"...Κυβερνητικοί παράγοντες προεξοφλούν ότι το κλίμα θα γίνει ακόμη βαρύτερο εάν η τελματώδης κατάσταση επιβεβαιωθεί και στις 26 Ιανουαρίου, έστω και αν από το Μαξίμου διαβεβαιώνουν ότι δεν υπάρχουν μεταβολές στον κυβερνητικό σχεδιασμό ακόμη κι αν η διαπραγμάτευση κλείσει τον Φεβρουάριο. Στο νέο χρονοδιάγραμμα, το Eurogroup της 20ής Φεβρουαρίου δείχνει κρισιμότερο προκειμένου η κυβέρνηση να προλάβει την συνεδρίαση του διοικητικού συμβουλίου της ΕΚΤ (9 Μαρτίου), κατά την οποία προσδοκάται η ένταξη της χώρας στο πρόγραμμα ποσοτική χαλάρωσης. Εάν χαθεί και ο στόχος του Φεβρουαρίου, αρκετά κυβερνητικά στελέχη προαναγγέλλουν σχεδόν ανοικτά ραγδαίες πολιτικές εξελίξεις, ερμηνεύοντας την κωλυσιεργία ως σαφές μήνυμα των εταίρων ότι επιδιώκουν κυβερνητική αλλαγή στην Αθήνα...."

Από "ΤΑ ΝΕΑ/ΣΑΒΒΑΤΟΚΥΡΙΑΚΟ" 

(κύριο+εσωτερικά θέματα)

                                         "ΤΑ ΝΕΑ/ΣΑΒΒΑΤΟΚΥΡΙΑΚΟ", 06-08/01/17


                                 "ΤΑ ΝΕΑ/ΣΑΒΒΑΤΟΚΥΡΙΑΚΟ", 06-08/01/17

Βουτιά στα βαθιά για Κύπρο και αξιολόγηση
Η Διάσκεψη της Γενεύης αλλά και η συνεδρίαση του EuroWorking Group κυριαρχούν στην πολιτική ατζέντα χωρίς να μονοπωλούν την προσοχή των κομματικών επιτελείων κυβέρνησης και αντιπολίτευσης

Του Διονύση Νασόπουλου

Η μετάβαση του Αλέξη Τσίπρα και του Κυριάκου Μητσοτάκη σε Αλεξανδρούπολη και Σαλαμίνα, αντίστοιχα, για τον αγιασμό των υδάτων, δεν προέκυψε συμπτωματικά. Εξυπηρετεί εκατέρωθεν ανάγκες που επέβαλαν στον πολιτικό σχεδιασμό του Μαξίμου και της Πειραιώς να αναζητήσουν προορισμούς εκτός των αθηναϊκών τειχών που θα εντάσσονται στο γενικότερο πλάνο που κατάρτισαν για το 2017 από την κυβέρνηση και την αξιωματική αντιπολίτευση.

Η νέα επίσκεψη του Πρωθυπουργού στον ακριτικό Εβρο ακολουθεί το πρόγραμμα εξορμήσεων, που υλοποιείται ήδη από τον περασμένο Νοέμβριο προκειμένου ο Αλέξης Τσίπρας να βγει από τον «γυάλινο πύργο» του Μαξίμου και να ξανασυναντηθεί με την κοινωνία. Το μπαράζ περιοδειών υπηρετεί μια συντονισμένη προσπάθεια της κυβέρνησης για την αναστροφή του δημοσκοπικού κλίματος και συνακόλουθα την ενίσχυση του πληγωμένου πρωθυπουργικού προφίλ. Η παρουσία Τσίπρα στην Αλεξανδρούπολη παράλληλα προσφέρει και την ευκαιρία για ηχηρά μηνύματα ως προς τις εθνικές επιδιώξεις σε μια στιγμή που η διαπραγμάτευση με τους εταίρους δείχνει να καρκινοβατεί και η πολυμερής σύνοδος της Γενεύης για το Κυπριακό θα μπορούσε να αποτελέσει το κατάλληλο ντεκόρ ώστε να ανοίξει η Αγκυρα και ζητήματα που βρίσκονται στον πυρήνα των διμερών ελληνοτουρκικών σχέσεων.

Μια νέα αμφισβήτηση της Συνθήκης της Λωζάννης από τον Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν επί ελβετικού εδάφους και μπροστά στον έλληνα πρωθυπουργό και τη βρετανή ομόλογό του είναι προφανές ότι δεν μπορεί να μείνει αναπάντητη, ιδίως από τη στιγμή που θα αντιμετωπισθεί ως ευθεία πρόκληση όπως επισημαίνουν από το κυβερνητικό επιτελείο. Μέσα σε αυτό το κλίμα, άλλωστε, μάλλον θα είναι αναπόφευκτο, αν όχι προσχεδιασμένο, και ένα νέο ναυάγιο για το Κυπριακό στη Γενεύη.

Ο Κυριάκος Μητσοτάκης αποφάσισε να δει από τις προβλήτες της Σαλαμίνας τον Τίμιο Σταυρό στα νερά του Σαρωνικού, κρίνοντας ότι από αυτό το σημείο θα έχει καλύτερη θέα και στη Β' Πειραιά. Το κλείσιμο της εκλογικής μαύρης τρύπας στις προβληματικές εκλογικές περιφέρειες αποτελεί τον νέο στόχο του γαλάζιου επιτελείου, καθώς εκτιμάται ότι μια δυναμική της ΝΔ σε προπύργια του ΣΥΡΙΖΑ θα φέρει πιο κοντά τον στόχο της αυτοδυναμίας. Τον Σεπτέμβριο του 2015 οι διαφορές στη Β' Πειραιά ήταν υπερδιπλάσιες για τον ΣΥΡΙΖΑ και η εικόνα πρέπει να αλλάξει ριζικά αν δεν είναι εφικτό να ανατραπεί πλήρως. Η παρουσία Μητσοτάκη σε κάθε περιφέρεια με ροζ απόχρωση θα είναι τους προσεχείς μήνες έντονη, αφού από εκεί προεξοφλούν στην Πειραιώς ότι θα ξεκινήσει και μια αντεπίθεση του Αλέξη Τσίπρα, ιδίως εάν αποτελέσει και την αφετηρία ενός πρόωρου προεκλογικού αγώνα.

