"....Κάτω άπό αυτές τίς συνθήκες, καί μέ γνώμονα τή ρήση ό «βρεγμένος τήν βροχή δέν τή φοβάται», οί ομογενείς μας δηλώνουν έτοιμοι νά συνε­χίσουν τόν μοναχικό άγώνα επι­βίωσης, προσμένοντας τή συ­μπαράσταση καί εκτίμηση εκεί­νων τών κύκλων στην Ελλάδα, τήν Τουρκία, άλλα καί τό εξω­τερικό, πού διαθέτουν τήν παι­δεία καί τόν πολιτισμό να ανα­γνωρίσουν, νά σεβαστούν καί νά συμβάλουν στην διαιώνιση τής πολύτιμης παρουσίας τής Ρωμιοσύνης στην Κωνσταντι­νούπολη, μέ καθοδηγητή πά­ντα τό ιστορικό Οικουμενικό Πατριαρχείο. Όπως εύστοχα υπογράμμισε ένας κοινοτι­κός παράγων τής Ομογένειας πού ανήκει στή νεώτερη γε­νιά, ή δύναμη τοϋ ρωμαίικου στοιχείου είναι ό σημαντικός πολιτισμός του- κάτι πού έχει ανάγκη τόσο ή Ελλάδα, όσο καί ή Τουρκία σήμερα...."

Aπό την "ΕΣΤΙΑ"


                                                               "ΕΣΤΙΑ", 04-05/03/17

Οι Ρωμιοί κρατούν μικρό καλάθι

Του Πρέσβεως Αλέξη Αλεξανδρή

ΚΑΤΑ τήν επίσκεψη στην γενέ­τειρα μου, Κωνσταντινούπολη, τήν εβδομάδα αυτή, μού δόθη­κε ή ευκαιρία νά συναντηθώ μέ στελέχη τού Οικουμενικού Πα­τριαρχείου, ταγούς τής Ομο­γένειας, Ρωμιούς καθηγητές πανεπιστημίων, εκπαιδευτι­κούς, δημοσιογράφους, νεο­λαίους ομογενείς άλλα καί νεοπολίτες (έλλαδίτες πού διαμέ­νουν στην Πόλη τά τελευταία χρόνια). Όπως θά ανέμενε κα­νείς, οί πολιτικές εξελίξεις στην Τουρκία, μετά τό αποτυχημένο πραξικόπημα τοϋ καλοκαιριού, τό επικείμενο δημοψήφισμα, τά ελληνοτουρκικά, καί, πάνω άπό όλα, τό μέλλον τού Οικουμενι­κού Πατριαρχείου καί τής Ομο­γένειας στην πολιτικά καί κοι­νωνικά μετάλλασσα μένη Τουρ­κία αποτέλεσαν τά θέματα πού κυριάρχησαν σέ αυτές τίς  συ­νομιλίες. Ετέθη επίσης καί τό θέμα των σχέσεων του Ελληνι­σμού τής Κωνσταντινούπολης μέ τήν Ελλάδα τής κρίσης.

Κοινό ήταν τό αίσθημα αβε­βαιότητας καί έντονης ανησυ­χίας γιά τό τί μέλλει γενέσθαι ιδίως μετά τό δημοψήφισμα πού θά γίνει τήν Κυριακή του Πάσχα (16 Απριλίου). Κανείς άπό τους συνομιλητές μου δέν ήταν αφε­λής γιά νά πιστεύει ότι τό δημο­ψήφισμα -γιά τήν απαλλαγή 18 άρθρων του Συντάγματος, πού θά ενδύσουν τόν Τούρκο Πρό­εδρο τής Δημοκρατίας μέ σχε­δόν απόλυτη εξουσία-θά φέρει τήν ανάσταση τής Ρωμιοσύνης.

Οί Ρωμιοί κρατούν μικρό κα­λάθι. Αρκετοί άπό τους συνομι­λητές μου μετέφεραν τήν πρό­θεση τους νά ψηφίσουν «ναί» στό δημοψήφισμα, ευελπιστώ­ντας ότι ή επικράτηση τοϋ Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν θά «ηρε­μήσει τά πνεύματα καί θά φέρει κάποια σταθερότητα στήν χώρα απαλλάσσοντας τόν πα­ντοδύναμο Πρόεδρο τής Δη­μοκρατίας άπό τίς δεσμεύσεις του προς τό εθνικιστικό κόμμα τοϋ Μπαχτσελί».

Είναι οί «αίσιόδοξοι» πού υποστηρίζουν ότι μιά τέτοια εξέλιξη ενδέχεται νά επιτρέ­ψει στό κυβερνών κόμμα νά γυ­ρίσει σελίδα, καί, σέ ένα κλίμα αυτοπεποίθησης, νά δημιουρ­γηθούν ξανά οί συνθήκες τών πρώτων ετών τής διακυβέρνη­σης τοϋ Κόμματος Δικαιοσύνης καί Ανάπτυξης, όταν ό
Έρντογάν υποσχόταν στίς μή μου­σουλμανικές μειονότητες τήν αποκατάσταση τών αδικιών τοϋ παρελθόντος.

