Εσείς στις πόλεις θα θέλατε να μάθετε για τη ζωή στο χωριό, ιδίως τώρα με τον κορωνοϊό. Να σας πω, λοιπόν, με δύο λόγια, μια και τα κανάλια ενδιαφέρονται μόνον αν έπεσε κανείς μας σε χαράδρα ή αν έγινε κανένας φόνος – οι λόγοι τιμής που είχαν ιδιαίτερο ενδιαφέρον έχουν πια εκλείψει. Εν πρώτοις, κορωνοϊό δεν έχουμε, όχι γιατί είμαστε πιο προσεκτικοί, αλλά επειδή είμαστε αραιοί, κρατάμε τις αποστάσεις. Και αν δεν ήταν οι φίλοι μας οι Αλβανοί, θα είχαμε σβήσει παντελώς. Χαίρεσαι να τους βλέπεις να προκόβουν σε αγαθά και σε άλλα μεγέθη, π.χ. πληθυσμιακά, και λυπάσαι που εμείς φθίνουμε. Ολοι δουλεύουν, άνδρες και γυναίκες, δεν υπάρχει ανεργία σ’ αυτούς. Δουλεύουν ακόμη Κυριακές και αργίες, αλλά δεν νομίζω ότι αυτός είναι ο λόγος που δεν πατάνε στην εκκλησία. Εργοδότης τους, εμείς οι… συνταξιούχοι. Σχέση εργασίας άτυπη, χωρίς ασφάλιση, χωρίς ασφάλεια. Για φορολόγηση ούτε λόγος, εκτός, ίσως, από μια περίπτωση. Συγχρωτίζονται με τους γηγενείς στα καφενεία και στις ταβέρνες, αλλά μέχρις εκεί. Αγόρασαν γη, έχτισαν σπίτια με τα ίδια τους τα χέρια, απ’ τα καλύτερα. Εχουν σχεδόν όλοι ονόματα ελληνοχριστιανικά, αν και αβάπτιστοι. Ρώτησα τον Σωκράτη ποιανού μεγάλου ανδρός το όνομα κουβαλάει και μου απάντησε καταφατικά. Ενιωσα, όπως αντιλαμβάνεσθε, υπερήφανος ως Ελλην. «Του Socrates, του Βραζιλιάνου», μου λέει. Τα παιδάκια τους κρατάνε το χωριό ζωντανό. Πηγαινοέρχονται με το λεωφορείο στην κοντινή Γραβιά, μια και το σχολείο όπου πήγαινα εγώ (180 παιδιά τότε, πέντ’ έξι δάσκαλοι) έχει κλείσει δεκαετίες πριν. Μερικά έβγαλαν πανεπιστήμιο –γιατί όχι, δωρεάν είναι–, αλλά δεν δυσκολεύονται να δουλέψουν χειρωνακτικά, ελλείψει εργασιών «λευκού κολλάρου», όπως λέγαμε κάποτε. Σήμερα (χθες), ακόμη και πρωθυπουργός κυκλοφόραγε(!) άνετος. Συμφωνώ, δεν είναι αυτό που μας έφταιξε. Αυτά τα πρωτοφανή συμβαίνουν σήμερα, δηλαδή τις τελευταίες δεκαετίες, στη μικροκλίμακα ενός χωριού της Κεντρικής Ελλάδας που έσφυζε κάποτε από ζωή. Δύσκολη μεν, ζωντανή δε. Ζωντανή ζωή! Πλεονασμός; ...