Το εορτολόγιο, πάντως, είναι το τελευταίο που τσεκάρουν οι δύο αρχηγοί στην ατζέντα του 2017, έστω κι αν τα Θεοφάνια αποτελούν την αφορμή για τις πρώτες επίσημες εξορμήσεις του νέου έτους. Οι κρίσιμες ημερομηνίες για τον σχεδιασμό τους είναι άλλες και όχι απαραίτητα κοινές. 

Για τον Αλέξη Τσίπρα, την προσεχή Πέμπτη 12 Ιανουαρίου, απολύτως συμπτωματικά η δοκιμασία θα είναι διπλή, καθώς η κυβέρνηση καλείται να διαχειρισθεί ταυτόχρονα τις εξελίξεις από το μέτωπο της αξιολόγησης και το Κυπριακό. Την ώρα που ο Πρωθυπουργός θα βρίσκεται στην Γενεύη για την πολυμερή σύνοδο, ο αναπληρωτής υπουργός Οικονομίας Γιώργος Χουλιαράκης θα παίρνει μια πρώτη γεύση στο EuroWorking Group για τις προθέσεις των εταίρων και τις προοπτικές της δεύτερης αξιολόγησης. Στην κυβέρνηση κρατούν τον πήχη χαμηλά και δεν καταγράφονται ιδιαίτερες προσδοκίες για επιτάχυνση της διαδικασίας, ενώ σε εκκρεμότητα παραμένει ακόμη και το χρονοδιάγραμμα για την επιστροφή των επικεφαλής των τεχνικών κλιμακίων στην Αθήνα. 

Κυβερνητικές πηγές άφηναν χθες να εννοηθεί ότι η συνεδρίαση του EuroWorking Group περισσότερο θα ασχοληθεί με το δεσμευτικό πλαίσιο της επιστολής του Ευκλείδη Τσακαλώτου για την διανομή του κοινωνικού μερίσματος και το ξεπάγωμα των αποφάσεων του τελευταίου Eurogroup για τη βραχυπρόθεσμη διευθέτηση του χρέους παρά με τη δεύτερη αξιολόγηση. Στη βάση αυτή, η ουσιαστική συζήτηση για την πορεία της αξιολόγησης παραπέμπεται στο Eurogroup της 26ης Ιανουαρίου με την προσδοκία ότι μέχρι τότε δεν θα προκύψουν νέες εμπλοκές. 

 
Είναι πρόδηλο ότι στο Μαξίμου και γενικότερα στο κυβερνητικό στρατόπεδο παρακολουθούν με τεντωμένα νεύρα την παράταση της εκκρεμότητας - εξού και οι νέες βολές κατά Σόιμπλε που συνδυάζονται με αμφίσημες δηλώσεις υπουργών και βουλευτών του ΣΥΡΙΖΑ για το ενδεχόμενο πρόωρης προσφυγής στις κάλπες. Από το πρωθυπουργικό επιτελείο διαμηνύουν σε όλους τους τόνους ότι νέα μέτρα, εκτός συμφωνίας, δεν θα υπάρξουν και οι όποιες πιέσεις των δανειστών είναι ανώφελες, οι κάλπες δεν βρίσκονται στην κυβερνητική ατζέντα, ωστόσο οι εκλογές θα μπορούσε να προκύψουν ως «ατύχημα». Η εκδοχή ότι το Βερολίνο και πρωτίστως ο Σόιμπλε επιδιώκουν να ρίξουν την κυβέρνηση Τσίπρα κερδίζει συνεχώς υποστηρικτές στους κόλπους του ΣΥΡΙΖΑ και προβάλλεται πλέον και δημοσίως, έστω και ως βολικό άλλοθι.

Κυβερνητικοί παράγοντες προεξοφλούν ότι το κλίμα θα γίνει ακόμη βαρύτερο εάν η τελματώδης κατάσταση επιβεβαιωθεί και στις 26 Ιανουαρίου, έστω και αν από το Μαξίμου διαβεβαιώνουν ότι δεν υπάρχουν μεταβολές στον κυβερνητικό σχεδιασμό ακόμη κι αν η διαπραγμάτευση κλείσει τον Φεβρουάριο. Στο νέο χρονοδιάγραμμα, το Eurogroup της 20ής Φεβρουαρίου δείχνει κρισιμότερο προκειμένου η κυβέρνηση να προλάβει την συνεδρίαση του διοικητικού συμβουλίου της ΕΚΤ (9 Μαρτίου), κατά την οποία προσδοκάται η ένταξη της χώρας στο πρόγραμμα ποσοτική χαλάρωσης. Εάν χαθεί και ο στόχος του Φεβρουαρίου, αρκετά κυβερνητικά στελέχη προαναγγέλλουν σχεδόν ανοικτά ραγδαίες πολιτικές εξελίξεις, ερμηνεύοντας την κωλυσιεργία ως σαφές μήνυμα των εταίρων ότι επιδιώκουν κυβερνητική αλλαγή στην Αθήνα. 