Υπενθυμίζουν τά συγκεκρι­μένα μέτρα στά ζητήματα τών βακουφιών, τήν επιστροφή ακι­νήτων στά ευαγή ιδρύματα τών μειονοτήτων, καί τήν  κατάργη­ση τής περιβόητης Ειδικής Επι­τροπής Μειονοτήτων, πού, άπό τήν ίδρυση της, τό 1962, ταλαι­πώρησε αφάνταστα τίς διοική­σεις τών ελληνικών βακουφίων ωθώντας πολλούς Κωνοταντινουπολίτες νά εγκαταλείψουν τήν Τουρκία. Ενθυμούνται τίς τακτικές καί, ενίοτε εποικοδο­μητικές, επαφές τού Οικουμε­νικού Πατριάρχη μέ τόν ηγέτη της Τουρκίας καί τους άμεσους συνεργάτες του. Οί «απαισιό­δοξοι», άπό τήν άλλη πλευρά,
 ανησυχούν ότι τό θετικό κλί­μα τής εποχής τής διπλωματί­ας τών σεισμών χάθηκε ανε­πιστρεπτί, καί ή έξαρση τής αντιπαλότητας μεταξύ Ελλά­δας καί Τουρκίας στό Αίγαίο καί τήν Κύπρο δέν είναι καθό­λου καλοί οίωνοί γιά τή Ρωμιο­σύνη. Αυτοί αναλύουν πιό ψύ­χραιμα τίς «παραχωρήσεις του παρελθόντος» καί τονίζουν ότι τά βασικά αίτήματα τοϋ Οικου­μενικού Πατριαρχείου καί τής Ομογένειας, όπως ή επαναλει­τουργία τής Χάλκης, οί δημο­κρατικές εκλογές στό μεγαλύ­τερο καί πλουσιότερο ευαγές ίδρυμα τής Ρωμιοσύνης, τό Νο­σοκομείο Βαλουκλή. ή επιστρο­φή τών ιστορικών ελληνορθό­δοξων εκκλησιών τοϋ Γαλατά κ.ο.κ. δέν ίκανοποιήθηκαν πο­τέ, παρά τίς αλλεπάλληλες υπο­σχέσεις.

Αυτό, βεβαίως, δέν σημαί­νει ότι τό μέτωπο του «όχι» διάκειται φιλικότερα προς τους Έλληνες. Οί περισσό­τεροι ομογενείς παρατηρη­τές τών πολιτικών εξελίξεων στην Τουρκία συμφωνούν ότι τό αποτέλεσμα του δημοψη­φίσματος θά εξαρτηθεί σέ με­γάλο βαθμό άπό τήν εθνικιστι­κή, καί δή τήν ακραία εθνικιστι­κή, ψήφο, μέ αποτέλεσμα αυτό ακριβώς τό κομμάτι τής τουρ­κικής κοινωνίας νά αποτελεί τό μήλον τής έριδος καί γιά τίς δύο πλευρές. Είτε «ναί» είτε «όχι», θά υπάρξει έξαρση του εθνικισμού με τους  θρησκευ­όμενους εθνικιστές νά αντι­μάχονται τόν κεμαλικό εθνικι­σμό. Αυτή είναι ή ανάλυση καί τό βασικό συμπέρασμα τών πιό έγκυρων ομογενών συνο­μιλητών μου.

Λίγοι είναι εκείνοι πού έχουν τήν ψευδαίσθηση ότι, επει­δή σήμερα ή Ρωμιοσύνη είναι πληθυσμικά αμελητέα ποσότη­τα δέν θεωρείται πλέον απειλή άπό τους εθνικιστές. Οί Ρωμιοί γνωρίζουν άπό πείρα ότι ό εθνι­κισμός λειτουργεί πρωτίστως μέ συμβολισμούς, καί. σέ αυτό τό επίπεδο, γνωστή καί διαχρο­νική είναι ή θέση του Έλληνα.

Πάρα ταύτα, εντυπωσιάζει ή αποφασιστικότητα τών ενα­πομεινάντων στην Πόλη Ρω­μιών νά παραμείνουν στην γε­νέτειρα τους, σέ μιά εποχή πού εκατοντάδες «Λευκοί Τούρκοι» καί μέλη των μή μουσουλμα­νικών μειονοτήτων (κυρίως οί Εβραίοι) μεταναστεύουν στό εξωτερικό. «Είμαστε συνηθι­σμένοι σέ αυτά καί γνωρίζουμε πώς νά ξεπερνάμε τίς κακοτο­πιές», μού είπε μέ νόημα ένας συνομιλητής.

