2023 έχουμε οπλισμένα τουρκικά F-16.

Γ. ΓΕΡΑΠΕΤΡΙΤΗΣ: Η πραγματικότητα, λοιπόν, είναι ότι υπάρχει μία πολύ μεγάλη ύφεση, όπως μεγάλη ύφεση υπάρχει και σε όλα τα υπόλοιπα μέτωπα του Αιγαίου. Να μην ξεχνάμε ότι μέχρι πριν από 2-3 χρόνια, εκείνο, το οποίο συνέβαινε στο Αιγαίο είναι ότι είχαμε δεκάδες χιλιάδες παράτυπους μετανάστες, οι οποίοι περνούσαν από τις μικρασιατικές ακτές και έφταναν στα νησιά του Αιγαίου. Σήμερα αντ’ αυτού έχουμε, βάσει της πρωτοβουλίας που έχουμε αναλάβει για τη γρήγορη θεώρηση, τουρισμό, ο οποίος έρχεται από την Τουρκία και ενισχύει την τοπική οικονομία πολλών νησιών του Αιγαίου μας. Από την άλλη πλευρά, εκείνο, το οποίο ισχύει είναι ότι πράγματι υπάρχει μια σχετική αναβάθμιση σε επίπεδο ρητορικής. Εμείς εκείνο, στο οποίο προσβλέπουμε, είναι να εξακολουθήσουμε να έχουμε έναν δομημένο διάλογο. Ποια είναι η διαφορά σε σχέση με το παρελθόν; Γιατί όλες οι κυβερνήσεις της μεταπολίτευσης – όλες, μηδεμίας εξαιρουμένης – επιχείρησαν να κάνουν διάλογο με την Τουρκία. Σήμερα έχουμε μία διαφορετική κατάσταση για δύο λόγους. Ο πρώτος είναι ότι έχουμε έναν διάλογο, ο οποίος δομείται πάνω σε συγκεκριμένους πυλώνες. Έχουμε διαδικασία, έχουμε ιδιοκτήτες, έχουμε παραδοτέα. Άρα, είναι πολύ πιο δομημένος ο διάλογος. Και το δεύτερο είναι ότι έχουμε αποτελέσματα στο πεδίο. Μπορεί πράγματι να μην προχωρήσαμε στο να συζητήσουμε τη μεγάλη μας διαφορά, που είναι η οριοθέτηση των θαλασσίων ζωνών. Θα ήταν κάτι που θα το προσδοκούσαμε. Δεν έχει καταστεί ακόμη δυνατό, διότι διαφωνούμε σε ό,τι αφορά το εύρος της συζήτησης. Από την άλλη όμως πλευρά, ουδείς μπορεί να αμφισβητήσει ότι έχουμε μια κατάσταση σχετικής ηρεμίας. Θα υπάρξει η συζήτηση μεταξύ των δύο ηγετών.

ΔΗΜΟΣΙΟΓΡΑΦΟΣ: Θα γίνει το ραντεβού; Πότε; Το ρεπορτάζ του δελτίου μας λέει τέλη Σεπτεμβρίου - 23, συγκεκριμένα.

Γ. ΓΕΡΑΠΕΤΡΙΤΗΣ: Όχι, ημερομηνία, ακόμη δεν έχει καθοριστεί, έχει όμως ήδη συζητηθεί ως βάσιμο ενδεχόμενο το να υπάρξει μια συνάντηση των δύο ηγετών στο περιθώριο της Γενικής Συνέλευσης του Οργανισμού Ηνωμένων Εθνών, η οποία θα γίνει την εβδομάδα από 22 έως 26 Σεπτεμβρίου. Άρα κινείστε προς τη σωστή κατεύθυνση.

ΔΗΜΟΣΙΟΓΡΑΦΟΣ: Θα είναι συνάντηση ουσιαστική; Όχι «εθιμοτυπική», εντός εισαγωγικών. Θα είναι ουσιαστική συνάντηση;

Γ. ΓΕΡΑΠΕΤΡΙΤΗΣ: Δεν υπάρχει - και αυτή είναι η δική μου εμπειρία μετά από τα δύο χρόνια τιμητικής υπηρεσίας στο Υπουργείο Εξωτερικών - καμία συνάντηση μεταξύ του Έλληνα Πρωθυπουργού και του Τούρκου Προέδρου που να είναι μόνο εθιμοτυπική.

Μακάρι να μπορούσαμε να φτάσουμε σε ένα επίπεδο - και νομίζω έχουν γίνει βήματα - έτσι ώστε να κανονικοποιηθεί αυτή η σχέση. Να μην αποτελεί είδηση πρώτου μεγέθους ότι δύο ηγέτες γειτονικών χωρών βρίσκονται και συζητούν. Ακόμη όμως είμαστε στη φάση, κατά την οποία αποτελεί πράγματι ένα ζήτημα μείζονος ενδιαφέροντος. Σας λέω λοιπόν ότι πράγματι θα υπάρξει η συνάντηση αυτή, θα είναι ουσιαστική συνάντηση.

ΔΗΜΟΣΙΟΓΡΑΦΟΣ: Επιβεβαιώνετε το ρεπορτάζ του δελτίου.