 
Υπό αυτό το πρίσμα, στο Μαξίμου έχουν ανοικτό και ένα δεύτερο ημερολόγιο με τις εκλογικές ημερομηνίες στην Ευρώπη καθώς έχουν καταλήξει ότι όσο παρατείνεται η διαπραγμάτευση και φουντώνει ο εκλογικός πυρετός στις ευρωπαϊκές πρωτεύουσες τόσο δυσκολότερα θα κλείσει η αξιολόγηση. Ακόμη και οι εσωκομματικές εκλογές για τον υποψήφιο πρόεδρο των γάλλων Σοσιαλιστών (22 και 29 Ιανουαρίου), είναι τσεκαρισμένες στην πρωθυπουργική ατζέντα, καθώς θα μπορούσαν να μεταβάλουν τους διαύλους με το Παρίσι, ενώ συναγερμό θα μπορούσε να προκαλέσουν οι εθνικές εκλογές στην Ολλανδία (15 Μαρτίου).

ΑΠΟΣΤΑΣΕΙΣ ΑΣΦΑΛΕΙΑΣ. Την ίδια ώρα, το Κυπριακό θα μπορούσε να εξελιχθεί σε ένα νέο δύσκολο πρόβλημα από το οποίο το Μαξίμου δεν θα μπορούσε να κρατήσει αποστάσεις ασφαλείας. Η σημερινή συνάντηση στη Νέα Υόρκη του υπουργού Εξωτερικών Νίκου Κοτζιά με τον τούρκο ομόλογό του Μεβλούτ Τσαβούσογλου θα μπορούσε να αποσαφηνίσει το τοπίο πριν την τελική διαπραγμάτευση στη Γενεύη. Αν όμως επιτείνει την καχυποψία για τις επιδιώξεις της Αγκυρας καθίσταται αμφίβολη ακόμη και η εκπροσώπηση των εγγυητριών δυνάμεων σε επίπεδο κορυφής. Ο σχεδιασμός του Μαξίμου για μια συνάντηση στη Γενεύη του Αλέξη Τσίπρα με τον Ερντογάν και την Τερίζα Μέι δεν έχει αλλάξει, αλλά όπως αναφέρουν κυβερνητικές πηγές έως την προσεχή Πέμπτη το σκηνικό θα μπορούσε να έχει διαφοροποιηθεί.

Οι κόκκινες γραμμές της ελληνικής πλευράς θα συζητηθούν διεξοδικά κατά τις διαδοχικές συναντήσεις του Πρωθυπουργού με τους πολιτικούς αρχηγούς την προσεχή Δευτέρα, όπως και στην ενημέρωση του Προέδρου της Δημοκρατίας Προκόπη Παυλόπουλου από τον Αλέξη Τσίπρα την Τρίτη. Το προαναγγελλόμενο κλίμα συναίνεσης, ωστόσο, θα περιοριστεί μόνον στο Κυπριακό και θα διαρκέσει ίσως κάτι περισσότερο από 24 ώρες - τα μηνύματα της αξιωματικής αντιπολίτευσης ότι δεν υπάρχει «συνευθύνη» στο Κυπριακό έχουν ήδη διαβιβασθεί στο Μαξίμου.

ΣΤΟ ΒΕΡΟΛΙΝΟ. Στην ατζέντα του Κυριάκου Μητσοτάκη η κρισιμότερη ημερομηνία τις επόμενες εβδομάδες είναι η 13η Φεβρουαρίου, όταν θα μεταβεί στο Βερολίνο με την επίσημη πρόσκληση της Ανγκελα Μέρκελ στα χέρια. Με τη δεύτερη αξιολόγηση να παραμένει ανοικτή, είναι προφανές ότι η επίσκεψη στην καγκελαρία μπορεί να αποκτήσει ειδικό πολιτικό βάρος, με σημαντικές παρενέργειες και στην εσωτερική πολιτική σκηνή. Από το γαλάζιο επιτελείο ήδη επισημαίνουν ότι το σημαντικότερο που θα προκύψει από τη συνάντηση ίσως να μην είναι σε ποιο βαθμό η Μέρκελ θα αποδεχθεί τις θέσεις του προέδρου της ΝΔ για μειώσεις φορολογικών συντελεστών και πρωτογενών πλεονασμάτων, αλλά εάν θα «αδειάσει» τον Αλέξη Τσίπρα.

Στη φάση αυτή, πάντως, στην κομματική έδρα της Πειραιώς σχεδόν όλοι υπερτονίζουν τον θετικό απολογισμό από τη συμπλήρωση του πρώτου χρόνου του Κυριάκου Μητσοτάκη στο γαλάζιο τιμόνι. Η δημοσκοπική υπεροπλία της ΝΔ καθοδηγεί τον αντιπολιτευτικό σχεδιασμό που προβλέπει κλιμάκωση της σύγκρουση με τον ΣΥΡΙΖΑ «μέχρι τελικής πτώσης». Ο πρόεδρος θα κινηθεί με στόχο να αναδείξει το «λαϊκό - πατριωτικό» στίγμα της ΝΔ χωρίς να τραυματίσει τις σχέσεις του με την ευρωπαϊκή Κεντροδεξιά, ενώ αποσυνδέει το αίτημα των εκλογών με τη δεύτερη αξιολόγηση - η οποία μπορεί να κλείσει και μετά τις κάλπες αφού το πρωτεύον για τη χώρα είναι η «πολιτική αλλαγή».