 Από την "ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ"

Οι «τρεις μεγάλοι» στη Διάσκεψη της Τεχεράνης, τέλη 1943, εκεί όπου στρώθηκε το χαλί υποδοχής της μεταπολεμικής νέας τάξης πραγμάτων και κατ’ επέκταση των γεωπολιτικών σφαιρών επιρροής· στη Γιάλτα, αρχές 1945, οι ίδιοι ηγέτες συμπλήρωσαν το παζλ των συμφωνηθέντων. Στην Τεχεράνη επίσης, διεφάνη η παράδοση της σκυτάλης ηγεμονίας του δυτικού κόσμου από τη βρετανική αυτοκρατορία στην αναδυθείσα ορμητική υπερδύναμη των Ηνωμένων Πολιτειών. Ο ηγέτης της ΕΣΣΔ, δαγκώνοντας την πίπα του, εξαπέλυσε στρατηγική φιλοφρόνηση, λέγοντας πως χωρίς την αστείρευτη πολεμική παραγωγή των ΗΠΑ ο παγκόσμιος πόλεμος δεν θα είχε νικηφόρο προοπτική. «Η επίθεσή μας θα είναι αμείλικτη και επαυξανόμενη» το ενωτικό μήνυμα που εστάλη στο Βερολίνο και στις στρατιές του Χίτλερ. Οι Ουίνστον Τσώρτσιλ, Ιωσήφ Στάλιν και Φραγκλίνος Ρούσβελτ, καθείς ξεχωριστά, είχαν βομβαρδίσει ευγνώμονες με λόγια θαυμασμού τη μικρή Ελλάδα για την τεράστια συνεισφορά της στον συμμαχικό στόχο, εξαίροντας την ευψυχία του λαού της.

1. Τα υμνολόγια πρωταγωνιστών της Ιστορίας για την Ελλάδα και το ηρωικό μέρισμα στις νίκες
ΔΗΜ. ΧΑΤΖΗΔΑΚΗΣ, Αθήνα