Γ. ΓΕΡΑΠΕΤΡΙΤΗΣ: Δεν θα μπορούσα να κάνω και διαφορετικά. Αλλά θέλω να πω κάτι, το οποίο είναι ιδιαίτερα σημαντικό. Δεν περιμέναμε ότι από τη μία στιγμή στην άλλη, σε έναν πολύ σύντομο πολιτικό χρόνο, θα μπορούσαν να αναιρεθούν οι αξιώσεις της Τουρκίας, οι οποίες έχουν αναπτυχθεί εδώ και 30 με 40 χρόνια. Η θεωρία της «γαλάζιας πατρίδας» ανατρέχει στη δεκαετία του 1990, όπως και οι φερόμενες αποστρατιωτικοποιημένες ζώνες στο Αιγαίο, όπως επίσης και οι «γκρίζες ζώνες». Το τουρκολιβυκό μνημόνιο ανατρέχει στο 2019. Άρα, όλες οι αξιώσεις της Τουρκίας προϋπήρχαν. Δεν θεωρούσαμε ότι θα μπορούσαν να αναιρεθούν. Όπως εξάλλου και η Ελλάδα εμμένει απαρέγκλιτα στις δικές της θέσεις, οι οποίες ερείδονται στο Διεθνές Δίκαιο. Εκείνο το οποίο είπαμε είναι ότι μπορούμε να λειτουργήσουμε έτσι ώστε, αναγνωρίζοντας τις διαφορές μας, να μπορούμε, αν μη τι άλλο, να συζητούμε για να αποσυμπιέζονται εντάσεις και να μην καθίστανται κρίσεις.

ΔΗΜΟΣΙΟΓΡΑΦΟΣ: Κύριε Υπουργέ, μήπως σε αυτή τη φάση υπάρχει πλέον μία διαφοροποίηση; Δηλαδή, βλέπουμε ότι υπάρχει ένα καινούργιο τρίγωνο Τουρκία-Λιβύη-Αίγυπτος και ίσως θα έπρεπε να μας απασχολήσει, γιατί βλέπουμε ότι σε όλα τα θέματα, τα οποία έχουν να κάνουν με τα κυριαρχικά μας δικαιώματα, τους βρίσκουμε απέναντι.

Γ. ΓΕΡΑΠΕΤΡΙΤΗΣ: Χαίρομαι για την ευκαιρία που μου δίνετε να αναφερθώ στο ζήτημα της Λιβύης και της Αιγύπτου. Καταρχάς, να σας πω για την Αίγυπτο ότι έχουμε μια σχέση όχι απλά γειτονική, αλλά μία σχέση στρατηγική, θα μου επιτρέψετε να πω μία σχέση αδελφική. Τα συμφέροντά μας με την Αίγυπτο είναι απολύτως κοινά. Έχουμε στηρίξει την Αίγυπτο σε όλα τα επίπεδα, και διμερώς και στο επίπεδο της Ευρωπαϊκής Ένωσης και στο επίπεδο του Οργανισμού Ηνωμένων Εθνών και θα συνεχίσουμε να το πράττουμε.

Από την άλλη πλευρά, η Λιβύη είναι μία ιδιαίτερη κατάσταση. Γνωρίζετε ότι στη Λιβύη επικρατεί ένας de facto διχασμός, υπάρχει μία διχασμένη εξουσία. Υπάρχει μία πολιτική διαδικασία προς την κατεύθυνση της εύρεσης μιας βιώσιμης λύσης για την Λιβύη. Από την άλλη πλευρά, η πραγματικότητα είναι ότι όταν έχεις δύο κυβερνήσεις σε μία χώρα, είναι πάντοτε δύσκολη η συνεννόηση. Κάναμε μία προσπάθεια ως ελληνική κυβέρνηση, έτσι ώστε να προσεγγίσουμε τουλάχιστον την de facto κυβέρνηση της ανατολικής Λιβύης. Η δυτική Λιβύη ήταν εκείνη που υπέγραψε το τουρκολιβυκό μνημόνιο. Τι έχουμε καταφέρει σήμερα; Σήμερα έχουμε καταφέρει, πρώτον, να μην έχει κυρωθεί το τουρκολιβυκό μνημόνιο από τη Βουλή της Λιβύης, μολονότι φερόταν ως δεδομένο ότι θα συμβεί αυτό. Δεύτερον, καταφέραμε να ελέγξουμε τις μεταναστευτικές ροές. Δεν είναι μικρό πράγμα, ιδιαιτέρως μετά από την επίσκεψη, την οποία είχα και στην ανατολική και στη δυτική Λιβύη. Τρίτον, έχουμε καταφέρει να είμαστε η μόνη ευρωπαϊκή χώρα, η οποία να συνομιλεί στο ανώτατο επίπεδο και με τις δύο κυβερνήσεις. Να έχει τη δυνατότητα ο Έλληνας Υπουργός Εξωτερικών να μπορεί να συνομιλεί, τόσο με την κυβέρνηση και τον Πρωθυπουργό στη δυτική Λιβύη, όσο και με τον στρατάρχη Haftar και τους γιους του, στους οποίους κατανέμεται η εξουσία.