                           "ΤΑ ΝΕΑ/ΣΑΒΒΑΤΟΚΥΡΙΑΚΟ", 06-08/01/17

Πού χάθηκε η καλοσύνη των ξένων;
Η κυβέρνηση επιτίθεται με σκληρές εκφράσεις κατά των ξένων μέσων που γράφουν για την κατάσταση στη χώρα, κατηγορώντας τα για πολιτική σκοπιμότητα. Πριν από λίγα χρόνια, τα ίδια μέσα εξυμνούσαν τον Αλέξη Τσίπρα και τον ΣΥΡΙΖΑ


Του Απόστολου Μαγγηριάδη
Στις 18 Ιουνίου 2015, μόνο λίγες ημέρες προτού ο Αλέξης Τσίπρας προκηρύξει το δημοψήφισμα του Ιουλίου, η βρετανική εφημερίδα «Γκάρντιαν» κυκλοφόρησε με εξώφυλλο μια φωτογραφία του Πρωθυπουργού μέσα στην ελληνική σημαία και με τίτλο «Ελλάδα: δεν μπορεί να πληρώσει, δεν θα πληρώσει». Μέσα από τη σημαία αναδύονταν τα βασικά στατιστικά της κρίσης: τα νούμερα που αποτύπωναν τη μείωση του ΑΕΠ, οι περικοπές μισθών και συντάξεων και η αύξηση της ανεργίας. Στο βασικό της άρθρο η εφημερίδα έγραφε ότι η οικονομική κατάρρευση της χώρας είναι αντίστοιχη με τη Μεγάλη Υφεση της δεκαετίας του '30 και υποστήριζε ότι η Ελλάδα δεν έχει τη δυνατότητα να αποπληρώσει τα χρέη της. Πριν από αυτό το δημοσίευμα, στις 27 Νοεμβρίου 2013, ο τότε αρχηγός της αξιωματικής αντιπολίτευσης ανακοίνωνε μέσω της «Γκάρντιαν» ότι θα είναι υποψήφιος πρόεδρος της Κομισιόν με την Αριστερά. Και στην ίδια εφημερίδα όταν η γερμανίδα καγκελάριος επισκέφθηκε την Αθήνα τον Οκτώβριο του 2012, ο Αλέξης Τσίπρας έστελνε το «ελληνικό μήνυμα στην Ανγκελα Μέρκελ» υποστηρίζοντας ότι η λιτότητα πρέπει να σταματήσει άμεσα, διότι καταστρέφει την ευρωπαϊκή οικονομία.

Από το ευρωπαϊκό προφίλ
στα non paper
Η εφημερίδα «Γκάρντιαν», τα κεντρικά γραφεία της εδώ και μερικά χρόνια έχουν μεταφερθεί σε ένα υπερσύγχρονο γυάλινο κτίριο δίπλα στον πολυσύχναστο σταθμό Κινγκς Κρος του Λονδίνου, είναι εδώ και δύο αιώνες το προοδευτικό βήμα διαλόγου της βρετανικής κοινωνίας, η εφημερίδα του αστικού κομματιού των Εργατικών και μια από τις πλέον πολυδιαβασμένες παγκοσμίως, λόγω της ανοιχτής πρόσβασης στο περιεχόμενό της μέσω Διαδικτύου. Το χρονικό διάστημα που ο ΣΥΡΙΖΑ ήταν στην αντιπολίτευση, η «Γκάρντιαν» φιλοτέχνησε το ευρωπαϊκό προφίλ του Αλέξη Τσίπρα και τον παρουσίαζε ως τον ηγέτη που θα πετύχαινε την απαλλαγή από τον στενό δημοσιονομικό κορσέ και τη λιτότητα. Και οι αρθρογράφοι του τον αντιμετώπιζαν ως το αντίβαρο στους πειθήνιους πολιτικούς του Νότου, που εκτελούν πιστά τις εντολές του γερμανικού διευθυντηρίου στερώντας από την Ευρώπη την ελπίδα. 

Πριν από λίγες ημέρες η «Γκάρντιαν» δημοσίευσε ρεπορτάζ για την κατάσταση στο ελληνικό σύστημα Υγείας, σύμφωνα με το οποίο τα ποσοστά θνησιμότητας στην Ελλάδα αυξήθηκαν λόγω της έλλειψης προσωπικού και ιατρικού εξοπλισμού, ενώ κατέγραφε την κατακόρυφη αύξηση των νοσοκομειακών μολύνσεων. Η κυβέρνηση απάντησε με non paper: χαρακτήρισε κατευθυνόμενο και καταστροφολογικό το δημοσίευμα που δημιούργησε μια «παντελώς ανυπόστατη και ψευδή εικόνα πλήρους κατάρρευσης». Με την ίδια πρακτική, πάλι δηλαδή με non paper, είχε απαντήσει μερικές ημέρες νωρίτερα σε δημοσίευμα της εφημερίδας «Φαϊνάνσιαλ Τάιμς» που υποστήριζε ότι η ελληνική κυβέρνηση προσπαθεί να ελέγξει ανεξάρτητους θεσμούς: κατηγόρησε την εφημερίδα για μονομέρεια των πηγών, προσβλητικότητα αλλά και πολιτική σκοπιμότητα.

Το «μίντια ντάρλινγκ» και

 το αφήγημα του ΣΥΡΙΖΑ
Η σχέση του Αλέξη Τσίπρα και του ΣΥΡΙΖΑ με τον διεθνή Τύπο χαρακτηρίζεται από μια αξιοθαύμαστη ταλάντωση. Για πολλά - κυρίως αγγλοσαξονικά - μέσα ο σημερινός Πρωθυπουργός ήταν ένα «μίντια ντάρλινγκ», ένα φρέσκο, άφθαρτο πρόσωπο που θα κατάφερνε να χτυπήσει την ελληνική ολιγαρχία και να καταπολεμήσει τη διαφθορά, τη φοροδιαφυγή και την ανομία - δηλαδή, εκεί όπου απέτυχαν οι προηγούμενοι πρωθυπουργοί των Μνημονίων. Δύο χρόνια μετά, οι υποστηρικτές του Αλέξη Τσίπρα στην Ευρώπη και στον κόσμο λιγοστεύουν. H σχέση του με τα ξένα μέσα λαμβάνει χαρακτήρα αντίστοιχο αυτής με τα ελληνικά μέσα. Και το Μαξίμου συντηρεί πλέον ένα παράλληλο αφήγημα για τα διεθνή μέσα ενημέρωσης, που συμβαδίζει με αυτό της «εγχώριας διαπλοκής»: ξένοι κύκλοι χρησιμοποιούν την επιρροή των μεγάλων εφημερίδων για να πλήξουν το κυβερνητικό έργο.