Κύριε διευθυντά,

Μεταπολεμικώς, η συμμετοχή της χώρας μας στον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο και, ιδίως οι νικηφόρες επιχειρήσεις των στρατευμάτων μας στο αλβανικό μέτωπο, γέμιζε και γεμίζει τους Ελληνες από υπερηφάνεια. Το παινευόμαστε και με το δίκιο μας. Ομως, τι πρέσβευαν οι «ξένοι» και μάλιστα όχι οι τυχαίοι, αλλά από τους μεγάλους πρωταγωνιστές του Πολέμου; Μια ιδέα μπορούμε να σχηματίσουμε εντρυφώντας στο Ανθολόγιο Πατριδογνωσίας του Μ. Παγουλάτου (Αθήνα, 1996)):
«Αδυνατώ να δώσω το δέον εύρος της ευγνωμοσύνης που αισθάνομαι για την ηρωική αντίσταση του λαού και των ηγετών της Ελλάδος» (Σαρλ ντε Γκωλ).
– «Μέχρι τώρα λέγαμε ότι οι Ελληνες πολεμούν σαν ήρωες. Τώρα θα λέμε: Οι ήρωες πολεμούν σαν Ελληνες» και «εάν δεν υπήρχε η ανδρεία των Ελλήνων και η γενναιοψυχία τους, η έκβαση του Β΄ Παγκόσμιου Πολέμου θα ήταν ακαθόριστη» (Ουίνστον Τσώρτσιλ, τις πρώτες ημέρες του Ελληνοϊταλικού Πολέμου και στις 24.04.1941, αντίστοιχα).
-«Δεν θα ήταν υπερβολή να πούμε ότι η Ελλάς ανέτρεψε το σύνολο των σχεδίων της Γερμανίας, εξαναγκάσασα αυτήν να αναβάλει για έξι εβδομάδες την επίθεση κατά της Ρωσίας. Διερωτώμεθα ποία θα ήταν η θέση της Σοβιετικής Ενώσεως χωρίς την Ελλάδα» (Βρετανός στρατάρχης σερ Χ. Αλεξάντερ, 28.10.1941).
– «Ασχέτως προς ό,τι θα πουν οι ιστορικοί του μέλλοντος, εκείνο το οποίο μπορούμε να πούμε εμείς τώρα, είναι ότι η Ελλάς έδωσε αλησμόνητο μάθημα στον Μουσολίνι, ότι αυτή υπήρξε η αφορμή της επανάστασης στη Γιουγκοσλαβία, ότι αυτή κράτησε τους Γερμανούς στο ηπειρωτικό έδαφος και στην Κρήτη για έξι εβδομάδες, ότι αυτή ανέτρεψε τη χρονολογική σειρά όλων των σχεδίων του γερμανικού επιτελείου και έτσι έφερε γενική μεταβολή στην όλη πορεία του πολέμου και νικήσαμε» (πρωθυπουργός της Βρετανίας σερ Αντονι Ιντεν, 24.09.1942).
– «Λυπάμαι διότι γηράσκω και δεν θα ζήσω επί μακρόν διά να ευγνωμονώ τον ελληνικό λαό, του οποίου η αντίστασης έκρινε τον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο» (Στάλιν, 31.01.1943).
– «Οι Ελληνες δίδαξαν διά μέσου των αιώνων την αξιοπρέπεια. Οταν όλος ο κόσμος είχε χάσει κάθε ελπίδα, ο ελληνικός λαός τόλμησε να αμφισβητήσει το αήττητο του γερμανικού τέρατος αντιτάσσοντας το υπερήφανο πνεύμα της ελευθερίας» (Φραγκλίνος Ρούζβελτ, 10.06.1943).
-«Εάν ο ρωσικός λαός κατόρθωσε να ορθώσει αντίσταση μπροστά στις πόρτες της Μόσχας, να συγκρατήσει και να ανατρέψει τον γερμανικό χείμαρρο, το οφείλει στον ελληνικό λαό, που καθυστέρησε τις γερμανικές μεραρχίες όλον τον καιρό που θα μπορούσαν να μας γονατίσουν. Η γιγαντομαχία της Κρήτης υπήρξε το κορύφωμα τής ελληνικής προσφοράς» (Σοβιετικός στρατάρχης Γκεόργκι Ζούκωφ, «Απομνημονεύματα για τον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο»).
Προφανώς, πρόκειται για «έπεα πτερόεντα», κοινώς λόγια του αέρα, αλλά έστω και έτσι νιώθουμε μια υπερηφάνεια για τους πατεράδες μας, τους παππούδες μας και τους ελάχιστους πια εν ζωή μαχητές. Και δεν είναι πολλοί οι λαοί που μπορούν να ισχυρισθούν το ίδιο.

2. Ενα παράπλευρο καλό από τη μάσκα
ΜΑΡΓΑΡΙΤΑ ΠΑΠΑΔΟΠΟΥΛΟΥ, Νέα Σμύρνη

Κύριε διευθυντά

Κάτω από την υφασμάτινη μάσκα διαγράφονται διάφορα «κοσμητικά» επίθετα.
Ευτυχώς δεν πρόλαβα να τα αρθρώσω και δεν ακούστηκαν. Απλώς θα τα υποπτευόταν κάποιος εάν δεν υπήρχε η μάσκα. Που προστατεύει όχι μόνο από τον κορωνοϊό αλλά και από πιθανές εμπλοκές με περαστικούς εποχούμενους, που μια μέρα με βροχή, σαν και αυτή, σε καταβρέχουν, ανηλεώς για το ότι πας στη δουλειά σου πεζή.