ΔΗΜΟΣΙΟΓΡΑΦΟΣ: Με τον Haftar, συνομιλούμε μαζί του, αλλά το αποτέλεσμα δεν είναι αυτό που περιμένατε κύριε Υπουργέ.

Γ. ΓΕΡΑΠΕΤΡΙΤΗΣ: Θα μου επιτρέψετε να πω ότι το αποτέλεσμα είναι ακριβώς εκείνο, το οποίο περίμενα. Και το αποτέλεσμα αυτό είναι - επαναλαμβάνω: δεν υπήρξε κύρωση του τουρκολιβυκού μνημονίου, έχουν μειωθεί, σχεδόν ελαχιστοποιηθεί, οι μεταναστευτικές ροές, οι οποίες είχαν πράγματι μια μεγάλη πίεση, και το αμέσως επόμενο διάστημα θα ξεκινήσουν οι συζητήσεις των τεχνικών επιτροπών για την οριοθέτηση θαλασσίων ζωνών μεταξύ Ελλάδος και Λιβύης, κάτι το οποίο εκκρεμεί από το 2010. Μετά λοιπόν από 15 χρόνια θα επανεκκινήσουν οι συζητήσεις αυτές. Νομίζω ότι είναι μια σημαντική στιγμή για τις σχέσεις μεταξύ Ελλάδος και Λιβύης. Θέλω να σας πω ότι αποδίδουμε πολύ μεγάλη σημασία στις σχέσεις αυτές. Η Ελλάδα με την Λιβύη είναι γνήσια γειτονικά κράτη.

ΔΗΜΟΣΙΟΓΡΑΦΟΣ: Ο Haftar έδωσε την άδεια στην Τουρκία να κάνει έρευνες...

Γ. ΓΕΡΑΠΕΤΡΙΤΗΣ: Να πούμε και δυο κουβέντες για τις έρευνες, χαίρομαι που το αναφέρατε. Γιατί σημασία δεν έχουν μόνο οι αξιώσεις, οι οποίες προβάλλονται, οι οποίες μπορεί να είναι μαξιμαλιστικές, αλλά το τι πράττει στο πεδίο. Η Λιβύη, λοιπόν, σεβάστηκε την ελληνική μέση γραμμή. Όταν, λοιπόν, παραχώρησε οικόπεδα προς εκμετάλλευση, το έκανε νοτίως της γραμμής εκείνης που η ελληνική πλευρά θεωρεί ως μέση γραμμή. Άρα, μολονότι υπάρχει ένα ζήτημα σε σχέση με το ότι η Λιβύη θεωρείται ότι υπερκέρασε τη γραμμή της Αιγύπτου, της Ιταλίας, της Μάλτας, σε ό,τι αφορά την Ελλάδα, τη σεβάστηκε. Και κάτι σημαντικό. Στις 11 Σεπτεμβρίου λήγει η προθεσμία για την εκδήλωση ενδιαφέροντος για τα ελληνικά οικόπεδα που προκηρύχθηκαν νοτίως της Κρήτης. Είναι πολύ σημαντικό. Θεωρώ ότι θα πρόκειται για μια σπουδαία επιτυχία της ελληνικής κυβέρνησης, της ελληνικής διπλωματίας, ένας αμερικανικός κολοσσός, η Chevron, να βρεθεί εδώ. Γιατί, στο τέλος της ημέρας, εκεί που κρινόμαστε όλοι είναι στο πεδίο. Και στο πεδίο, είναι εκεί που τα κυριαρχικά δικαιώματα βρίσκουν την εφαρμογή τους.

ΔΗΜΟΣΙΟΓΡΑΦΟΣ: Κύριε Υπουργέ, επειδή αναφέρατε και την Αίγυπτο, θέλω να έρθω σε ένα θέμα επίσης της επικαιρότητας, για τη Μονή Σινά. Είχαμε και έκκληση του Αρχιεπισκόπου Κύπρου για ενότητα μεταξύ των μοναχών. Θα θέλαμε να μας πείτε τι εικόνα έχετε, αν θα έχουμε εξομάλυνση και θετικές εξελίξεις συνολικά για την Μονή.

Γ. ΓΕΡΑΠΕΤΡΙΤΗΣ: Είναι δύο οι διαστάσεις. Είναι η διάσταση η εκκλησιαστική και είναι και η διάσταση η διμερής, που αφορά την υπόσταση της Μονής. Σε ό,τι αφορά στα εκκλησιαστικά, η ελληνική κυβέρνηση προσπαθεί να έχει όσο το δυνατόν μικρότερη συμμετοχή. Πρόκειται για ζητήματα, τα οποία είναι εκκλησιαστικά, κανονικού δικαίου, τα οποία θα πρέπει να τα επιλύει η Εκκλησία, η Μονή από μόνη της. Και εκείνο το οποίο εμείς πράττουμε είναι να δίνουμε τα «όπλα» εκείνα, για να μπορούν να επιλύονται τα ζητήματα.