Η «περήφανη
διαπραγμάτευση»
Σε όλη τη διάρκεια της τελευταίας οκταετίας, η Ελλάδα βρέθηκε στο επίκεντρο του διεθνούς ενδιαφέροντος με αφορμή την κρίση χρέους. Ολες οι κυβερνήσεις δέχτηκαν πολύ σκληρή κριτική. To 2009, πολύ προτού τα εγχώρια μέσα αντιληφθούν τον κίνδυνο της ελληνικής χρεοκοπίας, κάποιοι αναλυτές στο Σίτι του Λονδίνου άρχισαν να γράφουν για τον κίνδυνο που κρυβόταν στα ελληνικά ομόλογα. Ενας από αυτούς, ο Τσαρλς Γκραντ έγραφε στην εφημερίδα «Τάιμς του Λονδίνου» τον Μάρτιο του 2009: «Φοβού τους Ελληνες, χρέη φέροντες». Την σκυτάλη πήρε λίγο μετά ο αρχισυντάκτης της εφημερίδας Κουέντιν Πιλ, ο οποίος ζητούσε από την Ευρώπη να λάβει σκληρά μέτρα εναντίον της Ελλάδας. Η τότε κυβέρνηση απάντησε με καθυστέρηση μερικών εβδομάδων. «Εχουμε λάβει υπεύθυνα δημοσιονομικά μέτρα. Θα μειώσουμε το έλλειμμά μας στο 3%» απαντούσε - χωρίς προφανώς να φαντάζεται το τι έρχεται - ο τότε υπουργός Οικονομικών.

Το πινγκ-πονγκ δημοσιευμάτων και απαντήσεων συνεχίστηκε με αμείωτη ένταση τα επόμενα χρόνια στις κυβερνήσεις Παπανδρέου και Σαμαρά. Η κορύφωση όμως ήρθε την περίοδο της «περήφανης διαπραγμάτευσης». Ο Γιάνης Βαρουφάκης έβγαζε συνεχείς ανακοινώσεις διάψευσης δημοσιευμάτων των ξένων μέσων, ενώ πολλές φορές ενεπλάκη σε διαδικτυακά τζαρτζαρίσματα - μέσω τουίτερ - με τους δημοσιογράφους που κάλυπταν την ελληνική κρίση, τον Χιούγκο Ντίξον του Ρόιτερ ή τον Πίτερ Σπίγκελ της «Φαϊνάνσιαλ Τάιμς».

Οι εγχώριοι
και διεθνείς εχθροί
Στην αντιμετώπιση του διεθνούς Τύπου η κυβέρνηση των ΣΥΡΙΖΑΝΕΛ φαίνεται να εφαρμόζει τις ίδιες θεωρίες συνωμοσίας με αυτές που επικαλείται κατηγορώντας τον αντίστοιχο ελληνικό. Είναι μια στρατηγική που εξυπηρετεί τις επιδιώξεις μιας κυβέρνησης που έχει γκρουπάρει τα συστημικά μέσα, εγχώρια και διεθνή, ως εχθρό στην πολιτική της αντιπαράθεση. Πρόκειται για την ίδια κυβέρνηση που - όπως και οι προηγούμενες - προσπαθεί διακαώς να αλλάξει τη διεθνή εικόνα της χώρας ώστε να καταφέρει να προσελκύσει επενδύσεις και να εξαγάγει προϊόντα και υπηρεσίες. Να εκπέμψει δηλαδή ένα μήνυμα αλλαγής και θετικής προσαρμογής. Οπως όμως λέει ο Σάιμον Ανχολντ, πατέρας της θεωρίας του nation branding, στη σημερινή εποχή «η ιδέα να αλλάξεις τις προσλαμβάνουσες της χώρας σου περνά μέσα από την ίδια την πραγματικότητα». Πρόκειται για την πραγματικότητα που και αυτή η κυβέρνηση, μέσα από τα non paper που εκδίδει, έχει επιλέξει να αρνείται.

Μάρκους Γουόκερ («Γουόλ Στριτ Τζέρναλ»)
Δεν υπήρξε κανένας σαν τον Βαρουφάκη
Ο ανταποκριτής της «Γουόλ Στριτ Τζέρναλ» Μάρκους Γουόκερ παρακολουθεί την ελληνική κρίση σχεδόν από το ξέσπασμά της. Πολλές από τις ανταποκρίσεις του έχουν γίνει αντικείμενο κριτικής από τις ελληνικές κυβερνήσεις, ενώ ο ίδιος συχνά απαντά μέσω τουίτερ στα όσα του καταλογίζουν. Μιλώντας στα «ΝΕΑ» εξηγεί πάντως πως παρά το γεγονός ότι η εφημερίδα του δημοσιοποιεί διορθώσεις στα κείμενά της όταν γράψει κάτι αναληθές, κάτι τέτοιο δεν χρειάστηκε να συμβεί στην περίπτωση Βαρουφάκη.

Εχετε εντοπίσει μεροληψία στην κάλυψη των διεθνών μέσων απέναντι στις ελληνικές κυβερνήσεις κατά τη διάρκεια της κρίσης;

Κάποια ξένα μέσα έχουν πάρει θέση υπέρ ή κατά της κυβέρνησης ΣΥΡΙΖΑ με έναν τρόπο που δεν τον είδαμε στις κυβερνήσεις ΝΔ ή ΠΑΣΟΚ. Λιγότεροι ξένοι δημοσιογράφοι ένιωσαν ότι ο Παπανδρέου ή ο Σαμαράς ήταν «η μεγάλη ελπίδα» ή «ο εχθρός». Ειδικά πάντως πριν από τη μεγάλη ήττα του Ιουλίου του 2015, υπήρχαν ξεκάθαρα παραδείγματα ξένων δημοσιογράφων που παρουσίαζαν τον Τσίπρα ως τον ήρωα της αντιλιτότητας ή ως τον «κακό» που είναι αφελής ή άχρηστος. Από τότε πάντως που υπέγραψε το τρίτο Μνημόνιο, τα πάντα επανήλθαν σε μια κανονικότητα.