3. Σας στέλνω τα νέα από το «καθαρό» χωριό
ΙΩΑΝΝΗΣ ΑΘ. ΜΑΚΡΗΣ Καστέλλια Παρνασσίδος

Κύριε διευθυντά,

Αν δεν κάνω λάθος, εσείς στις πόλεις θα θέλατε να μάθετε για τη ζωή στο χωριό, ιδίως τώρα με τον κορωνοϊό. Να σας πω, λοιπόν, με δύο λόγια, μια και τα κανάλια ενδιαφέρονται μόνον αν έπεσε κανείς μας σε χαράδρα ή αν έγινε κανένας φόνος – οι λόγοι τιμής που είχαν ιδιαίτερο ενδιαφέρον έχουν πια εκλείψει. Εν πρώτοις, κορωνοϊό δεν έχουμε, όχι γιατί είμαστε πιο προσεκτικοί, αλλά επειδή είμαστε αραιοί, κρατάμε τις αποστάσεις. Και αν δεν ήταν οι φίλοι μας οι Αλβανοί, θα είχαμε σβήσει παντελώς. Χαίρεσαι να τους βλέπεις να προκόβουν σε αγαθά και σε άλλα μεγέθη, π.χ. πληθυσμιακά, και λυπάσαι που εμείς φθίνουμε.

Ολοι δουλεύουν, άνδρες και γυναίκες, δεν υπάρχει ανεργία σ’ αυτούς. Δουλεύουν ακόμη Κυριακές και αργίες, αλλά δεν νομίζω ότι αυτός είναι ο λόγος που δεν πατάνε στην εκκλησία. Εργοδότης τους, εμείς οι… συνταξιούχοι. Σχέση εργασίας άτυπη, χωρίς ασφάλιση, χωρίς ασφάλεια. Για φορολόγηση ούτε λόγος, εκτός, ίσως, από μια περίπτωση. Συγχρωτίζονται με τους γηγενείς στα καφενεία και στις ταβέρνες, αλλά μέχρις εκεί. Αγόρασαν γη, έχτισαν σπίτια με τα ίδια τους τα χέρια, απ’ τα καλύτερα. Εχουν σχεδόν όλοι ονόματα ελληνοχριστιανικά, αν και αβάπτιστοι. Ρώτησα τον Σωκράτη ποιανού μεγάλου ανδρός το όνομα κουβαλάει και μου απάντησε καταφατικά. Ενιωσα, όπως αντιλαμβάνεσθε, υπερήφανος ως Ελλην. «Του Socrates, του Βραζιλιάνου», μου λέει.

Τα παιδάκια τους κρατάνε το χωριό ζωντανό. Πηγαινοέρχονται με το λεωφορείο στην κοντινή Γραβιά, μια και το σχολείο όπου πήγαινα εγώ (180 παιδιά τότε, πέντ’ έξι δάσκαλοι) έχει κλείσει δεκαετίες πριν. Μερικά έβγαλαν πανεπιστήμιο –γιατί όχι, δωρεάν είναι–, αλλά δεν δυσκολεύονται να δουλέψουν χειρωνακτικά, ελλείψει εργασιών «λευκού κολλάρου», όπως λέγαμε κάποτε. Σήμερα (χθες), ακόμη και πρωθυπουργός κυκλοφόραγε(!) άνετος. Συμφωνώ, δεν είναι αυτό που μας έφταιξε. Αυτά τα πρωτοφανή συμβαίνουν σήμερα, δηλαδή τις τελευταίες δεκαετίες, στη μικροκλίμακα ενός χωριού της Κεντρικής Ελλάδας που έσφυζε κάποτε από ζωή. Δύσκολη μεν, ζωντανή δε. Ζωντανή ζωή! Πλεονασμός; 

4. Νίσυρος, η γεωθερμία, η προστασία της νήσου
ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ ΧΑΡΤΟΦΥΛΗΣ Αντιναύαρχος Λ.Σ. (ε.α.),Πρόεδρος Εταιρείας Νισυριακών Μελετών