Η αλήθεια είναι ότι θεωρούμε ότι το αμέσως επόμενο διάστημα η κατάσταση που διαμορφώθηκε, μια κατάσταση, η οποία δεν ήταν μία κανονική κατάσταση, θα εξομαλυνθεί. Θα έχουμε δηλαδή μια ενιαία ηγεσία στη Μονή. Γιατί η πραγματικότητα είναι, για να είμαστε δίκαιοι, ότι η μεγάλη προσπάθεια που γίνεται αυτή τη στιγμή για τη ρύθμιση των θεμάτων της Μονής μπορεί να βρει απέναντί της την πραγματικότητα την εκκλησιαστική. Άρα, προσβλέπουμε και βοηθάμε στο να επιλυθεί αυτή η κατάσταση διχασμού που προέκυψε. Τώρα, σε ό,τι αφορά τη συζήτηση για τα ρυθμιστικά. Είναι μια πολύ δύσκολη συζήτηση. Θέλω να ενημερώσω τους ακροατές σας, είναι πολύ δύσκολα τα θέματα αυτά.

Η Ιερά Μονή της Αγίας Αικατερίνης του Όρους Σινά είναι η μακροβιότερη εν λειτουργία Μονή του Ορθόδοξου κόσμου. Είναι εν λειτουργία δεκαπέντε αιώνες. Μολονότι πρόκειται για μία Μονή δεκαπέντε αιώνων, δεν υπήρξε ποτέ μία ρύθμιση, η οποία να προβλέπει το ειδικό νομικό της καθεστώς. Το αποτέλεσμα είναι ότι υπήρχε μία σοβαρότατη αμφιβολία και για την ιδιοκτησία της Μονής, αλλά και για τη νομική της υπόσταση. Εθεωρείτο μία κοινή αρχαιότητα. Επ’ ευκαιρία της έντασης που δημιουργήθηκε με την έκδοση της απόφασης του Εφετείου της Ισμαηλίας στην Αίγυπτο, ξεκίνησε μια συζήτηση μεταξύ των δύο κυβερνήσεων, της Αιγύπτου και της Ελλάδας, για να βρεθεί ένας νέος τρόπος, έτσι ώστε η Μονή να αποκτήσει την οντότητα εκείνη, η οποία είναι αναγκαία για να συνεχίσει τον χαρακτήρα της ως ελληνορθόδοξης Μονής.

Και νομίζω ότι θα υπάρξει μια ευκαιρία, για πρώτη φορά σε δεκαπέντε αιώνες, να έχουμε μια ρύθμιση του αιγυπτιακού δημοσίου, με την οποία, πρώτον, θα αναγνωρίζονται δικαιώματα στη Μονή, που είναι πάρα πολύ σημαντικό, θα διασφαλίζεται εις το διηνεκές ο ελληνορθόδοξος χαρακτήρας της Μονής και, επιπλέον, θα διασφαλίζεται η συνέχεια της Μονής. Διότι ξέρετε, σήμερα που μιλάμε, εκείνοι οι οποίοι βρίσκονται εντός της Μονής, οι μοναχοί, βρίσκονται με άδειες παραμονής μικρής διάρκειας, μηνιαίες και τριμηνιαίες. Εκείνο, το οποίο είναι αναγκαίο, είναι όσοι βρίσκονται εντός της Μονής να βρίσκονται επί μακρόν...

ΔΗΜΟΣΙΟΓΡΑΦΟΣ: Υπάρχει χρονοδιάγραμμα για αυτή τη συμφωνία που μας περιγράψατε;

Γ. ΓΕΡΑΠΕΤΡΙΤΗΣ: Βρισκόμαστε σε μια διαρκή συνεννόηση με την αιγυπτιακή κυβέρνηση. Υπάρχει μια σχέση αμοιβαίας κατανόησης. Θεωρώ ότι είναι πάρα πολύ σημαντικό να εξασφαλιστεί εκείνο, το οποίο ανέφερα, δηλαδή ο διαρκής, αέναος ελληνορθόδοξος χαρακτήρας της Μονής και ευελπιστώ ότι στις επόμενες εβδομάδες θα έχουμε νεότερα σε ό,τι αφορά τη ρύθμιση. Θέλω να επισημάνω - γιατί αυτό έχει την αξία του και να το αναδείξουμε - ότι το γεγονός ότι η ελληνική Πολιτεία συμμετέχει στις συζητήσεις για το μέλλον και την υπόσταση της Μονής είναι από μόνο του ένα επίτευγμα. Διότι δεν ήταν καθόλου αυτονόητο ότι η ελληνική κυβέρνηση θα ήταν καίριος παράγοντας στις συζητήσεις, οι οποίες γίνονται. Χάρη στη στρατηγική διμερή σχέση που έχουμε με την Αίγυπτο και χάρη στην ισχυρή θέση που απολαύει η Ελλάδα, αυτή τη στιγμή είμαστε σε θέση να είμαστε κρίσιμοι παράγοντες.