Αλλά καί πού νά πάμε; μού είπε ένας άλλος. Ή Ελλάδα της κρίσης, συνέχισε, δέν φαίνεται νά έχει τήν «πολυτέλεια πλέ­ον νά ασχολείται μέ εμάς».  Πή­γαινε σέ κάποιο Κέντρο Αλλοδαπών στην Αθήνα νά δείς τί απάντηση παίρνεις όταν δηλώ­σεις στον όποιο υπάλληλο ότι είσαι ομογενής έκ Κωνσταντι­νουπόλεως. Μάς ζητούν πιά πι­στοποιητικά υγείας, καί πρέπει νά αποδείξουμε ότι δέν αποτε­λούμε κίνδυνο γιά τήν δημόσια υγεία. Καί ποινικό μητρώο, ένώ όλοι γνωρίζουμε ότι οί Ρωμιοί τής Κωνσταντινούπολης καί τής "Ιμβρου είναι φιλήσυχοι καί νομιμόφρονες πολίτες. «Άλλαξαν οί εποχές», εξήγησε μέ παράπονο.

Τήν απογοήτευσή του μέ τήν στάση τής Ελλάδας εξέ­φρασε παλαίμαχος ομογε­νής δημοσιογράφος, ό οποίος υπενθύμισε ότι στην Πόλη εκδί­δονται δύο αποκλειστικά ελλη­νόγλωσσες καθημερινές εφη­μερίδες. Εντυπωσιακό επίτευγ­μα πού προϋποθέτει θυσίες καί σκληρή δουλειά.

Λίγοι αναρωτιούνται, πρό­σθεσε, πώς τά καταφέρνουν αυτές οί εφημερίδες. Συνοψί­ζοντας, παρατήρησε ότι δέν έχει ποτέ «κτυπήσει τήν πόρ­τα» τών γραφείων τής εφημε­ρίδας του κάποιος άπό τους μεγαλόσχημους Έλληνες  πο­λιτικούς καί πολιτευτές οί οποίοι δέν παραλείπουν πο­τέ νά επισκεφθούν τό Οικου­μενικό Πατριαρχείο στίς με­γάλες γιορτές τής Ορθοδοξί­ας προκειμένου νά «κλέψουν» λίγη μεγαλοπρέπεια καί αίγλη  πού μόνο τό Φανάρι μπορεί νά προσφέρει, ευελπιστώντας συνάμα νά μεταδίδεται ή Λει­τουργία άπό τά κρατικά κανά­λια στην Ελλάδα.


Ομογενής στον χώρο τής φιλανθρωπίας μού είπε ότι 500 γέροι καί ανήμποροι ομογενείς προσπαθούν νά επιβιώσουν, έδώ καί σχεδόν ένα χρόνο, χω­ρίς κάποιο επίδομα, σέ διάφο­ρες γειτονιές της τεράστιας καί απρόσωπης μεγαλούπολης τών 20 καί πλέον εκατομμυρίων.

Κάτω άπό αυτές τίς συνθήκες, καί μέ γνώμονα τή ρήση ό «βρεγμένος τήν βροχή δέν τή φοβάται», οί ομογενείς μας δηλώνουν έτοιμοι νά συνε­χίσουν τόν μοναχικό άγώνα επι­βίωσης, προσμένοντας τή συ­μπαράσταση καί εκτίμηση εκεί­νων τών κύκλων στην Ελλάδα, τήν Τουρκία, άλλα καί τό

εξω­τερικό, πού διαθέτουν τήν παι­δεία καί τόν πολιτισμό να ανα­γνωρίσουν, νά σεβαστούν καί νά συμβάλουν στην διαιώνιση τής πολύτιμης παρουσίας τής Ρωμιοσύνης στην Κωνσταντι­νούπολη, μέ καθοδηγητή πά­ντα τό ιστορικό Οικουμενικό Πατριαρχείο. Όπως εύστοχα υπογράμμισε ένας 

κοινοτι­κός παράγων τής Ομογένειας πού ανήκει στή νεώτερη γε­νιά, ή δύναμη τοϋ ρωμαίικου στοιχείου είναι ό σημαντικός πολιτισμός του- κάτι πού έχει ανάγκη τόσο ή Ελλάδα, όσο καί ή Τουρκία σήμερα.

Ή πραγματικότητα αυτή δέν μπορεί νά ανατραπεί ούτε λόγω σκοπιμοτήτων πού επιβάλλουν πολιτικά συμβάντα, όπως τό δη­μοψήφισμα στην Τουρκία, άλλα ούτε καί τών πρόσκαιρων προ­τεραιοτήτων πού επιβάλλει ή οικονομική κρίση στήν Ελλάδα