Κύριε διευθυντά,

Απαντώντας στον κ. Κ. Μαύρο, CEO της ΔΕΗ/Α («Κ» 26-8-2020), παραθέτω τα κάτωθι: 
1. Είχαμε τη ΔΕΗ. Μετά δημιούργησαν τη ΔΕΗ Ανανεώσιμες. Μετά «οι ειδικοί» τη διέλυσαν. Και τώρα, «οι ειδικοί» προχώρησαν στην ανασύστασή της. Το κόστος αυτού του «ράβε ξήλωνε», ποιος το πληρώνει;
2. Στη Νίσυρο, υπάρχει γεωθερμικό πεδίο υψηλής ενθαλπίας. Οι ειδικοί επιστήμονες, Ελληνες και ξένοι, που μελετούν τη συμπεριφορά του ηφαιστείου, τονίζουν ότι υπάρχουν ιδιαιτερότητες που καθιστούν επικίνδυνη την οποιαδήποτε παρέμβαση, και κρούουν τον κώδωνα του κινδύνου. (www.nisyriakesmeletes.gr/Οικολογία). Ολοι οι φορείς του νησιού και της διασποράς, εδώ και χρόνια, διαμαρτυρόμεθα για τα σχέδια της ΔΕΗ να εκμεταλλευτεί τη γεωθερμία, για να προστατεύσουμε το νησί μας.
3. Η Ελλάδα έχει κυρώσει τη Σύμβαση Ααρχους του ΟΗΕ, σύμφωνα με την οποία για περιβαλλοντικά θέματα, οι αρμόδιοι οφείλουν να διαβουλεύονται με τις τοπικές κοινωνίες και να συμμορφώνονται με τις απόψεις τους. Τα ίδια προβλέπουν και σχετικές οδηγίες της Ε.Ε. Γι’ αυτό το υπαρξιακό για τη Νίσυρο θέμα ούτε απλή ενημέρωση του κοινού δεν έχει γίνει. Και αυτοί προχωρούν
4. Η Νίσυρος έχει ενταχθεί στο πρόγραμμα Natura 2000 (Κωδικός GR 167) και ανήκει σε ζώνη ειδικής προστασίας (Κωδικός GR 4210032). Στον νέο νόμο 4685/20 «Εκσυγχρονισμός περιβαλλοντικής νομοθεσίας» προβλέπονται σημαντικές καινοτόμες πρωτοβουλίες για τις προστατευόμενες περιοχές. Επιτέλους, θεσπίστηκε ρητώς η ενεργός συμμετοχή των τοπικών κοινωνιών σε θέματα που αφορούν την περιοχή τους, όπως: συμμετοχή του δήμου και της περιφερείας στο σύστημα διακυβερνήσεως των τοπικών προστατευόμενων περιοχών, το οποίο συνεπικουρείται, μεταξύ άλλων, και από περιβαλλοντικές οργανώσεις και φορείς μη κερδοσκοπικού χαρακτήρα (άρθ. 26), οι μονάδες διαχειρίσεως προστατευόμενων περιοχών (ΜΔΠΠ) δεσμεύονται για διαβούλευση με την τοπική κοινωνία, τους παραγωγικούς φορείς, για ενημέρωση και ευαισθητοποίηση του πληθυσμού για το έργο και τους σκοπούς τους (αρθ. 34), συμμετοχή του δήμου και της περιφερείας στις επιτροπές διαχειρίσεως των ΜΔΠΠ (άρθ. 35), συνεργασία μεταξύ δήμων και ΜΔΠΠ για την εκπόνηση επιχειρησιακών προγραμμάτων δράσεως (άρθ. 40) κ.ά.
5. Επί της θητείας του κ. Μαύρου, προωθήθηκαν με σπουδή οι διαδικασίες για τη σύσταση εταιρείας ειδικού σκοπού με τον επιλεγέντα στρατηγικό εταίρο, (πολλά γράφονται γι’ αυτόν στα ΜΜΕ) για την εκμετάλλευση των γεωθερμικών πεδίων. Μοιραίως λοιπόν γεννώνται τα ερωτήματα: Πότε προτίθενται να διαβουλευτούν με τις τοπικές κοινωνίες, όταν θα γίνουν τα εγκαίνια του εργοστασίου παραγωγής ρεύματος; Γιατί τόση βιασύνη, τώρα; Μήπως για να προλάβουν την υλοποίηση των ρυθμίσεων του νέου νόμου που βάζει φρένο στα ανεξέλεγκτα σχέδιά τους; Η ΔΕΗ δεσμεύεται ή όχι να συμμορφώνεται με την επί του θέματος εκπεφρασμένη πολιτική της κυβερνήσεως; Αυτή είναι η έννοια των όσων εξήγγειλε με το περί ου ο λόγος άρθρο του ο κ. Μαύρος; Ετσι εννοεί τη «δίκαιη βιώσιμη ανάπτυξη για τις κοινωνίες και την προστασία του περιβάλλοντος»; Γιατί αγνοούν επιδεικτικά τις τοπικές κοινωνίες και δεν αφουγκράζονται τις απόψεις και τις αγωνίες τους για τον τόπο τους, για την ίδια την ύπαρξή τους; Οι εποπτεύοντες υπουργοί τι λένε επ’ αυτού; Αναμένουμε, υπενθυμίζοντες ότι ο λαός έχει και κρίση και μνήμη.