Εσείς θεωρείτε ότι οι πολιτικοί του ΣΥΡΙΖΑ ή ο Βαρουφάκης εν προκειμένω ήταν περισσότερο έντονοι στις διαμαρτυρίες τους;

Ο Βαρουφάκης (που δεν ήταν μέλος του ΣΥΡΙΖΑ) ήταν ο πιο φωνακλάς από όλους για τα πάντα. Σε γενικές γραμμές, πάντως, η κυβέρνηση ΣΥΡΙΖΑ δεν αντιδρά περισσότερο από όσο αντιδρούσε η κυβέρνηση της Νέας Δημοκρατίας. Η διαφορά είναι ότι τα ελληνικά μέσα έπαιρναν το μέρος των κυβερνήσεων της Νέας Δημοκρατίας όταν διάβαζαν μια κριτική από ξένο μέσο, ενώ τώρα καταφέρονται εναντίον του ΣΥΡΙΖΑ για τον τρόπο που διαμαρτύρεται απέναντι στους ξένους δημοσιογράφους.

Ποια είναι η δική σας προσωπική εμπειρία στη διάρκεια που καλύπτετε την ελληνική κρίση; Εχετε δεχθεί διαμαρτυρίες;

Πολιτικοί από όλες τις ελληνικές κυβερνήσεις εμφανίζονται δυσαρεστημένοι από τα άρθρα που έχει δημοσιεύσει η «Γουόλ Στριτ Τζέρναλ», όπου αναδεικνύαμε συγκεκριμένα προβλήματα στην Ελλάδα. Σχεδόν ποτέ δεν θυμάμαι κάποιον να αμφισβητεί την εγκυρότητα του ρεπορτάζ μας. Μέρος της πολιτικής μας είναι να δημοσιεύουμε διορθώσεις αν έχουμε κάνει κάποιο λάθος. Ο Βαρουφάκης έλεγε συνεχώς πως τα ρεπορτάζ μας περιείχαν λάθη. Ας πούμε ότι ποτέ δεν χρειάστηκε την άλλη μέρα να επανέλθουμε με διόρθωση.

                                    "ΤΑ ΝΕΑ/ΣΑΒΒΑΤΟΚΥΡΙΑΚΟ", 06-08/01/17



Aξιολόγηση, QE
Αξιολόγηση: Επικίνδυνη 

πορεία στον... χιονιά
Χάθηκε το α’ ημίχρονο για ένταξη στο πρόγραμμα ποσοτικής χαλάρωσης της ΕΚΤ και έξοδο στις αγορές και τώρα στόχος της κυβέρνησης είναι η επιστροφή των δανειστών ώστε να επαναληφθούν άμεσα οι διαδικασίες της αξιολόγησης


Της Ειρήνης Χρυσολωρά

Πριν καλά καλά ξεκινήσει ο καινούργιος χρόνος σπρώχνονται προς τα πίσω όλα τα κρίσιμα ορόσημά του για την ολοκλήρωση της αξιολόγησης, την ένταξη στο πρόγραμμα ποσοτικής χαλάρωσης της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας και την έξοδο στις αγορές.

Η κατάσταση θυμίζει την αγωνία που έχει εκφράσει ο υπουργός Οικονομικών Ευκλείδης Τσακαλώτος για είσοδο της ελληνικής οικονομίας σε «διακεκαυμένη ζώνη». Αν όλος ο σχεδιασμός καθυστερήσει πέραν του Φεβρουαρίου, υπάρχει κίνδυνος να τιναχθεί εντελώς στον αέρα λόγω της εισόδου στην προεκλογική περίοδο τριών σημαντικών ευρωπαϊκών χωρών (Ολλανδία, Γαλλία και Γερμανία). Κυρίως, όμως, θα έχει χαθεί η δυναμική που δίνει στην οικονομία η προοπτική ολοκλήρωσης της αξιολόγησης: η εμπιστοσύνη θα κλονισθεί, οι τράπεζες δεν θα ενισχύσουν εγκαίρως τη ρευστότητα, η ανάκαμψη θα καθυστερήσει και η έξοδος στις αγορές θα μετατεθεί επίσης για αργότερα. Κάτι τέτοιο, αναφέρουν τραπεζικές πηγές, μπορεί ακόμη και να επηρεάσει την κεφαλαιακή επάρκεια των τραπεζών στα stress test του 2018, δημιουργώντας νέες ανάγκες ανακεφαλαιοποίησης, ενώ το Μνημόνιο θα βρίσκεται στη λήξη του και δεν θα υπάρχουν άλλα διαθέσιμα κεφάλαια.

Το οικονομικό επιτελείο βλέπει τον κίνδυνο και ανησυχεί. Ο στόχος του είναι να εξασφαλίσει την επιστροφή των δανειστών αμέσως μετά το EuroWorking Group της 12ης Ιανουαρίου ώστε να επαναληφθούν άμεσα οι διαδικασίες της αξιολόγησης.
Ανεπισήμως, ωστόσο, κάποιες κυβερνητικές πηγές αναγνωρίζουν ότι η ολοκλήρωση της αξιολόγησης στο Eurogroup της 26ης Ιανουαρίου είναι μάλλον ανέφικτη και ως πιο ρεαλιστικός στόχος εμφανίζεται πλέον το Eurogroup της 20ής Φεβρουαρίου.