ΔΗΜΟΣΙΟΓΡΑΦΟΣ: Πάμε λίγο στο θέμα το Ουκρανικό, κύριε Υπουργέ. Περνάει σε μία νέα φάση ο πόλεμος και με τα όσα έχουν γίνει το προηγούμενο διάστημα στις Ηνωμένες Πολιτείες, είδαμε σήμερα την κυρία von der Leyen να κατηγορεί τη Ρωσία ότι υπέστη το αεροσκάφος της ηλεκτρονικό πόλεμο. Είδαμε τον θερμό εναγκαλισμό του Erdogan με τον Putin, την ίδια ώρα που η Ουκρανία παίρνει drones από την Τουρκία για να χτυπήσει τη Ρωσία. Θέλω να μου πείτε αν σας ανησυχεί όλο αυτό το νέο περιβάλλον που δημιουργείται. Ποια είναι η θέση της χώρας μας στο Ουκρανικό, στην επόμενη φάση, και αν σας ανησυχεί και αυτός ο θερμός εναγκαλισμός που είδαμε σήμερα μεταξύ Erdogan και Putin.

Γ. ΓΕΡΑΠΕΤΡΙΤΗΣ: Με προβληματίζουν όλα. Θα ήμουν πραγματικά αφελής να θεωρώ ότι όλα όσα συμβαίνουν απηχούν μία διπλωματική κανονικότητα. Όχι, δεν είναι κανονικά αυτά, τα οποία συμβαίνουν. Βιώνουμε μία σοβαρότατη μετάλλαξη του γεωστρατηγικού παιχνιδιού. Και σε αυτή τη μετάλλαξη η Ελλάδα οφείλει να έχει μια στιβαρή θέση. Σας λέω λοιπόν ευθέως σε ό,τι αφορά την Ουκρανία, η Ελλάδα από την πρώτη στιγμή τήρησε μια στάση αρχής, υπέρ του αμυνόμενου, υπέρ του Διεθνούς Δικαίου, κατά του αναθεωρητισμού, κατά της αλλαγής των συνόρων. Ακούω με δισταγμό, ο οποίος φθάνει τα όρια του φόβου, εκείνους, οι οποίοι λένε ότι θα πρέπει να έχουμε μια γραμμή, η οποία να είναι αμφίσημη.

ΔΗΜΟΣΙΟΓΡΑΦΟΣ: Σαν της Τουρκίας.

Γ. ΓΕΡΑΠΕΤΡΙΤΗΣ: Να είμαστε δηλαδή και υπέρ του Διεθνούς Δικαίου, αλλά και υπέρ του ισχυρού, προσβλέποντας στα οφέλη εκείνου που στο τέλος μπορεί να είναι ο νικητής σε αυτήν τη διπλωματική αντιπαλότητα. Εγώ θέλω να πω το εξής για όσους θεωρούν ότι αυτού του τύπου η συναλλακτική θέση ταιριάζει στην Ελλάδα. Ας σκεφτούμε ότι η Ελλάδα, καλώς ή κακώς, σε βάθος χρόνου θα βρεθεί να συζητά για τα μεγάλα της θέματα, για τα θέματα που αφορούν την Κύπρο, την Ανατολική Μεσόγειο, το Αιγαίο. Γιατί είναι η φορά των πραγμάτων τέτοια. Μπορεί να μην γίνει σε αυτήν την πολιτική γενιά, μπορεί να γίνει στην επόμενη. Το μεγάλο μας όπλο θα παραμείνει ότι εμείς είμαστε πάντοτε, ανεπιφύλακτα, χωρίς αστερίσκους, με το μέρος του Διεθνούς Δικαίου. Αν σήμερα αποστούμε από τη βασική θέση κατά του αναθεωρητισμού και κατά της αλλαγής των συνόρων, δεν θα έχουμε κανένα, ούτε ηθικό, ούτε πολιτικό έννομο συμφέρον να επικαλεστούμε κάποια στιγμή αυτήν τη θέση μας κατά του αναθεωρητισμού. Άρα, η Ελλάδα, είναι συνεπώς υπέρ της Ουκρανίας, κατά της αλλαγής των συνόρων και υπέρ της ακεραιότητας. Βεβαίως, η θέση μας είναι ότι σε αυτή τη φάση δεν θα συμμετέχουμε στρατιωτικά στις εγγυήσεις ασφαλείας υπέρ της Ουκρανίας. Θα συμμετέχουμε στην ανασυγκρότηση, θα συμμετέχουμε στις ανθρωπιστικές εκστρατείες, όχι σε ό,τι αφορά τις εγγυήσεις. Όμως η βασική θέση αρχής για την Ελλάδα παραμένει: Διεθνές Δίκαιο χωρίς αστερίσκους.

ΔΗΜΟΣΙΟΓΡΑΦΟΣ: Πάμε και στο Παλαιστινιακό. Κύριε Υπουργέ, προφανώς παρακολουθείτε από κοντά αυτά που γίνονται στη Γάζα. Εγώ ήθελα να σας ρωτήσω αν για την ελληνική κυβέρνηση αυτό που γίνεται εκεί είναι γενοκτονία. Αντιλαμβάνομαι ότι το Ισραήλ είναι σύμμαχος της Ελλάδας, αλλά πριν από λίγο και εσείς μιλήσατε για το Διεθνές Δίκαιο και για την μη αλλαγή των συνόρων, όταν το Ισραήλ επιχειρεί στην πραγματικότητα να αλλάξει τα σύνορα, τα έχει αλλάξει κατ’ επανάληψη με τους εποίκους. Και γενικότερα, θα ήθελα να μου πείτε πώς αντιμετωπίζετε την κατάσταση, η οποία επικρατεί σε αυτό το μέρος του πλανήτη.

