"....Ο διάδοχος γιος του σουλτάνου, όμως, ο Καϊχοσρόης το κατάπιε το σκουμπρί,υποχώρησε στις εκλιπαρήσεις του λαμόγιου, πείστηκε, και του προμήθευσε «μουσούριον», δηλαδή ένα έγγραφο που επέτρεπε στον σφετεριστή να στρατολογήσει ελεύθερα στην επικράτεια του σουλτανάτου. Σύντομα ο κατσαπλιάς αυτός μάζεψε 8.000 Τουρκομάνους και άρχισε να λεηλατεί με τρομερή αγριότητα τη Φρυγία κάνοντας μεγάλες καταστροφές, εξοντώνοντας κόσμο, καίγοντας χριστιανικούς ναούς, αγρούς και αλώνια, γι' αυτό έλαβε και το προσωνύμιο «Καυσαλώνης». Μεγάλη οδύνη είχε προκαλέσει το γεγονός ότι επέτρεψε τους Τουρκομάνους να καταστρέψουν τον φημισμένο ναό του Αρχαγγέλου Μιχαήλ στις Χώνες. Το σκήνωμα εμιάνθη και τα χρυσοστόλιστα ψηφιδωτά της εκκλησίας κερματίστηκαν από τους πελέκεις των μουσουλμάνων. Οι ιστορικοί Νικόλαος Χωνιάτης και Θεόδωρος Σκουταριώτης γράφουν πως ο αυτοκράτορας Ισαάκιος ο Β' έστειλε εναντίον του σφετεριστή τον αδερφό του σεβαστοκράτορα και κατόπιν πολλούς αξιωματούχους, αλλά με φτωχά αποτελέσματα. Ευτυχώς, λίγο μετά, ο ψευδο-Αλέξιος αυτός δολοφονήθηκε με το ίδιο του το ξίφος, ενώ κοιμότανε μεθυσμένος, από κάποιον ιερέα που τον σκότωσε διότι είχε βεβηλώσει χριστιανικές εκκλησίες, ο επάρατος...."

Από  "ΤΑ ΝΕΑ/ΣΑΒΒΑΤΟΚΥΡΙΑΚΟ"

"ΤΑ ΝΕΑ/ΣΑΒΒΑΤΟΚΥΡΙΑΚΟ", 14-16/06/19

"ΠΡΟΑΣΤΙΑΚΟΣ",
του Γιώργου Σκαμπαρδώνη

Ως αποδεικνύεται ιστορικά, οι ψευδο-Αλέξιοι έρχονται και επανέρχονται στην Ιστορία, μιμούμενοι, ή υποδυόμενοι άλλους - είτε τον Παπανδρέου, είτε τον Τσε, τον Αρη, είτε τη μαμα-Τερέζα, είτε κάποιον πατερούλη, είτε τον Τσοβόλα δώσ' τα όλα.

Διάσημοι ψευδο-Αλέξιοι ιστορικά αναφέρονται κυρίως τρεις (ή τέσσερις) και είναι εκείνοι που προσπάθησαν να σφετεριστούν τον βυζαντινό θρόνο παριστάνοντας ότι είναι ο Αλέξιος Β' Κομνηνός (βασίλευσε 1180-1183), γιος και νόμιμος διάδοχος του αυτοκράτορα Μανουήλ Α' Κομνηνού, ο οποίος είχε θανατωθεί τον Νοέμβριο 1183 από τον Ανδρόνικο τον Α' διά πνιγμού.