5. Ο ελληνικός Εμφύλιος, πρόσφυγες και όμηροι
ΑΝΤΩΝΗΣ Ν. ΒΕΝΕΤΗΣ, Μοναστηράκι Δωρίδος

Κύριε διευθυντά,

Στην «Κ» της 18.10.2020, ο καθηγητής Ν. Μαραντζίδης παρουσιάζων δύο βιβλία αναφερόμενα στον εμφύλιο πόλεμο, χαρακτηρίζει συλλήβδην όλους τους Ελληνες που ευρέθησαν, μετά τον Εμφύλιο, στις λεγόμενες «Λαϊκές Δημοκρατίες» «πολιτικούς πρόσφυγες».
Τούτο είναι απολύτως ανακριβές. Ενας σημαντικός αριθμός εκ τούτων εσύρθησαν εις το σιδηρούν παραπέτασμα βιαίως και παρά τη θέλησή τους από τους ηττημένους αντάρτες του λεγόμενου ΔΣΕ. Εκτιμώ ότι πιθανόν ο αριθμός των πάσης φύσεως απαχθέντων να εκυμαίνετο μεταξύ 30% μέχρι 50% του συνολικού αριθμού των ευρεθέντων εις το ανατολικό μπλοκ.
Η επιστροφή, παρά τη σφοδρή αντίδραση του ΚΚΕ, κατέστη εφικτή μετά τον θάνατο του Στάλιν, τον Μάρτιο του 1953, την ανάληψη της πρωθυπουργίας στην Ουγγαρία –εις την οποίαν είχομεν μεταφερθεί, μεταξύ αυτών και ο υποσημειούμενος–από τον μετριοπαθή Ιμρε Νάγκι, τη μεσολάβηση του Ελλ. Ερυθρού Σταυρού και μια διαδήλωση εκατοντάδων απαχθέντων μπροστά στο Κοινοβούλιο της Ουγγαρίας, τον Νοέμβριο του 1953.Ετσι, τον Φεβρουάριο του 1954, 1.300 απαχθέντες επανήλθομεν εις την Ελλάδα, άπαντες εκ της Ουγγαρίας προερχόμενοι.
Η περίπτωσή μας, νομίζω, κατά κάποιον τρόπο είναι παρόμοια με την αιχμαλωσία των Εβραίων από τον βασιλέα της Βαβυλώνος, Ναβουχοδονόσορα, ο οποίος αφού κατέλαβε την Ιερουσαλήμ το 587 π.Χ. μετέφερε συλλήβδην τους Εβραίους εις τη Βαβυλώνα, απ’ όπου, μετά δεκαετίες, επανήλθον οίκαδε. Ο Ναβουχοδονόσωρ, όμως, μετέφερε στη χώρα του αλλοεθνείς. Αντίθετα, οι αντάρτες μετέφεραν ομοεθνείς, βιαίως, σε άλλες χώρες. Διερωτώμαι, συνέβη παρόμοιο περιστατικό εις την παγκόσμια ιστορία;