Γ. ΓΕΡΑΠΕΤΡΙΤΗΣ: Θα είμαι σαφής και δεν πρόκειται να υπεκφύγω. Αυτή τη στιγμή συντελείται μια ανθρωπιστική καταστροφή στη Γάζα. Και δυστυχώς τα σχέδια, τα οποία υπάρχουν για εποικισμούς στη Δυτική Όχθη, δεν βοηθούν. Και γι’ αυτό το λόγο εμείς, που έχουμε μια εξαιρετική σχέση με το Ισραήλ, είμαστε σε θέση να μπορούμε να μεταφέρουμε ρητά το μήνυμα αυτό. Εμείς θεωρούμε αυτή τη στιγμή ότι θα πρέπει να εξαντληθεί κάθε δυνατότητα, έτσι ώστε να σταματήσουν άμεσα οι εχθροπραξίες, να αποκατασταθεί η ανθρωπιστική ροή βοήθειας, να επιστραφούν χωρίς όρους οι όμηροι και να υπάρξει στο πλαίσιο της πολιτικής λύσης η εγκατάσταση του κράτους της Παλαιστίνης. Είμαστε πάρα πολύ σαφείς. Ήμασταν πρωτοπόροι και είμαστε ακόμη στο κομμάτι της ανθρωπιστικής βοήθειας. Δεν το διαφημίζουμε. Η θέση μας δεν είναι να διαφημίζουμε το τι κάνουμε. Το εντελώς αντίθετο. Εμείς είμαστε εδώ για να είμαστε ωφέλιμοι. Θέλω, όμως, να σας πω ότι με δικές μας πρωτοβουλίες στην Ευρωπαϊκή Ένωση και στον Οργανισμό Ηνωμένων Εθνών έχουν υπάρξει βοήθειες, οι οποίες είναι πολύ σημαντικές. Η Ελλάδα πρωτοστάτησε στο να δεχτούμε μικρά παιδιά, ασθενείς του πολέμου, από τη Γάζα και αυτή τη στιγμή φιλοξενούνται σε δομές και σε ιατρικές εγκαταστάσεις στην Ελλάδα.

Στην Ελλάδα έχουμε ήδη δρομολογήσει μακρά ροή ανθρωπιστικής βοήθειας, η οποία γίνεται και με αεροπορικές ρίψεις. Σε πολλές περιπτώσεις έχουμε μεσολαβήσει, έτσι ώστε να υπάρξει συμμετοχή της Παλαιστινιακής Αρχής, να υπάρξει η UNRWA, η οποία είναι η αρχή των Ηνωμένων Εθνών, η οποία βοηθάει στα ανθρωπιστικά στην Παλαιστίνη. Η Ελλάδα είναι πρωτοπόρος στο κεφάλαιο αυτό.

ΔΗΜΟΣΙΟΓΡΑΦΟΣ: Αν μου επιτρέπετε μια διακοπή. Aφού γίνονται όλα αυτά, πάω στην αξιωματική αντιπολίτευση, θεσμικά στη Βουλή, γιατί το ΠΑΣΟΚ λέει να επαναφέρετε και εσείς τη συζήτηση για αναγνώριση του Παλαιστινιακού κράτους, όπως ο Starmer, όπως ο Macron; Και λέει επίσης ότι η κυβέρνηση κλείνει τα μάτια σε ό,τι συμβαίνει στην Παλαιστίνη. Τι απαντάτε στο ΠΑΣΟΚ; Γιατί από τη θέση της αξιωματικής αντιπολίτευσης το έβαλε και θεσμικά ο κ. Ανδρουλάκης. Ζήτησε να συζητηθεί αυτό το θέμα στη Βουλή.

Γ. ΓΕΡΑΠΕΤΡΙΤΗΣ: Να ξεκινήσουμε από τη βασική παραδοχή ότι το ζήτημα της αναγνώρισης του παλαιστινιακού κράτους είναι ένα ζήτημα, το οποίο ανατρέχει δεκαετίες. Καμία κυβέρνηση δεν προχώρησε στην αναγνώριση του παλαιστινιακού κράτους. Για μένα και για την κυβέρνηση είναι σαφές. Η Ελλάδα θα αναγνωρίσει το κράτος της Παλαιστίνης. Το ερώτημα δεν είναι αν θα γίνει αυτό, αλλά το πότε θα γίνει αυτό. Εκείνο, το οποίο εμείς πιστεύουμε, είναι ότι η αναγνώριση του κράτους της Παλαιστίνης θα πρέπει να συνδεθεί με μια διαδικασία, η οποία σήμερα βρίσκεται σε εξέλιξη, για την πολιτική λύση, με τη διακοπή των εχθροπραξιών, η οποία θα οδηγήσει στο κράτος της Παλαιστίνης. Εμείς συμμετέχουμε σε όλες τις διεργασίες για τη λύση των δύο κρατών και θα συνεχίσουμε να το πράττουμε. Θα είμαστε στην πρωτοπορία. Το πότε θα γίνει η αναγνώριση εκ μέρους της ελληνικής πλευράς είναι κάτι, το οποίο θα συζητήσουμε. Από την άλλη πλευρά, θεωρώ ότι εκείνοι, οι οποίοι προτείνουν την αναγνώριση «εδώ και τώρα» θα πρέπει να σκεφθούν τις ευρύτερες γεωπολιτικές συνέπειες και κατά πόσον θα είναι ωφέλιμο. Γιατί, ναι, πράγματι όλοι θεωρούμε ότι αυτή τη στιγμή έχουμε μια ανθρωπιστική καταστροφή στη Γάζα και όλοι νομίζω μπορούμε να συμφωνήσουμε σε αυτό το τραπέζι και στη Βουλή, ότι θα πρέπει να υπάρξει αναγνώριση του παλαιστινιακού κράτους.