Πηγές των δανειστών, εξάλλου, θεωρούν ότι το EuroWorking Group της 12ης Ιανουαρίου θα αποφανθεί μόνο για το ξεπάγωμα των βραχυπρόθεσμων μέτρων για το χρέος και ότι για την επιστροφή των δανειστών θα αποφασίσει πιθανότατα το Eurogroup της 26ης Ιανουαρίου. Ετσι, θα έχει χαθεί άλλος ένας κρίσιμος μήνας.

ΤΙ ΘΕΛΕΙ Η ΕΚΤ. Το αισιόδοξο σενάριο για την κυβέρνηση είναι πλέον η απόφαση για ολοκλήρωση της αξιολόγησης στις 20 Φεβρουαρίου, έτσι ώστε η ΕΚΤ να αποφασίσει την ένταξη στο πρόγραμμα ποσοτικής χαλάρωσης στο επόμενο διοικητικό της συμβούλιο στις 9 Μαρτίου. Ωστόσο, ο Μπενουά Κερέ, με τις δηλώσεις του στη γερμανική εφημερίδα «Boersen Zeitung» την περασμένη εβδομάδα, φανέρωσε ότι τα πράγματα για την ένταξη στο περίφημο QE δεν θα είναι τόσο απλά.

Συγκεκριμένα, είπε ότι για την εξασφάλιση της βιωσιμότητας του χρέους και την ένταξη της Ελλάδα στο QE «θα χρειαστούν επίσης (σ.σ. εκτός από τα βραχυπρόθεσμα) και μεσοπρόθεσμα μέτρα για το χρέος», ενώ έκανε αναφορά και σε «ισχυρές παραδοχές για τα πρωτογενή πλεονάσματα μετά το 2018».

Οι δηλώσεις προκάλεσαν αίσθηση καθώς για πρώτη φορά η ΕΚΤ μίλησε δημοσίως για την ανάγκη μεσοπρόθεσμων μέτρων για το χρέος, που αποτελούν κόκκινο πανί για τη Γερμανία. Σύμφωνα με πληροφορίες, ωστόσο, η συζήτηση αυτή έχει ήδη γίνει στο εσωτερικό του ΔΣ της ΕΚΤ.
Συγκεκριμένα, πηγές που γνωρίζουν τις διεργασίες στο εσωτερικό της ΕΚΤ αναφέρουν ότι για να εγκρίνει η Φρανκφούρτη την ένταξη των ελληνικών ομολόγων στο QE θέτει τρεις προϋποθέσεις:

• Πρώτον, την ολοκλήρωση οπωσδήποτε της αξιολόγησης.
• Δεύτερον, κι αυτό είναι το νέο, μια σαφέστερη δέσμευση της ευρωζώνης για τα μεσοπρόθεσμα μέτρα για το χρέος. Αυτή θα μπορούσε να πάρει τη μορφή μιας «ισχυρής δήλωσης» του Eurogroup, όπως δεν έχει κάνει μέχρι στιγμής. Αντίθετα, το Eurogroup του περασμένου Μαΐου έχει περιοριστεί σε ανάληψη υποχρέωσης μετά το 2018 και μόνο εφόσον χρειαστεί.
• Τρίτον, την επίλυση της εκκρεμότητας με τη συμμετοχή του ΔΝΤ. Ιδανικά, αναφέρουν οι πηγές, η ΕΚΤ θα ήθελε το ΔΝΤ μέσα στο πρόγραμμα. Αλλωστε, οι θέσεις του Κερέ κινούνται στη γραμμή του Ταμείου.

Η ΕΚΤ, λένε οι ίδιες πηγές, θα μπορούσε να δεχθεί τη μη συμμετοχή του ΔΝΤ μόνο αν αυτή αποφασιζόταν με εντολή της νέας αμερικανικής κυβέρνησης και έτσι δεν συνδεόταν με αρνητική τεχνοκρατική έκθεση για την ελληνική οικονομία αλλά με πολιτικές επιλογές. Κάτι τέτοιο θα φανεί μετά τις 20 Ιανουαρίου που αναλαμβάνει καθήκοντα η νέα κυβέρνηση ΗΠΑ.

ΤΑ ΛΗΞΙΠΡΟΘΕΣΜΑ. Η καθυστέρηση στην ολοκλήρωση της αξιολόγησης μεταθέτει και την είσπραξη της δόσης των 6,1 δισ. ευρώ που της αντιστοιχούν.

Η κυβέρνηση, πάντως, σύμφωνα με υψηλόβαθμες πηγές του υπουργείου Οικονομικών, θεωρεί ότι ανεξάρτητα από την ολοκλήρωση της αξιολόγησης μπορούν να εισπραχθούν τουλάχιστον τα κονδύλια που είχαν αποφασιστεί στο Eurogroup του περασμένου Μαΐου για την πληρωμή ληξιπρόθεσμων οφειλών του Δημοσίου. Πρόκειται για άλλα 3,5 δισ. από τα συνολικά 7 δισ. που είχαν εγκριθεί γι' αυτό τον σκοπό, αφού τα μισά ήδη δόθηκαν τον περασμένο χρόνο.

Αυτά θα δοθούν κανονικά σε δύο δόσεις, 3-4 μηνών, αφού πρώτα πιστοποιηθεί ότι απορροφήθηκε το 80% της προηγούμενης. Η πρώτη δόση, 1,7 δισ. ευρώ, σύμφωνα με τις ίδιες πηγές, αναμένεται να δοθεί με βάση την απορροφητικότητα του τέλους Φεβρουαρίου, η οποία πιστοποιείται ένα μήνα μετά.