Ο πρώτος μείραξ που εμφανίστηκε ως δήθεν διασωθείς τελικά από τον πνιγμό ψευδο-Αλέξιος είχε εξαπατήσει πολλούς με την «υποξανθίζουσαν κόμη» και τον προσποιητό ψελλισμό του - μιμούνταν ακόμα και το ψέλλισμα του πραγματικού Αλεξίου. «Το του βασιλέως προσωπείον ευφυώς υπεκρίνατο». Περί το 1192 έφτασε στη Φρυγία και παρίστανε και εκεί τον γιο του Μανουήλ Κομνηνού. Κατόπιν ο επίδοξος στασιαστής πήγε στο Ικόνιο, στο σελτζουκικό σουλτανάτο του Rum, που διοικούνταν από τον γέροντα σουλτάνο Κιλίτζ Αρσλάν και υποδύθηκε και σ' αυτόν τον «Αλέξιο τον Β'». Ο σουλτάνος τον πίστεψε διότι είχε καλές σχέσεις κάποτε με τον πατέρα του Αλεξίου και τον περιποιήθηκε, μέχρι που έφτασε κάποιος πρεσβευτής απ' την Κωνσταντινούπολη και του είπε πως πρόκειται για μεγάλο απατεώνα. Ο διάδοχος γιος του σουλτάνου, όμως, ο Καϊχοσρόης το κατάπιε το σκουμπρί, υποχώρησε στις εκλιπαρήσεις του λαμόγιου, πείστηκε, και του προμήθευσε «μουσούριον», δηλαδή ένα έγγραφο που επέτρεπε στον σφετεριστή να στρατολογήσει ελεύθερα στην επικράτεια του σουλτανάτου. Σύντομα ο κατσαπλιάς αυτός μάζεψε 8.000 Τουρκομάνους και άρχισε να λεηλατεί με τρομερή αγριότητα τη Φρυγία κάνοντας μεγάλες καταστροφές, εξοντώνοντας κόσμο, καίγοντας χριστιανικούς ναούς, αγρούς και αλώνια, γι' αυτό έλαβε και το προσωνύμιο «Καυσαλώνης». Μεγάλη οδύνη είχε προκαλέσει το γεγονός ότι επέτρεψε τους Τουρκομάνους να καταστρέψουν τον φημισμένο ναό του Αρχαγγέλου Μιχαήλ στις Χώνες. Το σκήνωμα εμιάνθη και τα χρυσοστόλιστα ψηφιδωτά της εκκλησίας κερματίστηκαν από τους πελέκεις των μουσουλμάνων. Οι ιστορικοί Νικόλαος Χωνιάτης και Θεόδωρος Σκουταριώτης γράφουν πως ο αυτοκράτορας Ισαάκιος ο Β' έστειλε εναντίον του σφετεριστή τον αδερφό του σεβαστοκράτορα και κατόπιν πολλούς αξιωματούχους, αλλά με φτωχά αποτελέσματα. Ευτυχώς, λίγο μετά, ο ψευδο-Αλέξιος αυτός δολοφονήθηκε με το ίδιο του το ξίφος, ενώ κοιμότανε μεθυσμένος, από κάποιον ιερέα που τον σκότωσε διότι είχε βεβηλώσει χριστιανικές εκκλησίες, ο επάρατος. Το κεφάλι του εστάλη με κούριερ (της εποχής) στον αυτοκράτορα, στην Κωνσταντινούπολη.


Λίγες μέρες μετά τον φόνο του ψευδο-Αλεξίου Νο 1, αρχές του 1195, εμφανίστηκε στην Παφλαγονία νέος μωροφιλόδοξος μιμητής, ο ψευδο-Αλέξιος Νο 2. Υποδυόμενος και αυτός, προσποιούμενος ότι είναι ο δήθεν διασωθείς Αλέξιος Β', κατόρθωσε να φτιάξει σιγά σιγά στράτευμα, και να αποσπάσει αρκετές περιοχές της Παφλαγονίας. Μόλις κάπως σταθεροποιήθηκε, άρχισε κι αυτός να διεκδικεί το αυτοκρατορικό στέμμα και να φορολογεί για λογαριασμό του. Σύντομα, όμως, ο Ισαάκιος έστειλε εναντίον του τον σεβαστό στρατηγό «Χαρτουλάριο των Ιπποστάθμων» Θεόδωρο Χούμνο, ο οποίος έπειτα από αρκετές μάχες κατόρθωσε να συλλάβει και να εκτελέσει παραδειγματικά τον νέο αλάστορα.