Από την άλλη πλευρά, εκείνο, το οποίο σήμερα έχει προτεραιότητα, είναι να σταματήσει η ανθρωπιστική αυτή καταστροφή. Πραγματικά είναι ανείπωτο αυτό, το οποίο συμβαίνει στη Γάζα. Να διασφαλίσουμε τις εγγυήσεις εκείνες, έτσι ώστε να μπορεί να υπάρξει παλαιστινιακό κράτος. Διότι δεν έχει σημασία μόνο η αναγνώριση του παλαιστινιακού κράτους, αλλά και η πραγματική του υπόσταση. Δεν μπορούμε αυτή τη στιγμή να δίνουμε λευκή επιταγή για δράσεις, οι οποίες de facto μπορεί να μηδενίσουν την προοπτική ενός παλαιστινιακού κράτους. Εγώ εκείνο, το οποίο λέω από την πρώτη στιγμή, είναι ότι σε αυτή την συγκυρία εκείνο, το οποίο θα πρέπει να γίνει είναι ότι θα πρέπει να δοθεί όραμα στον παλαιστινιακό λαό.

ΔΗΜΟΣΙΟΓΡΑΦΟΣ: Κύριε Υπουργέ, έχετε δεχτεί πάρα πολύ σκληρή κριτική κι εσείς και η κυβέρνηση από την αντιπολίτευση για την πολιτική που ακολουθείτε. Πολλές φορές τα κόμματα της αντιπολίτευσης μιλάνε για ήττες, λένε ότι πραγματικά φεύγετε από τις πάγιες ελληνικές θέσεις. Εγώ θα ήθελα να σας ρωτήσω το απλό. Η κυβέρνηση έχει μία πυξίδα; Ποιοι είναι οι σύμμαχοί μας σήμερα; Γιατί με τη Ρωσία τα έχουμε σπάσει. Με τις άλλες χώρες είμαστε μετέωροι. Πώς κινείται η κυβέρνηση στα θέματα εξωτερικής πολιτικής;

Γ. ΓΕΡΑΠΕΤΡΙΤΗΣ: Υπάρχει ένας σχεδιασμός, ο οποίος είναι πάρα πολύ ακριβής και είναι στρατηγικός σχεδιασμός. Ο σχεδιασμός αυτός λέει αύξηση και ενίσχυση του διεθνούς αποτυπώματος της Ελλάδας στον κόσμο και παράλληλα διασφάλιση όσο το δυνατόν πιο ισχυρών συμμαχιών για την πατρίδα μας. Στα δύο αυτά επίπεδα, έχω να σας πω το εξής. Πρώτον, η Ελλάδα, έχει αυξήσει σημαντικά τη θέση της στο διεθνές στερέωμα, παμψηφεί σχεδόν εκλεγμένη, αιρετό μέλος του Συμβουλίου Ασφαλείας.

ΔΗΜΟΣΙΟΓΡΑΦΟΣ: Συγγνώμη που σας διακόπτω. Τα ξέρω αυτά. Σας μιλάω επί της ουσίας. Τι κάνουμε ως χώρα απέναντι στην Τουρκία; Απέναντι στη Ρωσία; Έχουμε χάσει έναν βασικό σύμμαχο, τον οποίο τον είχαμε για πάρα πολλά χρόνια. Οι σχέσεις μας με την Αμερική είναι μετέωρες. Μη μας πείτε τι έχει κάνει η κυβέρνηση. Συγγνώμη.

Γ. ΓΕΡΑΠΕΤΡΙΤΗΣ: Μου ζητάτε, όμως, να σας πω γιατί δεν έχουμε ήττες. Άρα θα σας πω τις νίκες. Αυτή είναι η πραγματικότητα. Μου αναφέρετε ένα συγκεκριμένο πράγμα, το οποίο είναι η Ρωσία. Θέλω να σας πω ότι αυτή τη στιγμή ολόκληρη η Δύση έχει απομειώσει τις σχέσεις της με τη Ρωσία. Εγώ θέλω να σας πω ότι σε σχέση με τις υπόλοιπες χώρες της Ευρώπης και γενικότερα της Δύσης, η Ελλάδα βρίσκεται σε μια σχετικώς πιο ήπια σχέση. Εκείνο, το οποίο εμείς λέμε είναι ότι δεν πρόκειται να κάνουμε ποτέ καμία παρέκκλιση από το Διεθνές Δίκαιο.