Η εκτίμηση αναλυτών στην Ευρώπη, ωστόσο, είναι ότι δύσκολα θα γίνει οποιαδήποτε εκταμίευση χωρίς να έχει ολοκληρωθεί η αξιολόγηση. Ούτως ή άλλως, όμως, αν φτάσουμε ώς το τέλος Μαρτίου χωρίς την αξιολόγηση, το πρόβλημα θα είναι πολύ μεγαλύτερο από την εκταμίευση της δόσης για τα ληξιπρόθεσμα.

ΕΥΡΩΖΩΝΗ
Ελλάδα, πληθωρισμός και εκλογές, 

οι αβεβαιότητες που αντιμετωπίζει


Του Μανώλη Σπινθουράκη

Δέκα χρόνια μετά τις πρώτες ενδείξεις της διεθνούς οικονομικής κρίσης, που τελικώς επήλθε και της οποίας η ουρά εξακολουθεί να έχει την Ελλάδα υπό καθεστώς διεθνούς οικονομικής βοήθειας, η ευρωζώνη αντιμετωπίζει το 2017 υπό συνθήκες αβεβαιότητας. Η αβεβαιότητα αυτή περιπλέκει ώς ένα βαθμό την έκβαση των διαπραγματεύσεων της Αθήνας με τους δανειστές της, ενώ το μόνο βέβαιο είναι ότι τον Ιούλιο το ελληνικό Δημόσιο πρέπει να αποπληρώσει στην Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα δάνεια της τάξεως των 3,9 δισ. ευρώ, ποσό που σήμερα δεν διαθέτει. Το ενδεχόμενο επαναφοράς των σεναρίων του 2015 περί εξόδου της Ελλάδας από το ευρώ δεν θεωρείται πιθανό από τις Βρυξέλλες, όπου ωστόσο αναγνωρίζεται ότι ο χρόνιος χαρακτήρας του ελληνικού προβλήματος δυσκολεύει την επίλυσή του. Κυρίως μάλιστα υπό συνθήκες διεθνούς οικονομικής και πολιτικής αβεβαιότητας.

ΣΤΙΣ ΚΑΛΠΕΣ. Ως προς την τρέχουσα ευρωπαϊκή αβεβαιότητα, αυτή είναι πρωτίστως πολιτική αφού εντός του έτους θα γίνουν εκλογές στη Γερμανία, στη Γαλλία, στην Ολλανδία, ίσως και στην Ιταλία. Και στις τέσσερις χώρες το ενδιαφέρον όλων στρέφεται στα ποσοστά που θα λάβουν οι πάσης φύσεως αντιευρωπαϊκές πολιτικές δυνάμεις, οι οποίες στην πλειονότητά τους έχουν λαϊκιστική και ακροδεξιά απόχρωση. Το ενδεχόμενο σημαντικής ενίσχυσής τους, σε συνδυασμό με την αναμενόμενη έναρξη των ούτως ή άλλως σκληρών διαπραγματεύσεων για την αποχώρηση του Ηνωμένου Βασίλειου από την ΕΕ δημιουργούν σκηνικό πολιτικής αβεβαιότητας στην Ευρώπη, που δύσκολα θα αφήσει ανεπηρέαστη την οικονομία, κυρίως τον τομέα των επενδύσεων, στον οποίο η εκτίμηση ρίσκου έχει πρωταρχική σημασία. Ετσι, σύμφωνα με τους περισσότερους οικονομικούς αναλυτές, είναι εξαιρετικά πιθανό το κόστος του δανεισμού κρατών και επιχειρήσεων να αυξηθεί στην ευρωζώνη τους ερχόμενους μήνες προκαλώντας πρόσθετες δημοσιονομικές πιέσεις. Τα ευρωπαϊκά οικονομικά δεδομένα θα μπορούσε επίσης να επιδεινωθούν αν ο Ντόναλντ Τραμπ αποφασίσει να επιλέξει την οδό του οικονομικού προστατευτισμού για τις ΗΠΑ, πλήττοντας ουσιαστικά το διεθνές εμπόριο.

ΤΟ ΠΕΤΡΕΛΑΙΟ. Επίσης καθοριστική παράμετρος για την ευρωπαϊκή οικονομία το 2017 είναι η πορεία των διεθνών τιμών του πετρελαίου, η οποία με βάση όλες τις υπάρχουσες ενδείξεις θα είναι ανοδική. Κάτι που θα ικανοποιήσει την Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα, αφού ο πληθωρισμός εκτιμάται ότι θα εξαπλασιαστεί στην ευρωζώνη σε σχέση με το 2016, φθάνοντας το 2017 το 1,2% και προσεγγίζοντας το 2% που είναι ο επιθυμητός στόχος κατά τη Φρανκφούρτη.

Η αύξηση του πληθωρισμού όμως δεν αναμένεται να οδηγήσει και σε ονομαστικές αυξήσεις μισθών στην ευρωζώνη, όπου η ανεργία έχει κολλήσει στο 10%. Κάτι που σύμφωνα με τους οικονομικούς αναλυτές θα έχει αρνητικές επιπτώσεις τόσο στην κατανάλωση όσο και στην ευρωπαϊκή οικονομική μεγέθυνση.

Ως προς την ισοτιμία, τέλος, του ευρώ προς το δολάριο η εξελισσόμενη άνοδος των αμερικανικών επιτοκίων έχει ως αποτέλεσμα την εξασθένηση του ευρώ, κάτι που πολλοί προσδοκούσαν εδώ και καιρό στην Ευρώπη. Από την άλλη, ωστόσο, έχει ως αποτέλεσμα και την αύξηση του κόστους δανεισμού των χωρών της ευρωζώνης προκαλώντας επιπλέον προβλήματα σε χώρες όπως η Πορτογαλία, πρωτίστως όμως στην Ιταλία όπου η κάλυψη των χρεών του τραπεζικού τομέα δεν έχει διευθετηθεί ακόμη.