Και η περίεργη αυτή, πρόωρη κλωνοποίηση απατεώνων στο όνομα του δολοφονηθέντος Κομνηνού, συνεχίζεται: τρεις μήνες μετά την εξόντωση του Νο 2, και την καταστολή του στασιαστικού του κινήματος, ο νέος αυτοκράτωρ Αλέξιος Γ' Αγγελος βρέθηκε να αντιμετωπίζει έναν καινούργιο ψευδο-Αλέξιο, τον Νο 3, που καταγόταν από την Κιλικία. Αυτός, χρησιμοποιώντας πάλι την πλαστοπροσωπία, απέσπασε την εύνοια του ανεξάρτητου σελτζούκου εμίρη της Αγκυρας Μουχιεδίν Μασούτ ο οποίος του έδωσε στρατεύματα, αναγνωρίζοντάς τον ως πραγματικό, δήθεν, Αλέξιο Κομνηνό. Ο νέος απατεώνας άρχισε να κυριεύει περιοχές της Μικράς Ασίας, βόρεια της Αγκυρας κι έγινε κύριος διαφόρων κωμοπόλεων, διεκδικώντας, κι αυτός, τον βυζαντινό θρόνο. Ο Νο 3, σε λίγο αυτονομήθηκε από την κεντρική διοίκηση της αυτοκρατορίας, κι άρχισε να μαζεύει τους φόρους της περιοχής για λογαριασμό του. Να ισχυροποιείται όλο και περισσότερο. Να μαζεύει κι άλλο στράτευμα.

Ο αυτοκράτορας έστειλε απ' την Κωνσταντινούπολη τον Παρακοιμώμενο εκτομία (ευνούχο) Ιωάννη Ηονοπολίτη να πείσει τον εμίρη να πάψει να δίνει βοήθεια στον σφετεριστή. Ο Παρακοιμώμενος (το αξίωμα τότε ήταν ίσης ισχύος με του πρωθυπουργού) παρά τη διπλωματική του δεινότητα, δεν τα κατάφερε. Κατόπιν ο ίδιος ο αυτοκράτορας προσπάθησε προσωπικά-διπλωματικά να λύσει το θέμα, αλλά δεν μπόρεσε κι αυτός, διότι ο εμίρης ζητούσε πολλά ανταλλάγματα ετησίως σε χρήματα και σε πολυτελή υφάσματα που παράγονταν τότε στη Θήβα. Το πράγμα είχε φτάσει σε αδιέξοδο, οπότε ο αυτοκράτορας αποφάσισε να λύσει το θέμα δυναμικά: εξεστράτευσε εναντίον του ψευδο-Αλεξίου Νο 3, πέρασε τη Βιθυνία και επέδραμε στην Παφλαγονία, στα φρούρια και στις περιοχές που ήλεγχε ο σφετεριστής κι άρχισε να τα καταστρέφει. Αλλά χωρίς να μπορέσει να τον εξοντώσει - μάλιστα οι ντόπιοι πίστευαν πως είναι πραγματικός Κομνηνός ο Νο 3 και έλεγαν στον αυτοκράτορα ότι «αμφιγνωμεί», ότι δηλαδή δεν ξέρει.

Ο Νικόλαος Χωνιάτης γράφει ότι τελικά το θέμα το έλυσε η Θεία Πρόνοια: ο λαμόγιος ψευδο-Αλέξιος Νο 3, δολοφονήθηκε, μαχαιρώθηκε από κάποιον άγνωστο στο φρούριο της Τζούγγρας, δυτικά της Δάβιδρας. Σύμφωνα δε με την παρατήρηση του Χωνιάτη αυτός «εξαφανίστηκε από το πρόσωπο της γης το 1196, με την ίδια ταχύτητα με την οποία είχε εμφανιστεί» και η τιμωρία του ήταν δίκαιη.

Ο ιστορικός Hoffman αναφέρει πως την ίδια περίπου εποχή ξεφύτρωσε και άλλος ψευδο-Αλέξιος, ο Νο 4, ο οποίος έδρασε στην περιοχή του Ιλλυρικού, στη σημερινή Αλβανία.

Βέβαια υπήρξαν, σε κάθε εποχή της βυζαντινής ιστορίας, πολλοί διεκδικητές και στασιαστές, αλλά αυτό το φαινόμενο της πολλαπλής πλαστοπροσωπίας με τον Αλέξιο είναι μοναδικό. Λέτε να φταίει το ίδιο το όνομα;