Αλλά να σας πω κάτι άλλο, επειδή μου μιλάτε για ήττες και η ευκολία με την οποία η αντιπολίτευση αναφέρεται σε ήττες είναι πράγματι ανησυχητική και αφελής, αν όχι επικίνδυνη. Διότι όταν μιλάμε για ήττες θα πρέπει να μιλούμε για κάτι συγκεκριμένο. Ας τα πάρουμε τα δεδομένα, λοιπόν. Πού είναι η ήττα; Είναι σε σχέση με την Τουρκία; Πού βρισκόταν η Τουρκία το 2023 και πού είναι σήμερα; Η Τουρκία, το 2023 είχε μία θέση την οποία πράγματι δεν έχει απομειώσει σήμερα. Οι αξιώσεις της είναι ίδιες. Η Ελλάδα όμως έχει να παρουσιάσει πολύ περισσότερα πράγματα σε σχέση με εκείνα που είχε το 2023.

Δεύτερον, ποιες είναι οι συμμαχίες, τις οποίες είχαμε το 2023 και ποιες είναι αυτές που έχουμε σήμερα; Να σας πω, λοιπόν, ότι η σχέση μας με τις Ηνωμένες Πολιτείες είναι άριστη. Εγώ προσωπικά έχω αναπτύξει όλους εκείνους τους διαύλους, έτσι ώστε σήμερα οι Έλληνες, σε ασύμμετρο κόσμο, να αισθάνονται απολύτως ασφαλείς. Έχουμε άριστες σχέσεις με τους ισχυρούς του Κόλπου, έχουμε άριστη σχέση με την Αίγυπτο. Και η Ελλάδα, είναι η μοναδική χώρα της Ευρώπης, η οποία έχει ταυτοχρόνως ισχυρότατες σχέσεις με το Ισραήλ, αλλά και με όλο τον αραβικό κόσμο. Άρα, όταν μιλούμε για συμμαχίες, μιλούμε στην πραγματικότητα για μια πολυμερή ελληνική διπλωματία, η οποία δημιουργεί τις συνθήκες της ισχυρής Ελλάδας.

ΔΗΜΟΣΙΟΓΡΑΦΟΣ: Μια ερώτηση. Είναι εύκολο να απαντήσετε στην αντιπολίτευση και να την επικρίνετε. Όμως πολλές φορές έχετε δεχθεί κριτική και εντός των τειχών, δηλαδή και από βουλευτές της Νέας Δημοκρατίας, ότι είστε ενδεχομένως περισσότερο ευγενής από ό,τι θα έπρεπε. Ως άνθρωπος είστε έτσι και αλλιώς ευγενής. Το ερώτημα είναι αν πρέπει κανείς να είναι ευγενής και ως Υπουργός Εξωτερικών και αν θεωρείτε αυτή την κριτική ότι είναι ένα αρνητικό σας - δηλαδή η ευγένεια στις διεθνείς σχέσεις - και τι απαντάτε σε αυτούς τους συναδέλφους σας εντός της Νέας Δημοκρατίας που σας το επιρρίπτουν αυτό;

Γ. ΓΕΡΑΠΕΤΡΙΤΗΣ: Εγώ δεν πρόκειται να μεταλλαχθώ. Εγώ προσήλθα στην πολιτική με μια ευγενή φιλοδοξία να προσφέρω στην πατρίδα μου. Δεν προέρχομαι από πολιτική οικογένεια, δεν είχα πολιτικές φιλοδοξίες και δεν έχω ακόμα. Μία είναι η θέση μου και είναι η υπηρεσία στην πατρίδα. Δεν πρόκειται να αλλάξω. Αλλά από την άλλη πλευρά, εκείνοι, οι οποίοι θεωρούν ότι η ευγένεια είναι αδυναμία, κάνουν μεγάλο λάθος. Όταν πρόκειται για την υπηρεσία στην πατρίδα, για την εξυπηρέτηση των εθνικών συμφερόντων, δεν χωρεί ευγένεια, χωρεί μόνο ισχύς. Και θέλω να σας πω ότι έχω τη συνείδησή μου ήσυχη. Μπορεί να δέχομαι κριτική. Εγώ πάντοτε είμαι πολύ ανεκτικός στην κριτική, ήμουν ως ακαδημαϊκός, είμαι και σήμερα ως πολιτικός. Θεωρώ ότι η κριτική είναι αναγκαία στη δημοκρατία. Από την άλλη πλευρά, θέλω να πω ότι η συνείδησή μου είναι ήσυχη. Εγώ φροντίζω έτσι ώστε οι Έλληνες πολίτες να αισθάνονται ασφαλείς σε καιρούς που είναι πάρα πολύ δύσκολοι και να αισθάνονται υπερήφανοι. Θα συνεχίσω να το πράττω. Δεν θα μείνω αιώνια στην πολιτική, αλλά όσο μείνω εγώ, θέλω οι πολίτες να είναι ασφαλείς και υπερήφανοι.

ΔΗΜΟΣΙΟΓΡΑΦΟΣ: Ευχαριστούμε πολύ.


Γ. ΓΕΡΑΠΕΤΡΙΤΗΣ: Ήταν μεγάλη μου τιμή.

2 Σεπτεμβρίου, 2025