6. Έλληνες φιλόσοφοι και ο Θεάνθρωπος
ΙΩΑΝΝΗΣ ΘΕΟΔΩΡΟΠΟΥΛΟΣ, Απόστρατος Π.Ν 

Κύριε διευθυντά,

Μας εκπλήσσουν πολλές προφητείες Ελλήνων φιλοσόφων αναφορικά με τον Χριστό. Και όλες σχεδόν οι προφητείες αυτές έγιναν αρκετούς αιώνες πριν από την έλευση του Θεανθρώπου.
Είπε σχετικά ο Πυθαγόρας: «Ηξει εξ ουρανού ο Θεός επί θεραπεία και ευεργεσία πάντων ανθρώπων, ανθρωπόμορφες ίνα μη ξενιζόμενοι και φοβούμενοι οι άνθρωποι διά το υπέροχον αυτού, την παρ’ αυτού μάθησιν αποφεύγουσι». Παρόμοια μίλησε και ο Σωκράτης: «Αναμένομεν δει, ω Αλκιβιάδη, άλλον εξ ουρανού διδάξαι πάντας πως δει προς Θεόν και ανθρώποις διακείσθαι. Δυνατός. Εκείνος αφελεί την αχλύν από των οφθαλμών των ανθρώπων».
Μας εντυπωσιάζουν και τα λόγια του Σόλωνα: «Θα έρθει η νεανίς που θα φέρει τον ουράνιο τόκο. Η άσαρκος αυτή θεότης θα λάβει σάρκα και οστά και θα απαλλάξει όσους θέλουν από τα πάθη και τα δεινά. Θα κρεμαστεί δε από άπιστο και αχάριστο λαό επειδή θα το θελήσει καταδεχόμενος». Παρόμοια και τα λόγια του Πλάτωνα: «Κάποτε σε αυτή την πολυσχιδή γη θα γεννηθεί άνθρωπος χωρίς αμαρτία. Ακούραστο όρος των ανιάτων παθών, η θεότης θα φέρει αφθαρσία και αυτό θα γεννήσει φθόνο στον άπιστο λαό. Θα κρεμαστεί ψηλά και όλα θα τα υπομείνει με τη θέλησή του».
Πόσο θαυμαστή είναι και η προητεία της Σίβυλλας, την οποία αναφέρει ο Αριστοτέλης: «Θα έρθει από τον ουρανό ο αιώνιος βασιλεύς, ο οποίος μέλλει να κρίνει κάθε σάρκα και ολόκληρο τον κόσμο. Από μητέρα νύμφη Παρθένο Πανάμωμη. Μέλλει να είναι ο μόνος γόνος του Θεού, άναρχος, απρόσιτος, ένας Θεός Λόγος, τον οποίο τρέμουν οι ουρανοί και οι άνθρωποι».
Αλλά ο Αρχύτας ο Ταρανταίος και ο Απολλώνιος μίλησαν ακόμη και για τη φύση του Θεού. Οπως είπαν και οι δυο τους: «Ενας Θεός υπάρχει με τρεις υποστάσεις, Πατήρ, Υιός και Αγιον Πνεύμα». Ο ίδιος ο Θεός τούς έκανε αυτή την αποκάλυψη γιατί ήσαν ενάρετοι. Και άλλοι Ελληνες φιλόσοφοι μίλησαν για τον Χριστό και το ερώτημα των αρχαίων Ελλήνων ήταν πότε θα έρθει Εκείνος, δηλαδή ο Υιός του Θεού. Την απάντηση την έδωσε ο Αισχύλος, ο οποίος είπε ότι «σε 13 γενιές θα έρθει». Και βλέπουμε ότι ο Θεός Χριστός γεννήθηκε σε 13 γενιές από τον Αισχύλο!

7. Το ποίημα του Γ. Δροσίνη και το μεταναστευτικό
ΑΝΑΣΤΑΣΙΟΣ ΑΓΓ. ΣΤΕΦΟΣ Δ.Φ. Ειδικός γραμματέας της Π.Ε.Φ. Αντιπρόεδρος του Συλλόγου 

Κύριε διευθυντά,

Στα παλαιότερα Αναγνωστικά του Δημοτικού Σχολείου της Δ΄ τάξης ήταν καταχωρημένο το πασίγνωστο ποίημα του Γεωργίου Δροσίνη, «Χώμα Ελληνικό» (συλλογή Αμάραντα)

Τώρα που θα φύγω και θα πάω στα ξένα. Και θα ζούμε μήνες, χρόνους χωρισμένοι… που το διδάχθηκαν γενιές ολόκληρες μαθητών και αγαπήθηκε μέχρι λατρείας από τον ελληνικό λαό. Το ποίημα (4 στροφές, με 40 στίχους, 12/σύλλαβους, ιαμβικούς, με πλεκτή ομοιοκαταληξία) αποτελεί έναν ύμνο για την Ελλάδα, την πατρίδα μας, με τις φυσικές της καλλονές, την ιστορία της (πολιτιστικά γεγονότα, αρχαίοι και νέοι αγώνες, μεγάλες θυσίες), τις ηθικές αξίες και τον πολιτισμό της.
Το ποίημα γράφτηκε στη Λειψία, το φθινόπωρο του 1885, μια μέρα βροχερή και σκοτεινιασμένη, με νοσταλγία για την Ελλάδα, και θίγει το μεταναστευτικό πρόβλημα –άκρως επίκαιρο σήμερα–, που ταλάνισε τον ελληνικό λαό στα τέλη του προπερασμένου αιώνα, και εκφράζει την ανεκπλήρωτη επιθυμία των ξενιτεμένων για επιστροφή (νόστο) στον γενέθλιο τόπο. Το ποίημα έγινε αρκετά δημοφιλές, εθνικό τραγούδι των μεταναστών στην Αμερική και πανελλήνιο τραγούδι ύστερα από τον Υμνο του Σολωμού, καθώς αναφέρει ο ποιητής σε επιστολή του, που υπάρχει στο Μουσείο Δροσίνη. Το ποίημα διδασκόταν στα σχολεία του απόδημου Ελληνισμού, απαγγελλόταν σε επίσημες εξετάσεις και σε εθνικές επετείους, προκαλώντας ρίγη συγκίνησης στους ξενιτεμένους Ελληνες των παροικιών ή των μόνιμα εγκατεστημένων στον Πόντο, στην Κωνσταντινούπολη και στην Αίγυπτο. Μελοποιήθηκε από τον Μίκη Θεοδωράκη και μεταφράσθηκε σε ξένες γλώσσες: στη γαλλική (Terre Hellénique), στην ιταλική (Terra Hellenica), στην αγγλική (Grecian soil), στη γερμανική (An Deutschland) (Βλ. Ελένη Βαχάρη, Ο Γεώργιος Δροσίνης στο παγκόσμιο στερέωμα, Εκδοση του Συλλόγου «Οι Φίλοι του Μουσείου Γ. Δροσίνη», Κηφισιά, 2020, αρθμ. 40).
Θεωρούμε, ως εθνικά και παιδαγωγικά επιβεβλημένο, να ανθολογηθεί στα διδακτικά βιβλία του Δημοτικού Σχολείου και του Γυμνασίου, με ευθύνη του υπουργείου Παιδείας, γιατί αναφέρεται, με αισθήματα φιλοπατρίας και υπερηφάνειας, στη διηνεκή λαχτάρα του ξενιτεμένου να επιστρέψει στην πατρίδα του.
Πότε στην Ελλάδα πίσω θε να ’ρθώ!